tuproq muhitidagi abiotik omillar va ularning organizmlarga ta’siri

PPT 4.9 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1652989798.ppt презентация powerpoint tuproq muhitidagi abiotik omillar va ularning organizmlarga ta’siri reja: 1. iqlim omillari. 2. tuproq omillari. 3. topografik omillar. iqlim omillariga harorat, yorug‘lik, suv kiradi. biz quyida o‘sha omillarning tirik organizmlarga ta’sirini ko‘rib chiqamiz. harorat yerdagi organizmlarning yashashi, rivojlanishi va tarqalishiga katta ta’sir ko‘rsatuvchi eng muhim abiotik omillardan biridir. hayotiy jarayonlar tor harorat diapazonida kechadi. ko‘pchilik o‘simlik va hayvonlar sovuq haroratli sharoitda nobud bo‘ladi yoki anabioz (hamma kimyoviy jarayonlarning juda susayishi yoki to‘xtashi) holatiga o‘tadi. ammo antarktidada – 70°c sovuqda ham suvo‘tlari, ishayniklarning ayrim turlari, pingvinlar yashay oladi. yerda hayotning eng yuqori chegarasi 50–60°c ga tengdir. bunday haroratda fermentlar faolligi buziladi va oqsillar ivib oladi. lekin geotermal buloqlarda ayrim mikroorganizmlar 70–80°c da ham yashay olishi kuzatiladi. o‘simliklar va ko‘pchilik hayvonlar tana haroratini bir xil saqlay olmaydi. o‘simliklarning sovuqqa chidamliligi hujay – ralarda qand miqdorining ko‘pligi va hujayra shirasi konsentra – tsiyasining ortiq yoki suvning kamligiga bog‘liq. tana haroratini …
2
saqlanadi. tana haroratining doimiy saqlanishi ikki xil mexanizm asosida amalga oshadi. kimyoviy mexanizm oksidlanish-qaytari lish reaksiyalarining jadalligiga bog‘liq bo‘lib, markaziy nerv sistemasi tomonidan reflektor usulda idora qilinadi. tana haroratini bir xil saqlashda to‘rt kamerali yurakning paydo bo‘lishi, nafas sistemasining takomillashishi ham katta hamiyatga ega bo‘lgan. issiqlikni o‘zgartirmay saqlashning fizik mexanizmlari qalin jun, patlar, teri osti yog‘ kletchatkasi, teri bezlarining paydo bo‘lishiga, qon aylanishining nerv istemasi orqa idora qilish mexanizmlarining paydo bo‘lishiga bog‘liqdir. atmosferaning yuqori qatlamlaridan o‘tib, yer yuzasiga yetib keluvchi quyosh nurlarining to‘lqin uzunligi taxminan 0,3–10 km ga tengdir. ultra – binafsha nurlarining juda kam qismigina yer yuzasiga yetib keladi. ammo yer yuzasiga yetib keladigan quyosh nurlanishining quvvati birmuncha kamroqdir, chunki orug‘likning bir qismi atmosferada yutiladi va qaytariladi. ultrabinafsha nurlarning to‘lqin uzunligi 0,30–0,40 mkm ga teng bo‘lganligi va yuksak imyoviy faolligi tufayli tirik hujayralarni jarohatlashi mumkin. lekin ultrabinafsha nurlar organizmlar uchun kam miqdorda zarur hisoblanib, foydali ta’sir ko‘rsatadi. ular d …
3
otopigmentlar orqali o‘zlashtiradi. to‘lqin uzunligi 0,75 mkm dan yuqori bo‘lgan infraqizil nurlarni odam ko‘zi ilg‘amaydi, ular tirik organizmlar qabul qiladigan quyosh energiyasining 49 foizga yaqinini ashkil qiladi. infraqizil nurlar asosiy issiqlik manbayidir. tik tushadigan quyosh nurlari tarkibida ular, ayniqsa, ko‘p bo‘ladi. yorug‘likka bo‘lgan talabiga ko‘ra o‘simliklar yorug‘sevar, oyasevar, soyaga chidamlilarga bo‘linadi. yorug‘sevar o‘simliklar yaxshi yorug‘lik tushadigan ochiq joylardagina rivojlana oladi. ularda fotosintez jarayoni jadal kechadi. cho‘llarda dala cho‘llarda o‘sadigan yovvoyi piyozlar, lolalar shular qatoriga kiradi. soyasevar o‘simliklar sa aksincha, kuchli yorug‘likni yoqtirmaydi, doimiy soya oylarda o‘sadi. bunday simliklarga o‘rmonlarda o‘sadigan aporotniklar, moxlar kiradi.
4
tuproq muhitidagi abiotik omillar va ularning organizmlarga ta’siri - Page 4
5
tuproq muhitidagi abiotik omillar va ularning organizmlarga ta’siri - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "tuproq muhitidagi abiotik omillar va ularning organizmlarga ta’siri"

1652989798.ppt презентация powerpoint tuproq muhitidagi abiotik omillar va ularning organizmlarga ta’siri reja: 1. iqlim omillari. 2. tuproq omillari. 3. topografik omillar. iqlim omillariga harorat, yorug‘lik, suv kiradi. biz quyida o‘sha omillarning tirik organizmlarga ta’sirini ko‘rib chiqamiz. harorat yerdagi organizmlarning yashashi, rivojlanishi va tarqalishiga katta ta’sir ko‘rsatuvchi eng muhim abiotik omillardan biridir. hayotiy jarayonlar tor harorat diapazonida kechadi. ko‘pchilik o‘simlik va hayvonlar sovuq haroratli sharoitda nobud bo‘ladi yoki anabioz (hamma kimyoviy jarayonlarning juda susayishi yoki to‘xtashi) holatiga o‘tadi. ammo antarktidada – 70°c sovuqda ham suvo‘tlari, ishayniklarning ayrim turlari, pingvinlar yashay oladi. yerda hayotning eng yuqori chegarasi 50–60°c...

PPT format, 4.9 MB. To download "tuproq muhitidagi abiotik omillar va ularning organizmlarga ta’siri", click the Telegram button on the left.

Tags: tuproq muhitidagi abiotik omill… PPT Free download Telegram