ижод жараёнида интуиция. синергетика

DOC 102,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1663528082.doc ижод жараёнида интуиция. синергетика режа: 1. интуиция тушунчаси 2. ижод жараёнида онгсизлик ва онглилик 3. ижтимоий ва ицтисодий тадқиқотларда синергетиканинг роли интуиция тушунчаси инсон — ижодкор, фаол, интилувчан шахе. инсоннинг акл идроки, заковати негизида эппситемологик фаоллик, илмий ижод га, борлиқнинг сирларини, яширин механизмларини, унинг бу тун моҳиятини англаб етишга интилиш ётади. одамларнинг ақл га мувофиқ, онгли фаолияти, тафаккури, ижодий фаоллиги ин сонга таъсир курсатади, зотан, инсон шунчаки биологик мавжу дот эмас, балки ақл идрокли, заковатли, ижтимоий мавжудот дир. инсоннинг тур (ното 5ар1епз 8ар1епз — энг акл идрокли ин​сон) сифатидаги ақлга мувофиқ, онгли ҳаёти объектив борлиқ нинг муҳим соҳаси—акл идрок соҳасини ёки атоқли натуралист ва файласуф, академик в.и. вернадскийнинг таъбири билан ай тганда, ноосферани ҳосил қилади. инсоннинг билувчи тафаккурининг ижодга интилиши, ижо​дий фаоллиги илмий тадқиқот мақсадини қўйишда, илмий ижод натижапарини прогноз, башорат қилишда онгнинг фаоллигини назарда тутади. ижод бу инсон табиат бойликларини онгли равишдаузлаштириши жараёнида янги моддий ва маънавий бой …
2
мумкин»1. мушоҳада, инсайт, интуиция машаққатли илмий изланиш, янги фактларни топиш ва уларни илмий гипотезалар, тизимлар, назариялар ва қонунларда рационал, мантиқий дискурсив анг​лаб етиш билан бир қаторда, илмий ижоднинг зарур жиҳатлари, олимнинг изланувчан, жонли, тиришқоқ ақлининг доимий ҳам рохларидир. буюк физик а. эйнштейн илмий ижодда интуиция, фараз, мушоҳаданинг аҳамиятини қайд этган ҳолда, «мохият эътибори билан, фақат интуицияпша чинакам қимматга эгадир», деб кўрсатиб ўтган эди2. инсоннинг дунёни билиш, субъектнинг объект билан узаро таъсирга киришиш жараёни ўта мураккаб ва зиддиятли жараён дир. у олимдан нафақат онгли, балки онгсиз фаолият кўрсатиш ни ҳам талаб этади. инсоннинг онг ости сохасининг билиш фаолияти интуитив билиш деб аталади. интуиция эса бу билиш объектининг айни шартларда бошха йўл билан асослаб бўлмайдиган хоссаларига бевосита, номантиқий тарзда ҳаққоний деб қарашдир. илмий ижодда интуиция сезги ва ақл идрок фаолиятига қаршилик кўрсатмайди, балки билишнинг хиссий ва рационал жиҳатлари билан узвий боғланиб, уларни тўлдиради. мантиқ, ал форобий таъбири билан айтганда, акл идрок ме …
3
ўзига маъ лум объектларнинг жихатлари, томонлари ва қирраларини инту итив равишда беради. тасаввур бу хиссийлик, мантиқийлик ва интуитивликнинг ўзига хос уйғунлиги булиб, бунда тафаккур ҳис сий образларни умумлаштириб, уларга мазмун бахш этади. би​лиш ва ижодга янги ғоялар керак, аммо бунинг учун эмпирик фактларнинг ўзи кифоя қилмайди, ривожланган интуиция, тасав​вур, фантазия ҳам булиши талаб этилади. реал хаётдаги у ёки бу ҳодиса, ёки фактни теран тушунишни мантикий дискурсив ва интуитив жихатлар билан боглаш зарур. билишнинг мазкур жнхатларининг диалектик бирлиги, уйгунли ги урганилаётган ходиса ҳақида аниқ тушунча беради, субъект да унинг ижодий ва билиш к/эбилиятларига, илмий тадқиқот жа раёнвда карашларининг тўғрилигига ишонч уйғотади. интуиция ҳодисаси қадимдан олимларнинг эътиборшш ўзига тортиб келади. веда, упанишада, авесто яратувчилари, пифа горчилар, платон ва аристотель интуицияни бевосита билим деб тушунган ва унинг сирини очишга ҳаракат қилган. xvii асрда буюк француз мутафаккири р. декарт уз фал сафий концепцияси доирасида интеллектуал интуиция х ақида изчил таълимот яратди. унинг фикрича, интуиция …
4
яни ўрганиб, интуиция давомийликни ёки янги шаклларни мут тасил ижод этишни англаб етиш усули сифатида онг ва ҳаёт ҳоди салари олдида ожиз бўлган билишнинг интеллектуал методлари га қарши туради, деб қайд этди. а.бергсон фалсафий интуициянинг узигахосхусусиятларини кўриб чикди. унинг фикрича, фалсафий интуиция илмий билиш​нинг негизи бўлмай, балки унга қарши туради. интуиция ёрда мида файласуф тадқиқот предметининг моҳиятига кириб бора ди. шу билан бир вақтда, фалсафий интуиция замон вамаконга боғлиқ бўлмаган у ёки бу фалсафий тизимни вужудга келтирув чи ўзига хос ички импульсдир. интуиция бу хаётнинг ижодий эволюцияси йўналишида ҳаракат қилувчи ва унинг мохиятини тушуниб етувчи ижтимоийлашган инстинктдир. билишда интел​лект етакчилик қилади, у «атрофида тозаланган ва интуиция хрла тигача кенгайтирилган инстинкт мавхум туманликни ҳосил килув чи нурли ўзак» бўлиб қолади1. фалсафанинг вазифаси «вақти вақти билан ўз предметини ёритиб турувчи мана шу тарқатувчи интуицияларниўзлаштириш»дир2. ҳозирги замон фалсафий феноменологияси асосчиси эдмунд гуссерль а. бергсоннинг билиш ва ижодда интуициянинг роли ҳақидаги қарашларини қўллаб қувватлаган …
5
гик фалсафа қуйидагиларни эътироф этади: • биз нарсаларни қандай кўрган бўлсак, шундай идрок эти шимиз керак; • онг кечинмалар, хотиралар, фантазиялар оқимидир; • маънонинг тагига мушоҳада юритиш, категориал интуиция орқали етилади. экзистенциализм фалсафаси илмий билиш жараёнида интуи​ция ўзига хос рол ўйнашини кўрсатади. масалан, жан поль сартр интуицияга фаннинг инсон психологияси соҳасига кириши йўлида ўзига хос тўсиқ деб қарайди. интуиция мутлақо ҳамма нарсаларнинг моҳиятини тушуниб етади, аммо унинг ўзи олин ган билимни анализ, синтез қилиш, англаб етиш ва концептуал ланггириш воситаларидан маҳрумдир. экзистенциализмда инту​иция— бу инсоннинг оламга бевосита содда муносабатидир. ин​туиция, инстинкт, сезги инсонга ўзини қуршаган оламга мосла шишга, унда яшаб қолишга ёрдам беради. карл поппер ўз танқидий рационализм фалсафасидаинтуи цияни эпистемологик ва ижтимоий маданий х одиса сифатида анализдан ўтказишга катта эътиб ор беради. унинг фикрича, ман тиқий дискурсив ва интуитив фикрлаш ўртасида аниқ чегара мав жуд эмас, интуициянинг ўзи эса маданий таракдиёт тарихи ва дискурсив фикрлашда эришилган ютукларнинг маҳсулидир1. ҳозирги …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"ижод жараёнида интуиция. синергетика" haqida

1663528082.doc ижод жараёнида интуиция. синергетика режа: 1. интуиция тушунчаси 2. ижод жараёнида онгсизлик ва онглилик 3. ижтимоий ва ицтисодий тадқиқотларда синергетиканинг роли интуиция тушунчаси инсон — ижодкор, фаол, интилувчан шахе. инсоннинг акл идроки, заковати негизида эппситемологик фаоллик, илмий ижод га, борлиқнинг сирларини, яширин механизмларини, унинг бу тун моҳиятини англаб етишга интилиш ётади. одамларнинг ақл га мувофиқ, онгли фаолияти, тафаккури, ижодий фаоллиги ин сонга таъсир курсатади, зотан, инсон шунчаки биологик мавжу дот эмас, балки ақл идрокли, заковатли, ижтимоий мавжудот дир. инсоннинг тур (ното 5ар1епз 8ар1епз — энг акл идрокли ин​сон) сифатидаги ақлга мувофиқ, онгли ҳаёти объектив борлиқ нинг муҳим соҳаси—акл идрок соҳасини ёки атоқли натуралист ва файласуф, ...

DOC format, 102,0 KB. "ижод жараёнида интуиция. синергетика"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.