umumiy genetika asoslari

PPTX 65 sahifa 3,4 MB Bepul yuklash

65 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 3,4 MB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 65

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 65

слайд 1 umumiy genetika asoslari. режа: 1. генетика предмети ва текшириш усуллари. 2. генетиканинг ривожланиш босқичлари. 3. генетиканинг ўзига хос объекти. 4. генетиканинг асосий қонуниятлари. 5. генларнинг ўзаро таъсири. 6. ирсиятнинг хромасома назарияси biologik fanlar orasida eng muhimlaridan biri genetikadir. genetika — hayotning asosiy xususiyatlari irsiyat va o‘zgaruvchanlik qonuniyatlarini, bu qoniniyatlardan amaliy maqsadlarda oqilona foydalanish usullarini o‘rganadigan fandir. “genetika” so‘zi grekcha “genesis” so‘zidan olingan bo‘lib, “kelib chiqish”, “tug‘ilishga taalluqli” degan ma’nolarni beradi. genetika barcha tirik organizmlarga xos bo‘lgan xususiyat – irsiyat va o‘zgaruvchanlik qonunlarini o‘rganuvchi fandir. irsiyat — organizmning o‘z belgisi va rivojlanish xususiyatlarini kelgusi avlodlariga o‘tkazish xossasidir. irsiyat tufayli tur doirasidagi individlar o‘xshash bo‘ladi. o‘zgaruvchanlik — organizmlarning individual rivojlanish jarayonida yangi belgilarni kashf etish xossasidir. генетиканинг текшириш усуллари усул-лар дурагайлаш молекуляр генетик соматик хужайралар генетикаси онтогенетик генетик инжененерия цитогенетик популяцион статистик дурагайлаш энг кўп қўлланиладиган усул бўлиб, у ёрдамида организмларни ўзаро чатиштириб олинган биринчи ва ундан кейинги бўғинларда белгиларнинг …

2 / 65

дивидуал ривожланиш даврида генларнинг белгиларни юзага чиқариши ўрганилади. уруғланган тухум ҳужайрада, келгуси организм учун хос бўлган барча генлар бўлади. лекин бу генларнинг ҳаммаси ҳам бараварига бир вақтда белгиларини юзага чиқаравермайди. индивидуал ривожланишнинг эмбрионал даврида маълум бир генларнинг белгиси юзага чиққан бўлса, ундан кейинги даврларда эса, бошқа генларнинг таъсири юзага чиқади. организм ривожланишининг қайси даврида қайси генлар таъсири юзага чиқишини билиш одам ирсиятини ўрганишда муҳим аҳамиятга эга. популацион-статистик усул ёрдамида маълум генларнинг популяцияларда учраши ва тарқалиши ўрганилади. тоза популяцияларда генлар бир хил нисбатда тарқалган бўлиб, бу нисбатан узоқ йиллар давомида ўзгармасдан сақланади. шунинг учун бундай популяцияларда генетик мувозанат сақланади. лекин табиатда идеал ҳолда тоза бўлган популяциялар йўқ. чунки популяциялардаги генетик жараёнларга доимо ички ва ташқи омиллар таъсир қилиб, унинг мувозанат ҳолатини ўзгартиради. популяцияларни кузатишдан олинган натижалар математик усуллар билан ҳисобланиб, популяцияларнинг генетик структураси тўғрисида маълум хулосалар чиқарилади. соматик ҳужайралар генетик усули ёрдамида ҳар хил организмларга мансуб бўлган соматик ҳужайраларни чатиштирилиб,улардаги хромосомаларнинг …

3 / 65

930 йй) неоклассик (1930-1953 йй) синтетик (1953 йилдан ҳозиргача) генетикнинг ривожланиш босқичлари генетикнинг ривожланиш босқичлари классик 1900 -1930 г.де-фриз, к.корренс, к.чермак, в.иoгансен, т.х.морган неоклассик 1930 - 1953 э.чаргоф, дж. уотсон, ф.крик, синтетик 1953 йилдан хозиргача с.бензер, а.коренберг, ф.жакоб, ж.мано х,темин, д.балтимор генетиканинг классик даври 1900-йили бир-биридан бехабар ҳолда учта олимнинг уч хил давлатда, яъни г. де фриз (голландия), к.корренс (германия) ва к.чермак (австрия) ҳар хил организмларда ирсият қонуниятларини қайтадан кашф қилишлари билан бошланади. ирсият қонуниятларини биринчи бўлиб чех олими г. мендел (1865) кашф этган эди. лекин мендел қонуниятлари қайтадан кашф қилинган 1900-йил генетиканинг юзага келган йили ҳисобланади. бу даврнинг дастлабки йилларида генетиканинг ривожланишида кўп кийинчиликлар бўлди. шунга қарамасдан ирсият қонуниятларини ўрганиш бўйича йиғилган маълумотлар асосида ген назарияси яратилди. ўша даврнинг йирик олимларидан в.бетcон, г.мендел қонунлари фақат ўсимликларгагина хос бўлмасдан, микроорганизмларга, ҳайвонларга ва одамга ҳам оид эканлигини кўрсатди. 1903-йили в. иоганнсен ирсияти бир хил бўлган, яъни генетик жиҳатдан тоза организмларда ирсий …

4 / 65

а катта аҳамиятга эга. бу даврда ген бўлинмас деган тушунча ҳукм сурар эди. бу масала билан қизиқкан а.с.серебровский (1929) дрозофила пашшасига рентген нурини таъсир эттириб босқичли аллелизм ҳодисасини кузатди ва геннинг майда қисмлардан иборатлигини, яъни геннинг бўлиниши мумкинлигини исботлади. 1940-йилларга келиб г.бидл ва е.татум ген иштирокида ферментнинг синтез қилинишини, фермент таъсирида эса белгининг юзага чиқишини (битта ген - битта фермент) кўрсатдилар. 1944-йили америкалик микробиолог олим о. эвери рокфеллер институтида ирсиятнинг моддий асоси оқсил бўлмасдан днк молекуласи эканлигини исботлаб берди. 1952-йили херши ва чейз бактерияга вирус тушганда вируснинг фақат днк молекуласи бактерия ҳужайрасига киришини аниқладилар. россияда тиббиёт генетикасининг ривожига с.н.давиденко хх асрнинг 30-йилларда асос солиб, нейрогенетикани ривожлантирди ва ирсий касалликларнинг гетерогенлигини аниқлади. генетиканинг синтетик даври бошланишида барча генетикларнинг диққат-эътибори ирсий ахборотни ўзида сақловчи ва келгуси наслга ўтказувчи днк га қаратилди ҳамда унинг кимёвий таркиби ҳамда структураси ўрганила бошланди. колумбия университетининг биокимёвий олими э.чаргофф днк таркибида азотли асослардан а (аденин) миқдори т …

5 / 65

яти ирсиятнинг асосий конуниятлари белгиларнинг ирсий омиллар(ген-лар) оркали юзага чикиш конунияти ирсий омилнинг(ген-ларнинг) нисбатан доимий булишлиги конунияти ирсий омилнинг(ген-ларнинг)жуфт (аллел) холатда булиш конунияти белгиларнинг ирсийланиш конуниятлари биринчи авлод дурагайлари-нинг бир хиллилик конуни ирсий омилларнинг (генларнинг) мустакил таксимланиш конуни иккинчи авлод дурагайларида белгиларнинг ажралиш конуни монодурагай чатиштириш р ♀ аа х ♂ аа g а а а а ғ1 аа аа аа аа фенотип буйича: бир хил генотип буйича: бир хил, гетерозиготали р ♀ аа х ♂ аа g а а а а ғ2 аа аа аа аа фенотип буйича: 3 : 1 нисбатда ажралиш генотип буйича: 1 : 2 : 1 нисбатда ажралиш монодурагай чатиштиришнинг цитологик асослари р ♀ ● ● х ♂ ▌▌ g ● ● ▌ ▌ ғ1 ▌● ▌● ▌● ▌● фенотип буйича: бир хил генотип буйича: бир хил, гетерозиготали р ♀ ▌● х ♂ ▌● g ▌ ● ▌ ● ғ1 ▌▌ ▌● ▌● ● ● …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 65 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"umumiy genetika asoslari" haqida

слайд 1 umumiy genetika asoslari. режа: 1. генетика предмети ва текшириш усуллари. 2. генетиканинг ривожланиш босқичлари. 3. генетиканинг ўзига хос объекти. 4. генетиканинг асосий қонуниятлари. 5. генларнинг ўзаро таъсири. 6. ирсиятнинг хромасома назарияси biologik fanlar orasida eng muhimlaridan biri genetikadir. genetika — hayotning asosiy xususiyatlari irsiyat va o‘zgaruvchanlik qonuniyatlarini, bu qoniniyatlardan amaliy maqsadlarda oqilona foydalanish usullarini o‘rganadigan fandir. “genetika” so‘zi grekcha “genesis” so‘zidan olingan bo‘lib, “kelib chiqish”, “tug‘ilishga taalluqli” degan ma’nolarni beradi. genetika barcha tirik organizmlarga xos bo‘lgan xususiyat – irsiyat va o‘zgaruvchanlik qonunlarini o‘rganuvchi fandir. irsiyat — organizmning o‘z belgisi va rivojlanish xususiyatlari...

Bu fayl PPTX formatida 65 sahifadan iborat (3,4 MB). "umumiy genetika asoslari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: umumiy genetika asoslari PPTX 65 sahifa Bepul yuklash Telegram