эконометрика фанининг предмети, вазифалари, усуллари ва моделлаштириш асослари

PPTX 56 стр. 486,8 КБ Бесплатная загрузка

56 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 486,8 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 56

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 56

tanlanab kuzatish эконометрика фанининг предмети, вазифалари, усуллари ва моделлаштириш асослари reja: 1. эконометрика фанининг ривожланиш тарихи 2. эконометрика фанининг предмети ва вазифалари 3. эконометрик усулларнинг хусусиятлари 4. эконометрик моделлаштиришнинг назарий асослари 5. эконометрик моделлаштириш босқичлари 1. эконометрика фанининг ривожланиш тарихи бутун дунё фан тараққиётида эконометрика жуда қисқа вақт ичида ривожланган ва ривожланаётган фан бўлиб ҳисобланади. «эконометрика» (грекча «метрон») сўзи иккита «экономика» ва «метрика» сўзларининг йиғиндисидан ташкил топган. бу сўзларнинг бирлашмаси иқтисодиётни ўлчайман деган маънони англатади. i босқич. «эконометрика» ибораси павел цьемпа томонидан киритилган. «агар бухгалтерия ҳисоби маълумотларига алгебрия ва геометрия усулларини қўлласа, у ҳолда хўжалик фаолияти натижалари тўғрисида янада чуқурроқ тасаввурга эга бўлиш мумкин» деб таъриф берган. ii босқич. иқтисод соҳасида янги йўналиш «эконометрика» фани пайдо бўлади. ирвинг фишер эконометрика жамиятининг асосчиси (1930 йил 29 декабрь) ва биринчи президенти (1931-1934 йиллар). фишер томонидан ишлаб чиқилган пул миқдори (пул таъминоти), пул айланмасининг ўртача тезлиги, нарх даражаси ва ишлаб чиқарилган товарлар сонининг …

2 / 56

ан давр. эдвард эмори лимер томонидан альфред коулз iii ёндашувига алтернатив қарашлар ишлаб чиқилган. бу олим бу олим байес услубиёти ёрдамида ўзининг қарашларини ривожлантирган ҳамда эконометрикани тараққий топишига ҳисса қўшган. байес назарияси ўрганилаётган статистик тўпламда қўлланиладиган эҳтимолликни талқин қилиш. эҳтимоллик, чиқарилган хулосанинг ҳақиқат эканлигига ишончлилик даражаси сифатида қаралади. v босқич. «эконометрика» фанининг замонавий кўринишини очиб берган давр десак адашмаган бўламиз. замонавий эконометрика даври, бу фан бўйича кўплаб дарсликлар, ўқув қўлланмалар чоп қилинган ҳамда ҳар бир дарслик ва ўқув қўлланмада тадқиқотчилар ҳамда талабалар дуч келадиган муаммолар ёритилган. кристофер альберт симс 1942 йилда туғилган америкалик эконометрик ва макроиқтисодчи олим. симс ўзининг тадқиқот йўналишлари бўйича «эконометрика» фанига катта ҳисса қўшган, жумладан, асосий назариялардан бири эмпирик макроиқтисодиётда вектор авторегрессиясини қўллаш бўлган. яна бир муҳим қарашларидан бири, иқтисодий сиёсатни шакллантириш ва баҳолашда унинг кучи ҳақида баҳслашиб, байес статистикасини ҳимоя қилган. эконометрика жамиятининг президенти (1995 йил) бўлган ҳамда иқтисод соҳаси бўйича алфред нобел мукофотини олган (2011 …

3 / 56

с.курышева ва бошқалар томонидан чоп этилган адабиётда қуйидагича таъриф берилган: эконометрика – бу иқтисодий ҳодисалар ва жараёнлар ўзаро боғлиқлигининг миқдорий ифодасини ўрганувчи фан. мамлакатимиз олимларидан б.ходиев, т.шодиев ва б.беркиновлар томонидан нашр этилган ўқув қўлланмада «эконометрика – бу иқтисодий ҳодисалар ва жараёнлар ўзаро боғлиқлигининг миқдорий ифодасини ўрганувчи фандир» деб таъриф берилган. профессор и.ҳабибуллаев томонларидан фанга «эконометрика – иқтисодиётдаги миқдорий қонуниятлар ва ўзаро боғлиқликларни математик статистика усуллари ёрдамида тадқиқ қилувчи фан» деб таъриф берилган. мен юқоридаги олимлар томонидан фанга берилган таърифларга қўшилган ҳолда қуйидагича изоҳладим: «эконометрика – иқтисодиётдаги эмпирик маълумотларни ўрганиш асосида иқтисодий боғлиқликлар ва шу боғлиқликлар асосида ишлаб чиқилган моделларни статистик баҳолаш ҳамда таҳлилини миқдорий ифодасини ўрганувчи фандир». эконометрика фанининг предмети – иқтисодиётдаги ҳодиса ва жараёнлар асосида шаклланган эмпирик кўрсаткичларни ўзаро боғлиқлигини статистик ўрганиш ҳамда баҳолашга оид иқтисодий муносабатлар йиғиндисидир. эконометрика фанининг мақсади – иқтисодий муносабатлар мавжуд объектларни моделлаштириш ва уларга миқдорий ўлчам бериш ҳамда таҳлил қилиш усулларини ишлаб чиқиш. фаннинг …

4 / 56

лумотларнинг учта соҳасини синтез қилишга асосланган. эконометриканинг асосини иқтисодий модел ташкил этади, у иқтисодий ҳодиса ёки жараёнларнинг характерли хусусиятларини акс эттиради. мисол учун, харажатларни таҳлил қилишнинг энг кенг тарқалган усули - ишлаб чиқариш. бу шахмат ўйини бўйича қурилган ҳамда харажатлар ва ишлаб чиқариш натижалари ўртасидаги боғлиқликни ихчам шаклда тақдим этишга имкон берадиган матрицали (мувозанатли) моделлар. ҳисоб-китобларнинг қулайлиги ва иқтисодий талқиннинг аниқлиги матрицали моделларнинг асосий хусусиятлари ҳисобланади. эконометрик усуллар, айниқса, компютерларнинг пайдо бўлиши билан ривожланди. ушбу усулларни ўзлаштиришда ва улардан иқтисодий ҳисоб-китобларда фойдаланишда компютерлар муҳим роль ўйнади. аммо, шуни таъкидлаш керакки, ўрганилаётган статистик тўпламнинг моделини расмийлаштириш пайтида таҳлилдан ташқарида кўп нарса қолади. ушбу ҳолат, айниқса, мантиқий моделлаштириш усулларидан эконометрик моделлаштиришга ўтганда аниқ кўринади. иқтисодий жараёнларни эконометрик моделлаштириш доирасида график конструкциялардан фойдаланганда функционал боғлиқликлар жуда аниқ намоён бўлади. графиклардан фойдаланиш турли кўрсаткичларнинг ўзгариши билан белгиланадиган функционал алоқаларни динамикада тақдим этишга имкон беради. иқтисодчилар томонидан қўлланиладиган график усул бир қизиқ хусусиятга эга, омил …

5 / 56

арувчига эга бўлган аниқ белгиланган статистик моделлардан фойдаланадилар. эконометрикада математик статистика усулларидан фойдаланиш табиий ва асослидир. бироқ, иқтисодиётда статистик маълумотларни олишнинг ўзига хос хусусиятларидан келиб чиққан ҳолда, эконометриклар ўзларининг ишланмаларидан ҳамда математик статистикада мавжуд бўлмаган махсус таҳлил усулларидан фойдаланишлари керак. ўз-ўзидан савол туғилади, модель нима? моделлаштириш нима? моделлаштириш қандай элементлардан иборат? модель – бу тадқиқот жараёнида ҳақиқий объектнинг ўрнини шундай босадики, уни бевосита ўрганиш ҳақиқий объект ҳақида янги билимлар беради. моделларни қуришда тадқиқ қилинаётган ҳодисани белгиловчи муҳим омиллар аниқланади ва қўйилган масалани ечиш учун муҳим бўлмаган омиллар чиқариб ташланади. моделлаштириш деганда моделларни қуриш, ўрганиш ва қўллаш жараёни тушунилади. моделлаштириш жараёни қуйидаги уч элементни ўз ичига олади: субъект (тадқиқотчи); тадқиқот объекти; иқтисодий модель. моделлаштириш тушунчаси моделлаштириш деганда моделларни қуриш, ўрганиш ва қўллаш жараёни тушунилади. моделлаштириш элементлари моделлаштириш жараёни қуйидаги уч элементни ўз ичига олади: субъект (тадқиқотчи); тадқиқот объекти; иқтисодий модель. моделларнинг таснифи абстракт (идеал) моддий абстракт (идеал) моделлар иқтисодий математик иқтисодий …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 56 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "эконометрика фанининг предмети, вазифалари, усуллари ва моделлаштириш асослари"

tanlanab kuzatish эконометрика фанининг предмети, вазифалари, усуллари ва моделлаштириш асослари reja: 1. эконометрика фанининг ривожланиш тарихи 2. эконометрика фанининг предмети ва вазифалари 3. эконометрик усулларнинг хусусиятлари 4. эконометрик моделлаштиришнинг назарий асослари 5. эконометрик моделлаштириш босқичлари 1. эконометрика фанининг ривожланиш тарихи бутун дунё фан тараққиётида эконометрика жуда қисқа вақт ичида ривожланган ва ривожланаётган фан бўлиб ҳисобланади. «эконометрика» (грекча «метрон») сўзи иккита «экономика» ва «метрика» сўзларининг йиғиндисидан ташкил топган. бу сўзларнинг бирлашмаси иқтисодиётни ўлчайман деган маънони англатади. i босқич. «эконометрика» ибораси павел цьемпа томонидан киритилган. «агар бухгалтерия ҳисоби маълумотларига алгебрия ва геометрия усулл...

Этот файл содержит 56 стр. в формате PPTX (486,8 КБ). Чтобы скачать "эконометрика фанининг предмети, вазифалари, усуллари ва моделлаштириш асослари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: эконометрика фанининг предмети,… PPTX 56 стр. Бесплатная загрузка Telegram