эртаклардаги алп қизлар

DOC 123,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1662745805.doc ¤збекистон республикаси олий ва эртаклардаги алп қизлар афсоналар ва достонлардаги каби мард, паҳлавон, эл-юрт учун жонини фидо қилган алп қизлар эртаклар ва ҳикоятларда ҳам кўп учрайди. маликаи хуснобод, маликаи жаҳон, корасочхон, озодчеҳра, зебо, хурилиқо, ойпарча, хуснбону ва бошқалар шулар жумласига киради. куръони каримда, муҳаммад пайғамбаримизнинг хадисларида хотин қизларни ранжитмаслик, ҳурмат-иззатларини жойига қўйиш масаласи алоҳида ўринда туради. исломга қадар, айниқса, арабларда хотин-қизларга паст назар билан қараш, уларни камситиш, керак бўлса, тириклай ерга кўмиш одат тусига кирганлигини юсуф таваслийнинг «хикматлар хазинаси» (т, 1993 йил) китобида учратдик. масалан, «кизларини тирик кўмганлар» ҳикоясида шундай дейилади: - исломдан аввал арабистонда қиз болаларни тириклай кўмиларди. ушбу ҳақиқатни хазрат умар (р.а) шундай ҳикоя қиладилар. - мусулмонликдан аввалги икки нарсани эслайманки, бирини эслаб йиғлайман, бирини эслаб куламан. ушбу нарсага йиғлайман. бир куни қизимни, жажжи қизчамни, жигарпора қизчамни шу ўз қўлларим билан мозор (қабр) қазиб тириклайин кўмдим. мен қизим учун ўз қўлларим билан чуқур қазир эканман, у менинг …

н ҳаракат қилади. эътибор беринг: қадимда карим исмли бир кишининг шаҳардан ташқарида бир парча ери бор эди. карим ҳар йили шу ерига экин экиб, ундан олган ҳосилга қаноат қилиб, бола-чақаси билан умр кечиради. баҳор пайти бир куни ер чопиб турганида бир ўғри келиб, унинг тер тўкиб ишлаётганига қараб турди. яқин бориб саломлашди-да, деди: - сиз бир камбағал кишига ўхшайсиз. кийган кийимингиз бундан далолат бериб турибди. оёқ яланг ишлаяпсиз, чориғингиз ҳам бўлмаса керак. ерингиздан чиққан ҳосил билан оилангизни таъминлай олмайсиз. бунга ишончим комил. келинг, мен билан бирга ўғрилик қилинг, пулингиз кўпаяди. карим унинг таклифига деди: - йўқ! мен энг паст, ярамас одам бўлишни истамайман. мен сенга ўхшаб, ифлос йўллар билан пул топишдан ҳазар қиламан. халол меҳнат қилиб, пок яшашни истайман. кўрдингми, мен пешона тери тўкиб, шу ҳалол меҳнатим туфайли қалбим роҳатланиб, фароғатда умр кечираман. сени ҳам ўғриликдан воз кечиб, ҳалол яшашингни истайман. кузатганимиздек, меҳнаткаш халқ осон йўлдан юрмаган. меҳнат қилиб, пешона …

сўнгги томчи қони қолгунча душманига қарши кураша оладиган даражада мухтасар бўлишади. бунинг исботи ҳикоямизда ўз аксини топган: - менга тегма, яхшиси, бу ердан тезроқ жўнаб қол, йўқса ҳозирнинг ўзида сени мажақлаб ташлайман, - деди жаҳл отига минган асила ўзини хамаладан олиб қочар экан. кўзига қон тўлиб қолган хамала асиланинг гап-сўзига қулоқ солмай, унга баттарроқ ёпиша кетди. асила ўйлаб кўрса, бу йигит гапга қулоқ солмайдиган. шунда у йигитни белидан маҳкам ушлаб, даст кўтариб ерга урди ва бир неча бор мушт туширди. калтак зарбига бардош бера олмаган йигит ундан кечириб сўради. киз қўйиб юборди. у ўрнидан туриб, яна қизга ёпиша кетди. асила номусини сақлаш учун яна бор кучини йиғиб йигитни ерга йиқитди-да, кўкрагига ўтириб тамоғидан бўғди, шу пайт йигит ҳушидан кетди. асила номусини сақлагани учун аллоҳга минг бор шукурлар айтиб, қўйларининг орқасидан кетди. кўча тасодифларга тўла, деганларидек, хамала ётган жойдан ҳамқишлоқлари ўтиб қолишади. хамала уларга «рашид, асила» деб жони узилади. асиланинг довюраклиги, …

рафли бир ҳаракат қилган. хамаланинг қилган иши, тутган йўли жаҳаннам йўлидир. у тўппа-тўғри жаҳаннамга боради, - деб воқеага тўғри баҳо берадилар. бундай хотин-қизлар эл-юрт ўртасида алоҳида ҳурмат, меҳр билан тилга олинади. бундайлар халқ, ватан фаҳри-ғуруридир. молик ибн динорнинг сабоқларини китобларда кўп ўқиганмиз. авлиё зотлардан ҳаётлари ибратга тўла. ўша киши бир куни ўтирсалар, олдиларига тиланчи келибди. уйларида бир хурмо бор эди. аёлларига ўша хурмони келтиришни буюрдилар. хотинлари хурмони олиб чиқди. молик ибн динор хурмонинг ярмини олиб, тиланчига бердилар ва қолганини хотинига қайтардилар. хотинлари: «яна сизга ўхшаганларни зоҳид дейишади. хеч замонда подшоҳга яримта нарсани ҳадя қилганларини кўрганмисиз?!» деди. молик тиланчини чақириб олиб, қолган хурмони ҳам бердилар. сўнгра аёлларига юзланиб, дедилар: «эй хотин! харакат қил, ҳаракат қил. аллоҳ таоло жаханнам қўриқчиларига: «уни ушлаб, кишанланглар! сўнгра дўзахга ташланглар, сўнгра узунлиги етмиш газ занжирга солиб боғланглар», дейди. бу қаттиқ азоб кимга, деса, айтадики: «чунки у улуғ аллоҳга имон келтирмас ва бева-бечорага таом беришга (ўзини ҳам …

омиён» деган вилоятга сафар қилдим. йўлимизда босқинчи ўғрилар кўп бўлгани учун қўрқинч остида қолгандик. жуда ҳам қувватли бир йигитни ўзимизга ҳамроҳ қилиб олдик. ер юзининг паҳлавонлари бу йигит билан кураш тушиб, унинг елкасини ерга текиза олмагандилар. деворларни бир уриб йиқитар, катта дарахтларни илдизлари билан суғуриб оларди. шундай зўр кучга эга бўлган бу йигит эркалик билан ўсган, турмушда асло машаққат тортмаганди. ота-онаси уни ардоқлаб тарбия қилган эдилар. иш, меҳнатдан узоқ бўлган, саёҳат, сафар юзини кўрмаган бу йигит фақћт зўр кучга эга бўлиши билан мақтанар эди. биз кетар эканмиз, бир харсанг тош орқасида бекиниб турган икки ўғри бизга ҳужум қилди, бирининг қўлида сўйил, иккинчисининг қўлида эса тўқмоқ бор эди. мен ҳалиги кучли йигитга: - нега жим ўтирасан? бу икки ўғрига кучинг етмайдими? – деб ўғрилардан бизни сақлашга даъват қилдим. йигит ўғриларни кўрган замониёқ қўрқиб, баданида титроқ пайдо бўлди, ўқ ва ёйи унинг қўлидан тушди. биз йигитнинг ҳолини кўриб чорасизликдан ҳамма нарсамизни ўғриларга …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "эртаклардаги алп қизлар"

1662745805.doc ¤збекистон республикаси олий ва эртаклардаги алп қизлар афсоналар ва достонлардаги каби мард, паҳлавон, эл-юрт учун жонини фидо қилган алп қизлар эртаклар ва ҳикоятларда ҳам кўп учрайди. маликаи хуснобод, маликаи жаҳон, корасочхон, озодчеҳра, зебо, хурилиқо, ойпарча, хуснбону ва бошқалар шулар жумласига киради. куръони каримда, муҳаммад пайғамбаримизнинг хадисларида хотин қизларни ранжитмаслик, ҳурмат-иззатларини жойига қўйиш масаласи алоҳида ўринда туради. исломга қадар, айниқса, арабларда хотин-қизларга паст назар билан қараш, уларни камситиш, керак бўлса, тириклай ерга кўмиш одат тусига кирганлигини юсуф таваслийнинг «хикматлар хазинаси» (т, 1993 йил) китобида учратдик. масалан, «кизларини тирик кўмганлар» ҳикоясида шундай дейилади: - исломдан аввал арабистонда қиз болала...

Формат DOC, 123,0 КБ. Чтобы скачать "эртаклардаги алп қизлар", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: эртаклардаги алп қизлар DOC Бесплатная загрузка Telegram