biotik munosabatlar va biologik maromlar

PPT 11,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1425112656_60242.ppt биотические взаимоотношения организмов. biotik munosabatlar va biologik maromlar www.arxiv.uz www.arxiv.uz reja: biotik omillar biologik maromlar yillik maromlar biotsenozning turlar va tarkibi biotik omillarning o`simliklarga ta`siri www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz hamma tirik organizmlarda sutkalik maromlar mavjud. biologik maromlar hayotning hamma tuzulishi  oddiy hujayradagi bioximik reaksiyalardan tortib, eng murakkab tuzulishga ega bo’lgan organizmlarda bo’lib o’tadi. har bir hujayra, har bir organizm o’zining “ish maromi “ (ritmi) ga ega. taxminan 24 soat vaqtdagi (sirkat ritim) sutkalik ritimlar asosida ish maromlari bir – birlari bilan bog’langan. tirik organizmlardagi sutkalik (sirkat) maromlar juda keng diapazonda kuzatiladi. sutkalik maromlar nafas olish va tana harorati o’zgarishida, yurak faoliyati va qon aylanishida, ichak – oshqozon va ortiqcha moddalarning tanadan chiqarish jarayonlarida kuzatiladi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz biotik omillar, muhitning biotik omillari — bir yoki har xil turga mansub oʻsimlik, hayvon va mikroorganizmlar hayot faoliyatining organizmlarga taʼsiri majmui. ayniqsa biotsenoz organizmlari orasidagi munosabatlar juda yaqindan boʻladi. b. o. har …

a, mas, agar oʻsimliklarning yoruglik, namlik va muhitning b. sharoitlariga nisbatan talabi bir xil boʻlsa, raqobat paydo boʻladi. simbioz hayvonlar, oʻsimlik, mikroorganizmlar orasida keng tarqalgan. mac, dukkakli oʻsimliklar (beda va b.) azot hosil qiluvchi bakteriyalar bilan birgalikda yashaydi, bu bakteriyalar oʻsimliklar hayoti uchun zarur boʻlgan uglevodlar va b. organik moddalarni oʻsimliklar ildizidan oladi. b. o. har doim muhitning abiotik omillari taʼsiriga uchraydi va oʻz navbatida unga faol taʼsir etib, uni oʻzgartirib boradi. biotik omillar - tirik organizmlarning bir-biriga o‘zaro ta’siri majmuidir. ular turli shaklda ta’sirlashishi mumkin. (masalan, o‘simliklarning xasharotlar bilan changlanishi, bir turdagi organizmlarni boshqalarining yeyishi, resurslarning u yoki bu turi oziq, fazo, yorug‘lik va boshqalar uchun organizmlar o‘rtasidagi raqobat, parazitizm va boshqalar). biotik o‘zaro munosabatlar juda murakkab va o‘ziga xos xarakterga ega. shuningdek, ular bevosita va bilvosita bo‘lishi mumkin. www.arxiv.uz www.arxiv.uz biotik omillar organizmlarning biotik o‘zaro munosabatlari yoki biotik omillar deyilganda o‘simliklar, xayvonlar va mikroorganizm-larning bir-birlariga o‘zaro ta’siri tushuniladi. …

va belgilar vujudga keladi hamda shular orqali ular muaan sharoitga moslashadi. har bir tur yil va yil fasllari davomida o‘z hayotini boshqaradi. demak, biologik marom deb. organizmlar hayotining yil davomida qafiy ravishda boshqarib turilishiga aytiladi. shuningdek. matum vaqt oralig‘ida qanaydir bir jarayon yoki hodisaning takrorlanishi, bir holatdan ikkinchi bir holatga o‘tishi hamda qayta tiklanishi tushuniladi. marom materiya harakatining umumiy hususiyatlaridan bin bo‘lib, dunyo uning qonunlari asosida mavjud. biologik marom esa bir-birini inkor qiluvchi ikki o‘zaro dialektik bog‘lanishdagi hayot jarayonining, ya"ni tiklanish va yemirilishlardan iborat hayotiy jarayonlarning bir maromda borishi va o‘zqo‘zidan qayta tiklanishiin ta"minlashni ifodalaydi. maromlar odatda ikki xil, ya"ni ichki va tashqi maromlardan iborat. www.arxiv.uz www.arxiv.uz tashqi maromlar geofizik xarakterga ega va ular organizmdagi endogen fiziologik jarayonlarda kuzatiladigan maromlardir. nafas olish. yurakning urishi, tana harakati kabilar asosida bir necha maromiy jarayonlar yotadi. organizmdagi har qanday funksiya maromiy xarakterga ega bo‘ladi. dnk. va rnk. ning sintezi, oqsil sintezi, hujayra organoidlarining …

hayvonlarda kuzatiladigan tetiklik va uyqu davrining almashinishi kunduzgi фaol va tungi faol turlarmng ajralishiga sabab bo‘iadi. kunduzi faol hayot kechiradigan hayvonlar bo‘lib uy tovuqlari, chumchuqsimonlaming ko‘pchilik vakillari, yumronqoziqlar. chumolilar, ninachilar va boshqalar hisoblansa, tunda esa ko‘rshapalaklar. tipratikanlar, boyo‘g‘li. yowoyi cho‘chqalar, mushuksimonlaming vakillari, baqalar. suvaraklar va boshqalar faol bo‘ladi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz sutkali maromlar har xil omillarga sezilarli o‘zgarishi mumkin. kunning birinchi yarmida odam organizmining sovuq haroratga sezgirligining ortishi, kunning ikkinchi yarmida esa yuqori haroratga ortishi aniqlangan. cho‘lda yashovchi eshakqurtlar yoki qora dog‘li qo‘ng‘izlarning faolligi tuproq yuzasida harorat va namlikning o‘zgarishiga qarab surilishi mumkin. sutkali biomaromlar yirik va ochiq rangli gullarda yaxshi ifodalangan. ulaming gullari bir kecha-kunduz davomida davriy ravishda ochilib yopiladi. bunday o‘simliklarga qarab vaqtni aniqlash mumkin. shuning uchun ham ular «biologik soatlar» deyiladi. ertalab qoqio‘t, bo‘ztikan kabilar ochilsa, ulardan keyin sachratki, na"matakning gullari ochiladi. kechga tomon xushbo‘y tamaki, nomozshomgullar ochilib, changlatuvchi hashorotlami o‘ziga jalb etadi. ktinney turli o‘simliklaming gullashiga asoslanib …

‘lgan davriylik quruqlikda va dengizda yashovchi bir necha organizmlarda kuzatiladi. yorug‘likga javob rcaksiyasi. kuchsiz magnit maydonita'sirida yoki mo‘lal olish tezligi kabilaming hayvonlarda oylik marom bilan bog‘liqligi aniqlangan. www.arxiv.uz www.arxiv.uz yillik maromlar ular organizmlaming umumiy xususiyatlaridan biri hisoblanadi. ma'lumki, respublikamiz viloyatlanda yillik harorat maromiga ko‘ra organizmlaming rivojlanishi uchun qulay davrlar 6 oy davom etadi. shu davr ichida tirik organizmlarda asosiy fcnologik hodisalar ro‘y beradi, yer yuzasidan qorlar erib, bahor nafasi sezila boshlaydi. bodom, shaftoli, o‘rik va tollar barg yozmasdanoq gullay boshlaydi. tuproq yuzasi yashil o‘tlar, o‘simliklar bilan qoplanadi, uchib ketgan qushlar qaytib keladi, qishlab chiqqan hasharotlar hayoti faollashadi. yoz o‘rtalarida harorat noqulay bo‘ladi, daraxtlar va boshqa ko‘pchilik o‘simliklarnin o‘sishi sekinlashadi yoki butunlay to‘xtaydi, qushlaming ko‘payish davri tugaydi. yozning ikkinchi yarmidan boshlab erta kuzda ko‘pchilik o‘simliklarning meva va urug‘iari pishadi, to‘qimalarida ozuqa moddalar to‘planadi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz shunday qilib, qishga tayyorgarlik boshlanadi. daraxtlarning qishlaydigan kurtaklari shakllanadi va novdalari qotib yog‘ochlanadi. qushlar galalashib uzoq …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "biotik munosabatlar va biologik maromlar"

1425112656_60242.ppt биотические взаимоотношения организмов. biotik munosabatlar va biologik maromlar www.arxiv.uz www.arxiv.uz reja: biotik omillar biologik maromlar yillik maromlar biotsenozning turlar va tarkibi biotik omillarning o`simliklarga ta`siri www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz hamma tirik organizmlarda sutkalik maromlar mavjud. biologik maromlar hayotning hamma tuzulishi  oddiy hujayradagi bioximik reaksiyalardan tortib, eng murakkab tuzulishga ega bo’lgan organizmlarda bo’lib o’tadi. har bir hujayra, har bir organizm o’zining “ish maromi “ (ritmi) ga ega. taxminan 24 soat vaqtdagi (sirkat ritim) sutkalik ritimlar asosida ish maromlari bir – birlari bilan bog’langan. tirik organizmlardagi sutkalik (sirkat) maromlar juda keng diapazonda kuzatiladi. sutkalik ma...

Формат PPT, 11,1 МБ. Чтобы скачать "biotik munosabatlar va biologik maromlar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: biotik munosabatlar va biologik… PPT Бесплатная загрузка Telegram