atom elektr stansiyalari (aes)

DOC 922.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1664482163.doc atom elektr stansiyalari (aes) reja: 1.atom elektr stansiyasining ishlash prinsipi. 2.atom elektr stansiya-sida reaktorning vazifasi. 3.rivojlangan mamlakatlarda mavjud atom elektr stansiyalari. 4.atom elektr stansiyalarining kelajakda kutilayot-gan istiqbolli yo’llari. energiya va uning turlari. vazifasi va foydalanish. elektr energiyaning afzalliklari energiya (grekcha energeia-harakat, faoliyat) umumiy harakat miqdori va barcha materiya turlarini o’zaro ta`siridan iborat. bu ish bajarishga bo’lgan qobiliyatdir, ish esa ob`ektga fizik kuch (bosim yoki gravitatsiya) ta`sir etganda bajariladi. ish bu harakatdagi energiya. barcha mexanizmlarda ish bajarilganda energiya bir turdan ikkinchi turga aylanadi. lekin bunda bir tur energiyasini har qanday o’zgarishida ham boshqasiga nisbatan ko’proq olish mumkin emas, chunki bu energiyaning saqlanish qonuniga ziddir. energiyaning quyidagi turlari mavjud: mexanik, elektr, elektromagnit, issiqlik, kimyoviy, atom (yadro ichki). xalqaro birlik tizimi (si) da energiyani o’lchash birligi sifatida 1 joul (j) qabul qilingan. 1 j=1nyuton metrga (nm) ekvivalentdir. agarda hisob-kitoblar issiqlik, biologik va energiyaning ko’pchilik boshqa turlari bilan bog’liq bo’lsa, u holda o’lchov …
2
ies-issiqlik elektr stantsiya, issiqlik energiyasini elektr energiyaga o’zgartiradi. ges – gidroelektrstantsiyasi, suv harakatining mexanik energiyasini elektr energiyaga aylantiradi. gaes – gidroakkumlaydigan elektr stantsiyasi, oldindan sun`iy havzalarida yig’ilgan suvning harakati mexanik energiyasini elektr energiyaga aylantiradi; aes – atom elektr stantsiya – yadro yoqilg’isining atom energiyasini elektr energiyaga aylantiradi; oes – oqim elektr stantsiyasi – okean suvi quyilishi (priliv) va ortga qaytishi (otliv) energiyasini elektr energiyaga aylantiradi; shes – shamol elektr stantsiyasi – shamol energiyasini elektr energiyaga aylantiradi; qes – quyosh elektr stantsiyasi – quyosh nuri energiyasini elektr energiyaga aylantiradi. kes – kondensatsion issiqlik elektr stantsiyalari, faqat elektr energiya ishlab chiqaradi. ies lar organik yoqilg‟ida (gaz, mazut, ko‟mir) va ham yadro yoqilg’ida ishlashi mumkin. 1. atom elektr stansiyalari atom energiyasi. 1990 yilga kelib dunyoning 20 ta davlatdagi atom elektr stansiyalarning (aes) umumiy quvvati 140500 mvt ga teng bo’ldi. 2010 yilga kelib ularning quvvati taxminan 900-100 ming mvt bo’lishi kutilmoqda. ilm va muhandislik …
3
urining energiyasi, insoniyat foydalanishi mumkin bo’lgan eng katta manba. quyosh energiyasining er yuziga yo’naltirilgan oqimi 1,2/1014 tonna shartli yoqilg’iga teng. boshqa yulduzlar kabi quyosh ham o’ta qizigan gaz hisoblanadi. uning tarkibi 82% vodorod, 17% geliy va 1% boshqa unsurlardan tashkil topgan. quyoshning markazida shunday yuqori bosimli soha mavjudki, u erda harorat 15-20 mln.°s-ni tashkil etadi. quyosh energiyasidan foydalanishning eng katta muammolaridan biri shundan iboratki, energiyaning eng ko’p qismi yozda tushadi, energiyaga eng katta talab esa qish faslida to’g’ri keladi. er sharida anchagina geotermal energiya zahiralari mavjud. bu energiya behisob va undan kelajakda foydalanish ancha samarali. radioaktiv unsurlarning emirilish natijasida, er koinotga uzluksiz o’z issiqligini etkazib turadi. geotermal suv bir qancha mamlakatlarda isitish va issiq suv bilan ta’minlash uchun ishlatiladi. islandiya poytaxti reykyavik shahri to’liq er osti issiq suvi hisobiga isitiladi. katta hajmlardagi issiqlik ta’minotida termal suvlardan avstraliya, yangi zellandiya va italiya kabi mamlakatlarda foydalaniladi. zamonaviy texnika va texnologiyalar tiklanadigan energiya …
4
sh natijasida olingan ishchi jismning issiqligi bilan farq qiladi. ies da suvni qizdirib undan bug’ olish uchun, ko’mir yoqib uni issiqligidan foydalaniladi. aes da esa boshqariladigan yadro bo’linish reaksiyasidan olingan issiqlikdan foydalaniladi. ishchi kanallarning aktiv doira qismida metal qobiq bilan germetik ravishda uran yoki pluton o’zak ko’rinishda yadro yoqilg’isi joylanadi. bu o’zaklarda katta issiqlik ajralishi bilan kechadigan yadro reaksiyasi sodir bo’ladi. shuning uchun yadro yoqilg’ili o’zaklarni issiqlik chiqaruvchi element yoki qisqacha tvellar (teplovshelyayuщiy elementы) deb nomlanadi. aktiv doiradagi tvellar soni bir necha mingta etadi. aktiv doiraga neytronlarni sekinlashtiruvchi, issiqlik tashish uchun xizmat qiluvchi modda, joylashtiriladi. issiqlik tashuvchi modda sifatida oddiy suv, og’ir suv, suv bug’i, suyuq metallar va inert gazlardan foydalaniladi. issiqlik tashuvchi majburiy sirkulyasiya yordamida ishchi kanaldagi tvel yuzalarini yuvib qiziydi va issiqlikni foydalanish uchun olib ketadi. rasm 20. aes ning sxemasi: a) bir konturli; b) ikki konturli; v) uch konturli; 1-birlamchi biologik himoya bilan himoyalangan reaktor; 2-ikkilamchi biologik …
5
gi; 3-doiraviy kollektor; 4-isitgich; 5-bug’ qozoni; 6-bug’ qizdirgich; 7-turbina; 5-kondensator; 9-ikkinchi konturning nasosi; 10kompensator; 11-birinchi konturning nasosi; 12-temirli qobiq; 13-grafitli akslantiruvchi; 14-betonli himoya. reaktordagi issiqlik turbina ishchi jismiga bir konturli, ikki konturli va uch konturli sxema bo’yicha berilishi mumkin. har rayon kontur yopiq, tizimdan iborat. tizimning ko’pkonturligi ishchi xodimlarga qulayligi va ularning radiatsion xafvsizlikni ta’minlaydi. birinchi kontur radioaktiv va shuning uchun to’liq biologik himoyaning ichida joylashtiriladi. ikkinchi konturda ishchi jism suv va bug’ hech qaysi joyda birinchi konturning radioaktiv issiqlik tashuvchisi bilan tutashmaydi, shuning uchun u bilan oddiy ies lardagi kabi muomila qilish mumkin. birinchi aes da issiqlik tashuvchi sifatida suv ishlatilgan. aes ning istiqbollari. atom energetikasining elektr energiyasi ishlab chiqarishdagi ulushi ortib boradi. atom energetikasining asosiy ustunliklarini sanab o’tamiz: 1. aes uchun xom-ashyoni qaerda joylashganligi ahamiyatga ega emas, chunki yadro yoqilg’isi engil va kichik o’lchamli. lekin aes ni sovitish uchun yuqori quvvatli suv manbasi zarur; 2. yuqori quvvatli energetik …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "atom elektr stansiyalari (aes)"

1664482163.doc atom elektr stansiyalari (aes) reja: 1.atom elektr stansiyasining ishlash prinsipi. 2.atom elektr stansiya-sida reaktorning vazifasi. 3.rivojlangan mamlakatlarda mavjud atom elektr stansiyalari. 4.atom elektr stansiyalarining kelajakda kutilayot-gan istiqbolli yo’llari. energiya va uning turlari. vazifasi va foydalanish. elektr energiyaning afzalliklari energiya (grekcha energeia-harakat, faoliyat) umumiy harakat miqdori va barcha materiya turlarini o’zaro ta`siridan iborat. bu ish bajarishga bo’lgan qobiliyatdir, ish esa ob`ektga fizik kuch (bosim yoki gravitatsiya) ta`sir etganda bajariladi. ish bu harakatdagi energiya. barcha mexanizmlarda ish bajarilganda energiya bir turdan ikkinchi turga aylanadi. lekin bunda bir tur energiyasini har qanday o’zgarishida ham boshqasiga ...

DOC format, 922.5 KB. To download "atom elektr stansiyalari (aes)", click the Telegram button on the left.

Tags: atom elektr stansiyalari (aes) DOC Free download Telegram