havo muhiti

DOC 112,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1472218958_64762.doc havo muhiti reja: 1. atmosfera ifloslanishi va uning manbalari 2. atmosfera ifloslanishining geografik – ekologik oqibatlari 3. atmosferaning ifloslanishi, uning asosiy sabablari atmosfera ifloslanishi va uning manbalari xx asrning ikkinchi yarmida atmosferaning ifloslanishi to‘g’risidagi masala dolzarb global masalalardan biriga aylandi. “atmosferaning ifloslanishi” tushunchasiga berilgan ko‘plab ta’riflarni umumlashtirgan holda unga quyidagicha ta’rif berish mumkin: atmosferaning ifloslanishi- atmosferaning quyi qatlamlarida kishilarning salomatligi, o‘simlik va hayvonot dunyosi uchun xavfli bo‘lgan , tabiiy muhitning inson hayotiy va ishlab chiqarish faoliyati uchun nomaqbo‘l yo‘nalishlarda o‘zgarishiga olib keladigan miqdordagi zararli moddalarning to‘planishidir. atmosferaning tarkibi tabiiy va inson faoliyati bilan bog’liq bo‘lgan (antropogen) omillar ta’sirida o‘zgaradi.tabiiy o‘zgarishlar litosfera, gidrosfera va biosferadagi o‘zgarishlar bilan bog’liq. masalan, vulkanlarning faoliyati, cho‘llarda qumlarning to‘zishi va uchirilishi, o‘simliklarning gulchanglari, okeanlarning har xil tuz zarrachalari va boshqa chang zarrachalari atmosferada mavjud bo‘lgan changlarning tabiiy manbalaridir. yerda odamning paydo bo‘lishi bilan bog’liq holda atmosferada antropogen o‘zgarishlar va havoning ifloslanishi sodir bo‘la boshladi. atmosferaning …

l (yunoncha air- havo;nemischa sol- erituvchi)deyiladi. atmosferaga chiqariladigan gazlar va aerozollar tarkibida 160 ga yaqin zararli moddalar borligi aniqlangan.sanoatda va aholiga xizmat ko‘rsatish doirasida foydalaniladigan ko‘pgina moddalar zaharli bo‘lganligi tufayli ularni atmosferaga chiqarish jahon mamlakatlarining katta qismida ta’qiqlangan. o”zbekistonda ham havoda zaharli moddalarning miqdori maxsux sanitariya me’yorlari bilan tartibga solib turiladi. 4-jadvalda atmosferaning ifloslanishiga sabab bo‘ladigan asosiy moddalar ko‘rsatilgan. - jadval transport, sanoat, issiqlik stansiyalari va shuningdek, aholi manzilgohlari, harbiy harakatlar, sinov maqsadlarida o‘tkaziladigan yadroviy portlatuvlar atmosfera ifloslanishining asosiy antropogen manbalaridir. transport (lot. transportara eltish, tashish, harakatlanish) – atmosfera ifloslanishining asosiy antropogen manbasidir. jahon avtomobil parkida hozirgi paytda 400 mln. ga yaqin avtomobillar bor. motorlarining ish quvvati o‘rtacha qilib olinganda har bir avtomobil havoga 0,2 t karbonat angidrid (co2) va is (co) gazini yil davomida atmosferaga chiqaradi. bundan tashqari avtomobil (yun. autos o‘zi; lot. mobilis harakatlanadigan, qo‘zg’aladigan), motoridan (lot. motor harakatlanadigan) chiqadigan gazlarda azot oksidi, aldegidlar, oltingugrt gazi, ayrim og’ir …

osferaga chiqindilar bilan birgalikda turli kimyoviy tarkibga ega bo‘lgan changlarni ,tutun, oltingugurt angidridi, uglerod birikmasi, ftor, azot, xlor va boshqa zararli moddalarni chiqaradi. issiqlik elektr markazlari ham atmosferani ifloslaydigan katta miqdordagi zararli moddalarni ajratadi. yoqilg’ining to‘liq yonmasligi sababli atmosferaga chala yongan yonilg’ining juda katta miqdordagi qattiq zarrachalari, kul, zararli gazlar (uglerod, oltingugurt azot birikmalari, qorakuya,tutun,chang va b.) chiqariladi is gazi (co) va oltingugurt ( so2) gazi atmosferani ifloslovchi asosiy gazlardir. is gazi atmosferaga tushadigan gazlarning 1/3 qismini, oltingugurt gazi esa 1/8 qismini tashkil etadi. atmosferaga tushadigan gazlar va aerozollarning miqdori unga tabiiy manbalardan tushadigan miqdorga teng yoki ko‘proqdir. keyingi 30-40 yil davomida atmosferaga chiqarilgan zararli gazlarning miqdori 3,5-4 baravar oshdi. atmosferaga tashlanadigan is gazining 1/3 qismi tabiiy manbalarga va qolgan qismi esa antropogen manbalar bilan bog`liq. antropogen manbalardan atmosferaga tushaddigan is gazining 80% i avtotransport vositalarining mahsulasidir. chunki avtomobillar chiqaradigan gazlar tarkibida is gazining ulushi 5-6% ni tashkil etadi .is …

ritgich gazlarini olishda va boshqa sanoat jarayonlari tufayli ham havo oltingugurt gazi bilan ifloslanadi.oltingugurt gazi bilan birgalikda oltingugurt angidridi so3) ham tushadi. havoda oltingugurt angidridi tezda oltingugurt kislotasining juda mayda tomchilariga aylanadi. oltingugurt angidridining asosiy manbai mineral yonilg’ilarni yoqish hisoblanadi. oltingugurtning atmosferani ifloslovchi boshqabirikmalari orasida oltingugurt uglerodi, oltingugurt vodorodi, merkantanlar (tiospirtlar) bor. atmosferani ifloslovchi moddalar jumlasiga, shuningdek, erkin xlor, azot oksidlari, ammiak, uglevodorodlar, aerozollar va tutun kiradi.xususan, sement ishlab chiqarishning hozirgi texnologiyasida uning 1/5 qismi (har yili110 mln.t dan ortiqroq) atmosferaga tushadi. sanoat korxonalaridan atmosferaga chiqariladigan tutun va changlar tarkibida oltingugurt gazi vat emir oksididan tashqari surma, qo‘rg’oshin, mishyak (margumush), simob bug’lari(qora metallurgiya), mis, rux(rangli metallurgiya) kabi zaharli og’ir metallar ham bo‘ladi. atmosferaga tushadigan vanadiyning 85% i, nikelning 77% i, kobal’tning 98% i, surmaning 80% i, selenning 50 % i yonilg’ining yoqilish manbalaridan chiqariladi. avtomobillar chiqaradigan gazlar bilan birgalikda atmosferaga 250-380 ming. t qo‘rg’oshin chiqadi.qo‘rg’oshin 1924 yildan buyon benzinga tetraetil …

симоб 3 560 6 000 0,6 селен 3 790 6 000 13000 0,6-0,6 марганец 38 270 516 000 0,07 atrof muhitdagi nomaqbo‘l o`zgarishlar jumlasiga hayot uchun juda xavfli bo‘lgan radioaktiv ifloslanish kiradi. atmosferaning radioaktiv ifloslanishini inson tomonidan tabiiy va sun’iy radioaktiv moddalardan foydalanish natijasida tabiiy radioaktiv vaziyat (fon) ning oshishi tashkil etadi. muhitni radioaktiv ifloslanishning manbalalari atom va vodorod bombalari sinovlarida eksperimental portlatishlar, atom qurollari tayyorlaydigan turli ishlab chiqarish ob‘ektlari, yadro reaktorlari, atom elektr stantsiyalari (aes), radioaktiv moddalardan foydalanadigan korxonalar va muassasalar, radioaktiv chiqindilarni dezaktivatsiya qilish stantsiyalari, atom korxonalari va qurilmalarining chiqindilaridir. reaktorlarining turli xil shikastlanishi va avariyalar atrof muhitga katta miqdordagi radioaktiv moddalarni tarqalishiga sabab bo‘ladi . atmosferada tabiiy radioaktivlik (10-20 mikrorentgen soat ) manba tufayli vujudga keladi: 1) yer pustidagi minerallardan ajraladigan radioaktiv gazlar (radon -222, toron yoki rodon -200) . 2) atmosfera gazlariga kosmik nurlarning ta‘siri natijasida paydo bo‘ladigan radioaktiv moddalar (izotoplar: tritiy (vodorod-2, uglirod-14, berilliy-7 va …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "havo muhiti"

1472218958_64762.doc havo muhiti reja: 1. atmosfera ifloslanishi va uning manbalari 2. atmosfera ifloslanishining geografik – ekologik oqibatlari 3. atmosferaning ifloslanishi, uning asosiy sabablari atmosfera ifloslanishi va uning manbalari xx asrning ikkinchi yarmida atmosferaning ifloslanishi to‘g’risidagi masala dolzarb global masalalardan biriga aylandi. “atmosferaning ifloslanishi” tushunchasiga berilgan ko‘plab ta’riflarni umumlashtirgan holda unga quyidagicha ta’rif berish mumkin: atmosferaning ifloslanishi- atmosferaning quyi qatlamlarida kishilarning salomatligi, o‘simlik va hayvonot dunyosi uchun xavfli bo‘lgan , tabiiy muhitning inson hayotiy va ishlab chiqarish faoliyati uchun nomaqbo‘l yo‘nalishlarda o‘zgarishiga olib keladigan miqdordagi zararli moddalarning to‘planishidir. ...

Формат DOC, 112,5 КБ. Чтобы скачать "havo muhiti", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: havo muhiti DOC Бесплатная загрузка Telegram