ko’mir, neft, tabiiy gaz va atom energiyalari zaxiralari. shamol va quyosh energiyalari zaxiralari

DOC 1022,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1664482279.doc ko’mir, neft, tabiiy gaz va atom energiyalari zaxiralari. shamol va quyosh energiyalari zaxiralari reja: 1.ko’mir energiyasi zaxiralari. 2.neft energiyasi zaxiralari. 3.tabiiy gaz energiyasi zaxiralari. 4.atom energiyasi zaxiralari. shamol energiyasi zaxiralari. quyosh energiyasi zaxiralari. 5.o’zbekistonda shamol va quyosh energiyasi zaxiralari. 1. ko’mir. neft. tabiiy gaz elektr energiyasi boshqa turdagi energiyalardan bevosita yoki oraliq o’zgartirish yo’li orqali olinadi. buning uchun tabiiy organik energetik resurslardan va yadroviy yoqilg’i, shuningdek, qayta tiklanuvchan energiyalardan, ya’ni daryolarning oqimi, sharshalar, okean oqimlari, quyosh radiatsiyasi, shamol, geotermal massalar va boshqalardan foydalaniladi. elektr energiyasidan sanoat va qishloq xo’jalik sohalarida, transportda, aloqa tizimlarida, fanda maishiy xizmatda keng foydalaniladi. elektr energiyasini ishlab chiqarish va uni tarqatish energetika sohasiga tegishli hisoblanadi. shuning uchun energetika xalq xo’jaligining asosiy tarmog’i hisoblanadi. hozirgi vaqtda mamlakatimizning elektrlashtirish tizimini yaratish va xalq ho’jaligini turli sohalarini elektr energiyasi bilan ta’minlash uchun elektr energiyasining ko’p qismi (80% atrofida) issiqlik elektr stansiyalarida (ies) organik yoqilg’ining kimyoviy energiyasini o’zgartirish yo’li …

asi esa, issiqlik elektr stansiyasi sxemasiga o’xshash bo’ladi. organik yoqilg’i zahiralarining tez kamayishi, shuningdek issiqlik elektr stansiyalarining atrof-muhitga salbiy ta’sirini hisobga olib elektr energiyasini olishni qayta tiklanuvchan elektr manbalaridan (qtem) foydalanish asosidagi texnik va iqtisodiy echimlarini qoniqarli izlash amalga oshirilmoqda. gaz sanoati. yoqilg’i sanoatining eng yosh tarmog’i bo’lgan gaz sanoati keyingi yillarda jadal rivojlanmoqda. gaz — yoqilg’ining juda arzon turi. gazdan sanoatda ham, maishiy hayotda ham foydalaniladi. gaz qimmatbaho kimyoviy xomashyo hamdir. yoqilg’ining boshqa turlariga qaraganda gaz havoni eng kam ifloslantiradi. mamlakatimizda ko’mir va neftga nisbatan tabiiy gaz ancha ko’p. aniqlangan gaz zaxiralari 2 trillion kub metrga yaqin. gaz konlari neft konlari bilan yonma-yon joylashgan. gazning ozroq qismi (yo’ldosh gaz) neft bilan birga qazib chiqariladi, lekin gazning asosiy qismi sof gaz konlaridan olinadi. respublikamizda o’tgan asming o’rtalarida dastlab farg’ona vodiysidagi neft konlarida uchraydigan yo’ldosh gazdan sanoatda va aholining maishiy ehtiyojida foydalanila boshlandi. 1950-yillarda o’zbekistonda jami 9 mln kub metr tabiiy …

gazni yerosti omborlariga yig’ib qo’yib qishda foydalaniladi. gaz sifatli yoqilg’igina emas, balki kimyo sanoatining qimmatli xomashyosi hamdir. gazga bo’lgan talab kimyo, issiqlik elektr stansiyalari va maishiy xo’jalikda tobora ortib bormoqda. shunga ko’ra qo’shimcha gaz chiqarish yo’llari izlanmoqda, gaz quvurlarining gaz o’tkazish imkoniyati oshirilmoqda. neft sanoati. neftsiz hozirgi zamon iqtisodiyotini yuritish mumkin emas. neft xom holida ishlatilmaydi. qayta ishlash natijasida undan turli xil yoqilg’i, ya’ni kimyoviy mahsulotlar olinadi. neftni qazib chiqarish xarajati ko’mimi qazib chiqarish xarajatidan o’rta hisobda 4 barobar kam. milliy iqtisodiyotda neftdan keng foydalanish juda ko’p mablag’ni tejashga imkon beradi. mahsulot birligini olish (aytaylik, 1 tonna neft qazib chiqarish) uchun ketadigan pulda ifodalangan hamma xarajat mahsulot tannarxi deyiladi. neftning tannarxi u qanday chuqurlikdan olinayotganligidan ko’ra konning neftga qanchalik boyligiga bog’liq. neft qazib olishning eng arzon usuli fontan usuli bo’lib, bunda neft quduqlardan kondagi bosim tufayli otilib chiqadi. bosim kamaygan holda uni turli usullar bilan ko’tarib turiladi. neftni nasoslar yordamida …

lmay qoldi. holbuki, mustaqillikkacha zavod quvvatidan to’la foydalanish maqsadida turkrnanistondan temiryo’l orqali neft keltirilardi. jarqo’rg’on konidan olinayotgan neftda moy va parafin ko’pligidan uni qayta ishlanmay, faqat yo’l qurilishida foydalaniladi. mamlakatimizda olib borilgan geologiya qidiruv ishlari natijasida ko’plab gazneft konlari topilmoqda. jumladan, 1992-yilda namangan viloyatida yirik mingbuloq neft koni ochildi. neftga bo’lgan ehtiyojning uzluksiz ortayotganligini hisobga olib, buxoro viloyatida yiliga 5 mln tonna neftni qayta ishlay oladigan kombinat qurildi. bu korxona 1997-yildan mahsulot bera boshladi. hozir 50 turdan ortiq neft mahsulotlari ishlab chiqarilmoqda. o’zbekistonda yiliga 3-4 mln tonna neft va gaz kondensati qazib chiqarilmoqda. neftni qayta ishlash korxonalari bir yilda 11 mln tonna neftni qayta ishlash quvvatiga ega. rivojlangan mamlakatlarga qiyoslaganda bizda energiya iste’moli tarkibida neft mahsulotlarining ulushi ancha yuqori. yoqilg’i-energetika balansida neft mahsulotlari ulushi kelgusida kamayishi zarur. buning uchun mavjud avtomobil va traktorlami yangi tejamkor texnologiya bilan jihozlash kerak bo’ladi. bu ko’p mablag’ talab etadigan va ancha murakkab vazifa. binobarin, …

ashganligidan ko’mir qazib chiqarish jadal o’sdi. ko’mirning asosiy qismi kon yaqinidagi gresda ishlatiladi. bir qismi esa yer ostida gazga aylantiriladi. ko’mir tarkibida nodir va tarqoq elementlar hamda ko’plab gilmoya uchraydi, bir yo’la ulardan foydalanish esa konning samaradorligini yana ham oshiradi. biroq ko’mir ochiq usulda qazib olinishi oqibatida katta-katta yer maydonlarini kon chiqindilari band qilib, tutun va qurumdan qishloq xo’jaligi jiddiy zarar ko’rmoqda. bunday noxush holatning chorasi sifatida ko’mir sanoatidan zavol ko’rgan maydonlar rekultivatsiya qilinmoqda, ya’ni qayta tiklanmoqda, shaxtalar chiqindisidan vujudga kelgan tepaliklarni o’simliklar bilan qoplash, ko’mirni quvurlar orqali tashish choralari ko’rilmoqda. surxondaryo viloyatining sariosiyo tumanida 1950-yili sharg’un ko’mir koni ishga tushirilgan. kondagi ko’mir yuqori sifatli bo’lib, shaxta usulida qazib olinadi. ko’mirning maydasi qazib olingan joyda briket qilinadi. briket - ko`mir kukunini bosim ostida yoki yopishqoq moddaga aralashtirib zoldir shakliga keltirilgan mahsulot. ko’mir tog’lar osha uzunligi 17 km dan ortiq osma sim yo’l vositasida temiryo’lga yetkazib beriladi. angren, sharg’un va boysun …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ko’mir, neft, tabiiy gaz va atom energiyalari zaxiralari. shamol va quyosh energiyalari zaxiralari"

1664482279.doc ko’mir, neft, tabiiy gaz va atom energiyalari zaxiralari. shamol va quyosh energiyalari zaxiralari reja: 1.ko’mir energiyasi zaxiralari. 2.neft energiyasi zaxiralari. 3.tabiiy gaz energiyasi zaxiralari. 4.atom energiyasi zaxiralari. shamol energiyasi zaxiralari. quyosh energiyasi zaxiralari. 5.o’zbekistonda shamol va quyosh energiyasi zaxiralari. 1. ko’mir. neft. tabiiy gaz elektr energiyasi boshqa turdagi energiyalardan bevosita yoki oraliq o’zgartirish yo’li orqali olinadi. buning uchun tabiiy organik energetik resurslardan va yadroviy yoqilg’i, shuningdek, qayta tiklanuvchan energiyalardan, ya’ni daryolarning oqimi, sharshalar, okean oqimlari, quyosh radiatsiyasi, shamol, geotermal massalar va boshqalardan foydalaniladi. elektr energiyasidan sanoat va qishloq xo’jalik soh...

Формат DOC, 1022,0 КБ. Чтобы скачать "ko’mir, neft, tabiiy gaz va atom energiyalari zaxiralari. shamol va quyosh energiyalari zaxiralari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ko’mir, neft, tabiiy gaz va ato… DOC Бесплатная загрузка Telegram