sodda va murakkab masalalarni yechishni o‘rgatishda axborot texnologiyalaridan foydalanishni o‘rgatish

DOCX 10 pages 271.9 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 271.9 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

sodda va murakkab masalalarni yechishni o‘rgatishda axborot texnologiyalaridan foydalanishni o‘rgatish 1. sodda va murakkab masalalarni yechish 2. sodda va murakkab masalalarni yechishni o‘rgatish 3. sodda va murakkab masalalarni yechishni o‘rgatishda axborot texnologiyalaridan foydalanishni o‘rgatish tayanch sо‘z va iboralar: sodda masalalar, murakkab masallar, axborot texnologiyalari, masalarni taqdim qilish, grafik modellar. hozirgi kunda zamonaviy axborot texnologiyalaridan keng miqyosda foydalanilmoqda. bu imkoniyatlardan matematika darslarida matnli berilgan masalalarni еchishda ham foydalanish mumkin. bunda rangli, tasvirli harakatlar hamda ovoz yordamida izohlanishi, masalani еchish jarayoni tasvirlanib borilishi oʻquvchilar tasavvurlarini kengaytirishda muhim ahamiyat kasb etadi. matematik masalaning sharti, ya‘ni matni ekranda beriladi va shunga mos ravishda tasvirlar paydo boʻladi. shartning qoʻyilishi orqali matematik model tuziladi. masalaning berilishiga bog’liq holda hamda tuzilgan matematik model asosida noma‘lum belgilanib, uning еchilishi, shunga mos holda harakatlar ham namoyon boʻlib boradi va еchim topiladi. boshlang’ich sinf о‘quvchilari maktabga borgan kunlarining ilk matematika darslaridan boshlab matematik masalalar bilan uchrashadilar. birinchi sinf oʻquvchilari bilan …

2 / 10

sh haqidagi matematik masala. masala tushunchasini tor ma‘noda qarab, unda quyidagi tarkibiy elementlarni ajratish mumkin: a) masalaning sharti b) masalaning savoli shunday qilib, har qanday arifmetik masalada noma‘lum (izlanayotgan) son (yoki bir nechta izlanayotgan son) va berilgan sonlar (ular ikkitadan kam boʻlmasligi kerak) dan iborat elementlar albatta boʻlishi kerak ekan. shart va savol — masalaning asosiy elementlaridir. sonli (yoki harfiy) ma‘lumotlar masala shartida beriladi. izlanayotgan miqdor har doim masala savoliga kirgan boʻladi. ammo ba‘zi hollarda masala shunday ifodalangan boʻlishi mumkinki, unda savol shartning bir qismini oladi yoki butun masala savol shaklida bayon qilinadi. masalalarni turli usullarda taqdim etish oʻquvchilarning masalar ustida ishlash koʻnikmalarini rivojlantirib boradi. bunda masala turli koʻrinishlarda axborot texnologiyalarining imkoniyatlaridan kelib chiqib taqdim etilishi oʻquvchilar tassavvur va tushunchalarini rivojlantiradi. 1. masalan, matnli masalalarning asosiy xususiyati shundaki masalani еchish har doim uning sharti va unga qoʻyilgan savol bilan tanishishdan boshlanadi. bolalar еtarlicha tez oʻqishni oʻrganib olgunlariga qadar masala sharti …

3 / 10

di — 80 ta muzqaymoq. tushgacha sotildi — ?, choragi. tushdan keyin sotildi — ?, yarmi. jami sotildi — ? ta. ma‘lumki tasvirlar oʻquvchilarga masala mazmunini tez anglab еtishga va xotirada yaxshi saqlab qolishiga yordam beradi. shuning uchun rasm, jadval, chizma, diagramma va hakozolar koʻrinishida masalarni axborot texnologiyari imkoniyatlari yordamida dars va darsdan tashqari mashg’ulotlar uchun berib borish zarur. masalan: 3. rasm asosida masala tuzing va еching: tayyorgarlik bosqichida quyidagi topshiriqdan (masaladan) ham foydalanish mumkin: “qush uyasida 6 ta chumchuq bor. ularga yana bir gala chumchuqlar kelib qo`shilgach, qushning soni 9 ta bo`ldi. inga necha qush kelib qo`shildi?’’ .bolalar mashg`ulot davomida namoyish taxtasida 6 ta qush tasvirini terib qo`yadilar. keyin ularning soni 9 taga yetgunga qadar qushlarning tasvirini qo`shib teradilar (har gal bir donadan qo`shib borishlari ham mumkin). so`ng uyaga kelib qo`shilgan qushlar.sonini.ko`rsatadilar. ko`rgazmali vositalar yordamida vaziyatni bolalar tushunib olishlariga, keyinchalik esa, shu mazmundagi masalalarni yechishda harakat yo`lini to`g`ri tanlashlariga …

4 / 10

arkani olib, konvertga soladi, keyin 5 ta markani.olib,shu.konvertga.soladi. -“bu masalada biz uchun nima ma’lum va nima nomalum?’’ (karimda 3 ta, po`latda 5 ta marka borligi ma’lum. ammo, ulardagi jami markalar soni.noma’lum). - bu savolga javob berish uchun arifmetik amallarni qo`llash kerak, ya’ni ma’lum markalar miqdorini qo`shish yoki ayirish kerak bo`ladi. xo`sh, shu amallarning qay.biridan.foydalanish.mumkin?.(qo`shish). - hozir bajarmoqchi bo`lgan vazifa ham masala deb ataladi. masalaning shartlari shunday: ,,karimda 3 ta, po`latda 5 ta marka bor edi. savol: karim va po`latda jami.qancha.marka.bor?’’ mashg`ulot so’ngida o`qituvchi masalada nima ma’lum va nima noma’lum ekanini tushuntiradi. so`ng yechimni yozuv shaklida (3+5=8 marka ) va javobni (8 marka) ko`rsatadi. shu mashg`ulotda qoldiqni topish bo`yicha ham masalani yechish mumkin. masalan ,,tupda 7 bosh pomidor o`sayotgan edi. shundan 2 tasini uzib oldilar. tupda qancha pomidor qoldi stolda pomidor (yoki boshqa o'simlik - olma, nok, anor, bodring) modeli bo'ladi.o'qituvchi o'quvchini yoniga chaqirib, 7 ta pomidorni olib, alohida idishga joylashtirishni …

5 / 10

yirish, sonlarni bir necha birlikka ajratish yoki kamaytirish bilan bog'liq masalalarni yechish jarayonida bolalarni masala shartlarini tahlil etish, ma’lum va noma'lumlarni to'g'ri aniqlash, ular o'rtasidagi o'zaro aloqalarni bog'lash, arifmetik amal.tanlashni.asoslashga.o'rgatish.zarur. - bolalar masalani yechish uchun kerakli arifmetik amalni ongli ravishda tanlashga o'rganishlari uchun masalani quyidagi shakldagi matnini ham tavsiya etish mumkin. "daraxtga 10 ta qush qo'ngan edi. ulardan avval 2 ta qaldirg'och, keyin yana 4 ta qaldirg'och uchib ketishdi. daraxtdan qancha qaldirg'och uchib ketdi?" masalaning tahlili ko'rgazmali vositalar yordamida olib borilishi tavsiya etiladi. o'qituvchi masala shartlarini bo'lak-bo'lak qilib o'qib, matnni rasmlar orqali tushuntiradi. "daraxtda 10 ta qaldirg'och qo'ngan edi. (rasmlarni ko'rsatdi). avval 2 ta qaldirg'och uchib ketdi. (rasmlardan 2 tasini ayirib, konvertga soladi). keyin yana 4 ta qaldirg'och uchib ketdi. (yana 4 ta qaldirg'och rasmini olib, konvertga soladi). o'qituvchi bolalarga masala shartini chuqur anglatib, nima ma'lum, nima noma'lumligini aniqlashga hamda qaysi amal orqali uni yechish (noma'lumni topish).mumkinligini.tushintiradi. so'ngra bolalarning diqqatini …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sodda va murakkab masalalarni yechishni o‘rgatishda axborot texnologiyalaridan foydalanishni o‘rgatish"

sodda va murakkab masalalarni yechishni o‘rgatishda axborot texnologiyalaridan foydalanishni o‘rgatish 1. sodda va murakkab masalalarni yechish 2. sodda va murakkab masalalarni yechishni o‘rgatish 3. sodda va murakkab masalalarni yechishni o‘rgatishda axborot texnologiyalaridan foydalanishni o‘rgatish tayanch sо‘z va iboralar: sodda masalalar, murakkab masallar, axborot texnologiyalari, masalarni taqdim qilish, grafik modellar. hozirgi kunda zamonaviy axborot texnologiyalaridan keng miqyosda foydalanilmoqda. bu imkoniyatlardan matematika darslarida matnli berilgan masalalarni еchishda ham foydalanish mumkin. bunda rangli, tasvirli harakatlar hamda ovoz yordamida izohlanishi, masalani еchish jarayoni tasvirlanib borilishi oʻquvchilar tasavvurlarini kengaytirishda muhim ahamiyat kasb etadi. ...

This file contains 10 pages in DOCX format (271.9 KB). To download "sodda va murakkab masalalarni yechishni o‘rgatishda axborot texnologiyalaridan foydalanishni o‘rgatish", click the Telegram button on the left.

Tags: sodda va murakkab masalalarni … DOCX 10 pages Free download Telegram