mantiq - tafakkur shakllari va qonuniyatlari

PPTX 4,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1743147062.pptx mantiq - tafakkur shakllari va qonuniyatlari mavzu: mantiq: tafakkur shakllari va qonuniyatlari mantiq - bu to'g'ri fikrlash va xulosalar chiqarish qoidalarini o'rganuvchi fan. biz tushuncha, hukm va xulosa kabi tafakkur shakllariga alohida e'tibor qaratamiz, ularning har biri mantiqiy tafakkurda muhim rol o'ynaydi. 1 mantiq dalil keltirish va xulosa chiqarish prinsiplarini oʻrganuvchi falsafiy tadqiqotdir. formal fan sifatida mantiq abstrakt unsurli tizimlarni tadqiq etadi, bu unsurlar taʼkid yoki argumentlar boʻlishi mumkin. mantiq muammolari oʻzi ichiga paradokslar, xatolar, sabab va oqibatlar orasidagi bogʻlarga oid savollarni oladi. mantiq — toʻgʻri tafakkur yuritishning asosiy qonunlari va shakllari haqidagi fan. mantiq oʻzining shakllanish va rivojlanish tarixiga ega. mantiqga oid dastlabki fikrlar qadimgi sharq mamlakatlarida, xususan, hindiston, xitoyda vujudga keldi. qadimda mantiq falsafa tarkibida boʻlgan, mustaqil fan sifatida shakllanmagan. yunon falsafasida mantiq masalalari dastlab parmenidning „tabiat toʻgʻrisida“ asarida, geraklit taʼlimotida u yoki bu darajada koʻrib chiqilgan. aristotelgacha boʻlgan mantiqiy taʼlimotlar ichida demokritning mantiqiy taʼlimoti, sokrat induktiv …

iy tushuncha, hukm va ularning turlari, xulosa chiqarish, sillogizm va uning figuralari, moduslarini tahlil qildi. sillogizm va isbotlash usuli eng toʻgʻri, haqiqatga olib keluvchi usul deb hisobladi. ibn sinoning „kitob ashshifo“, „kitob annajot“, „donishnoma“ asarlarida mantiqga doir fikrlari bayon etilgan. „mantiq bilingan (bilimlar) yordamida bilinmaganlarni qanday qilib aniqlashni koʻrsatadigan, haqiqat va haqiqatsifat bilim va yolgʻon nima ekanligini hamda ular qanday turlarga ega ekanligini aniqlab beradigan ilmdir“, degan edi ibn sino. tafakkur tafakkur — inson aqliy faoliyatining yuksak shakli; obyektiv voqelikning ongda aks etish jarayoni. tafakkur atrof muhitni, ijtimoiy hodisalarni, voqelikni bilish quroli, shuningdek, inson faoliyatini amalga oshirishning asosiy sharti sanaladi. u sezgi, idrok, tasavvurlarga qaraganda voqelikni toʻla va aniq aks ettiruvchi yuksak bilish jarayonidir. tafakkur deb, voqelikdagi narsa va hodisalarni ular oʻrtasidagi bogʻlanishlarni fikran, umumlashtirib, vositali yoʻl bilan aks ettirishga aytiladi. voqelik tafakkurda, idrok va tasavvurgina nisbatan chuqurroq va toʻlaroq aks etadi. biz sezgi, idrok vositasi bilan bilib olishimiz mumkin …

iqlaydi, hosil qilingan hukmlar, tushunchalar, xulosalar chin yoki chin emasligini belgilab oladi. tushuncha: tafakkurning asosiy elementi tushunchaning mohiyati tushuncha - bu narsa yoki hodisaning umumiy va muhim belgilarini aks ettiruvchi tafakkur shaklidir. u bizga dunyoni kategoriyalarga ajratish va uni tartibga solish imkonini beradi. tushunchalar orqali biz ob'ektlar va voqealar o'rtasidagi o'xshashlik va farqlarni aniqlaymiz. tushunchaning turlari tushunchalar umumiy, yakka va xususiy bo'lishi mumkin. umumiy tushunchalar bir nechta ob'ektga tegishli bo'lgan belgilar to'plamini aks ettiradi. yakka tushunchalar esa faqat bitta ob'ektni ifodalaydi. xususiy tushunchalar esa ma'lum bir guruhga tegishli bo'lgan ob'ektlarni aks ettiradi. 6 hukm: tafakkurning tasdiqlovchi shakli 1 hukmning tuzilishi hukm - bu narsa yoki hodisa haqida biror narsani tasdiqlaydigan yoki inkor etadigan tafakkur shaklidir. u sub'ekt (hukm qilinayotgan narsa) va predikatdan (sub'ektga tegishli bo'lgan belgi) iborat. hukmlar rost yoki yolg'on bo'lishi mumkin. 2 hukmning turlari hukmlar tasdiqlovchi, inkor etuvchi va modal bo'lishi mumkin. tasdiqlovchi hukmlar sub'ektga biror belgi tegishli …

a chiqarish qobiliyati mantiqiy tafakkurning asosiy ko'nikmasidir. 8 deduktiv xulosa: mantiqiy aniqlik asosiy xususiyatlar deduktiv xulosa - bu asoslar rost bo'lsa, xulosa ham albatta rost bo'ladigan xulosa turidir. u umumiy qoidalardan xususiy holatlarga o'tishni o'z ichiga oladi. deduktiv xulosalar mantiqiy jihatdan aniq va ishonchlidir. misol masalan, "barcha odamlar o'ladi" va "sokrat odam" asoslaridan "sokrat o'ladi" xulosasi kelib chiqadi. bu deduktiv xulosaga yorqin misol bo'la oladi. 9 induktiv xulosa: ehtimollik va kuzatuv mohiyati induktiv xulosa - bu asoslar rost bo'lsa ham, xulosa yolg'on bo'lishi mumkin bo'lgan xulosa turidir. u xususiy holatlardan umumiy qoidalarga o'tishni o'z ichiga oladi. induktiv xulosalar ehtimoliy xarakterga ega va kuzatuvlarga asoslanadi. 1 namuna masalan, "men har kuni quyosh chiqishini ko'raman" asosidan "ertaga ham quyosh chiqadi" xulosasi kelib chiqadi. bu induktiv xulosaga oddiy misol bo'ladi. 2 10 analogiya: o'xshashlik asosida xulosa analogiya analogiya - bu ikki narsa yoki hodisa o'rtasidagi o'xshashlikka asoslangan xulosa turidir. agar ikkita narsa bir …

noo'rin umumlashtirish va boshqalar. 12 xulosa va amaliy tavsiyalar mantiq - bu to'g'ri fikrlash va xulosalar chiqarish uchun muhim vositadir. tushuncha, hukm va xulosa kabi tafakkur shakllarini tushunish mantiqiy tafakkurni rivojlantirish uchun zarurdir. deduktiv, induktiv va analogik xulosalar turlarini bilish bizga turli vaziyatlarda to'g'ri qarorlar qabul qilishga yordam beradi. mantiqiy xatoliklardan qochish esa noto'g'ri xulosalarga olib keladigan tafakkurdagi kamchiliklarni bartaraf etishga imkon beradi. 13 image7.jpeg image8.png image9.png image10.png image11.png image12.png image13.png image14.png image1.png image3.png image5.png

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "mantiq - tafakkur shakllari va qonuniyatlari"

1743147062.pptx mantiq - tafakkur shakllari va qonuniyatlari mavzu: mantiq: tafakkur shakllari va qonuniyatlari mantiq - bu to'g'ri fikrlash va xulosalar chiqarish qoidalarini o'rganuvchi fan. biz tushuncha, hukm va xulosa kabi tafakkur shakllariga alohida e'tibor qaratamiz, ularning har biri mantiqiy tafakkurda muhim rol o'ynaydi. 1 mantiq dalil keltirish va xulosa chiqarish prinsiplarini oʻrganuvchi falsafiy tadqiqotdir. formal fan sifatida mantiq abstrakt unsurli tizimlarni tadqiq etadi, bu unsurlar taʼkid yoki argumentlar boʻlishi mumkin. mantiq muammolari oʻzi ichiga paradokslar, xatolar, sabab va oqibatlar orasidagi bogʻlarga oid savollarni oladi. mantiq — toʻgʻri tafakkur yuritishning asosiy qonunlari va shakllari haqidagi fan. mantiq oʻzining shakllanish va rivojlanish tarixiga ega...

Формат PPTX, 4,1 МБ. Чтобы скачать "mantiq - tafakkur shakllari va qonuniyatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: mantiq - tafakkur shakllari va … PPTX Бесплатная загрузка Telegram