o'zgaruvchan tok generatorlarining tuzilishi va ishlash prinsipi

DOCX 7 pages 26.1 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 26.1 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

o'zgaruvchan tok generatorlarining tuzilishi va ishlash prinsipi reja: 1. o’zgaruvchan tok generatori 2. o’zgaruchan tok generatorning tuzulishi 3. o’zgaruchan tok generatorining ishlashi. o'zgaruvchan tok generatori (1.18-rasm) asosan quyidagi qismlardan tashkil topgan: qo'zg'almas stator i, aylanuvchi rotor 9, kontakt halqalari 13, cho'tkalar72, cho'tkatutqich 14, to 'g 'rilagich bloki 7,parrakli shkiv 4 va qopqoqlar 3, 10. stator elektrotexnik po'lat plastinalardan yig'ilgan bo’lib uning ichki yuzasida stator g'altaklari o’rnatish uchun mo'ljallangan va oralig'i bir xil bo'lgan tishchalari mavjud. tishchalaring soni 18, 36 yoki 72 bo’lishi mumkin. hozirgi zamon generatorlaridako'proq 36 tishchali statorlar ishlatilmoqda. bu tishcha-larga 18 (yoki 36, 72) stator g'altaklari joylash-tirilib, ular uch fazaga bo'linadi. har bir fazaga oltita ketma-ket ulangan g'altak kiradi. fazalar o'zaro "yulduz" yoki "uchburchak" sxemasi bo'yicha bo’lishi mumkin. stator chul g'amlarini "uchburchak" sxemasi bo'yicha ulanganda undagi faza tokining qiymati chiziqli tokga nisbatan ~3 martaga kam bo'ladi. "yulduz" sxemasida esa faza va chiziqli toklar bir-biriga teng bo'ladi. bu esa …

2 / 7

tutqicli 14 va to'g'rilagich bloki 7 o’rnatilgan. valga shponka yordamida parrakli shkiv 4 mahkamlangan. generator rotori harakatni shkiv va tasmali uzatma orqali dvigatelning tirsakli validan oladi. generator quyidagicha ishlaydi. elektromagnit uyg'otish prinsipiga asoslangan o'zgaruchan tok generatorlari o'z-o'zini uyg'otish xususiyatiga ega emas. bunday generatorlari ishga tushirish uchun dastlabki daqiqalarda uning uyg'otish chulg'amiga akkumulatordan cho'tka va mis halqalar orqali tok beriladi. uyg'otish chulg'amidan o'tayotgan tok ta'sirida uning atrofida magnit oqimi hosil bo'ladi (1.19 - rasm). magnit oqimi 7ning asosiy qismi rotoning tumshuqsimon o'zagining birinchi bo'lagi 3 orqali havoli tirqishni kesib, stator 5 tishchalari va o'zagiga o'tadi, so'ngra havoli tirqishni yana bir bor kesib, rotoning tumshuqsimon o'zagining qarama-qarshi qutblangan ikkinchi bo'lagi 4 ga o'tib, uyg'otish chulg'ami vtulkasi 7 orqali tutashadi. magnit oqimining qolgan qismi 8 o'zakdan tashqariga taralib ketadi. rotor aylanganda statoning harbirtishchasi ostidan rotorning dam musbat, dam manfiy qutblangan tumshuqsimon uchliklari o'tadi, ya'ni stator chulg'amlarini kesib o'tayotgan magnit oqimi yo'nalishi bo'yicha ham, …

3 / 7

k ning o'zgarish qonuniyatini ifodalovchi (i.i) formuladagi aylanishlarchastotasi bilan magnit oqimi f dan boshqalario'zgarmas kattaliklar bo'lgani uchun quyidagi belgilashni kiritishimiz mumkin: u holda (i.i) ifoda quyidagi sodda ko 'rinishga ega bo'ladi: stator chulg'amlarida induksiyalangan eyuk ning vaqt bo'yicha o'zgarish xarakteri magnit oqimining stator doirasidagi have) tirqishlarida taqsimlanishiga bog'liq, u esa, o'z navbatida rotor o'zagi uchlikianing shakliga bog'liq. o'zgaruvchan tok generatorlarda asosan, shakli trapetsiyasimon bo'lgan tumshuqsimon uchlik rotor o'zaklari qo'llaniladi. rotor o'zagining bunday tuzilishi induksiyalangan eyuk ning sinusoidaga yaqin ko'rinishda o'zgarishini ta'minlaydi. generatorning stator chulg'amlarida hosil bo'lgan o'zgaruvchan tokni o'zgarmas tokka aylantirish uchun uch fazali, ikki yarimdavrli, ko'priklito'g'rilash sxemasi ishlatiladi.bu sxema yordamida to'g'rilangan kuchlanishning pulsatsiyasi nisbatan katta bo'lmaydi va hozirgi vaqtda avtomobillarda juda keng ko'lamda qo'llanilayotgan elektronjihozlari me'yorida ishlashinita'minlaydi. generator chulg'amlari "yulduz" sxemasi (1.20-rasm) bo'yicha ulanganda, to'g'rilagich quyidagicha ishlaydi. to'g'rilagichdagi diodlar ikki guruhga bo'linib, birinchi guruhdagi diodlaning (vdl, vd2, vd3) anodlari generatoning musbat qutbiga, ikkinchi guruhdagi diodlaning (vd4, vd5, vd6) katodlari …

4 / 7

rida statorning l3 chulg'amidagi kuchlanish musbat, l2 chulg'amidagi manfiy qiymatga ega bo'ladi. li chulg'amda tok yo'q. bu holda chulg'amlardagi tok rasmdagi ko'rsatkichlar yo'nalishi bo'yicha "+" dan "-" ga harakat qiladi: 0 tugun - l2 chulg'am - vd3 diod - yukiama qarshiligi r - "massa" - d4 diod - l3 chulg'am - 0 tugun. ya'ni bu daqiqada, to'g'rilagichning vd3 va d4 diodlari ochiq bo'ladi. boshqa, masalan t daqiqada, li chulg'amdagikuchlanish musbat, l3 chulg'amdagi – manfiy qiymatga ega bo'ladi. l2 chulg'amda esa tok yo'q. bu holda tok, iste'molchilarga, ochiq bo'lgan vdj, vd5 diodlari orqali to'g'rilanib boradi. harjuft diodlar kuchlanishdagi tebranish davrining taxminan 1/3 qismiga teng vaqt davomida ishlaydi. to'g'rilangan kuchlanishning pulsatsiyalanish chastotasi generator fazalar sonining ikkilangamga teng bo’lib, bir davr davomida olti pulsatsiyadan iborat (1.20-& rasm). o'zgaruvchan tok generatorlarining afzallik tomonlaridan bin, to'g'rilagich diodlari akkumulatorlar batareyasini stator chulg'amlari orqali razryad bo’lishiga yo'l qo'ymaydi. bu generator bilan teskari tok relesini ishlatish zarurati yo'qoladi …

5 / 7

neratomi ishga tushirish uchun albatta tashqi tok manba'ning zarurligi va avtomobil nisbatan o'zoq turib qolganda akkumulatorni uyg'otish chulg'ami orqali zaryadszizianish xavfi - bu usulning kamchiliklari hisoblanadi. shuning uchun oxirgi vaqtda ba'zi avtomobillarda (masalan, ba3-2110) o'z-o'zini uyg'otish prinsipiga asoslangan o'zgaruvchan tok generatorlari o’rnatilmoqda. bu turdagi generatorlarda ( 1.22-rasm) uyg'otish chulg 'amiga tok akkumulatordan kelmasdan, baiki quvvati uncha katta bo'lmagan, uch dioddan tuzilganva stator chulg'amlari bilan to'g'rilagich diodlari tutash gan nuqtalarga ulangan qo'shimcha uyg'otish zanjiridan keladi. o'z-o'zini uyg'otuvchi generator me'yorda ishlashining asosiy sharti rotor 0'zaklarining qoldiq magnetizm xususiyatgaega bo’lishi va uyg'otish zanjiri qarshiligining mumkin qadar kichik bo’lishidir. o'z-o'zini uyg'otuvchi generatorlaring stator chulg'amlarida dastlabki kuchlanish rotor o'zaklaridagi qoldiq magnetizm hisobigahosil bo'lgan magnit oqimi ta'sirida vujudga keladi. qiymati katta bo'lmagan bu eyuk uyg'otish chulg'ami orqali o'tadi va uning atrofida magnit maydonini hosil qiladi. bu magnit maydoni rotor o'zaklarining magnitlanganlik darajasini oshiradi, natijada rotor 0'zaklari atrofidagi magnit oqim kuchayadi, bu esa, o'z navbatida, generatorning stator …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o'zgaruvchan tok generatorlarining tuzilishi va ishlash prinsipi"

o'zgaruvchan tok generatorlarining tuzilishi va ishlash prinsipi reja: 1. o’zgaruvchan tok generatori 2. o’zgaruchan tok generatorning tuzulishi 3. o’zgaruchan tok generatorining ishlashi. o'zgaruvchan tok generatori (1.18-rasm) asosan quyidagi qismlardan tashkil topgan: qo'zg'almas stator i, aylanuvchi rotor 9, kontakt halqalari 13, cho'tkalar72, cho'tkatutqich 14, to 'g 'rilagich bloki 7,parrakli shkiv 4 va qopqoqlar 3, 10. stator elektrotexnik po'lat plastinalardan yig'ilgan bo’lib uning ichki yuzasida stator g'altaklari o’rnatish uchun mo'ljallangan va oralig'i bir xil bo'lgan tishchalari mavjud. tishchalaring soni 18, 36 yoki 72 bo’lishi mumkin. hozirgi zamon generatorlaridako'proq 36 tishchali statorlar ishlatilmoqda. bu tishcha-larga 18 (yoki 36, 72) stator g'altaklari joylash-tiril...

This file contains 7 pages in DOCX format (26.1 KB). To download "o'zgaruvchan tok generatorlarining tuzilishi va ishlash prinsipi", click the Telegram button on the left.

Tags: o'zgaruvchan tok generatorlarin… DOCX 7 pages Free download Telegram