тупрокнинг иссиклик хоссалари ва иссиклик режими

DOC 143,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1363684850_42406.doc тупрокнинг иссиклик хоссалари ва иссиклик режими www.arxiv.uz режа: 1. тупрокдаги иссикликнинг роли ва унинг манбалари. 2. тупрокнинг иссиклик хоссалари. 3. тупрокнинг иссиклик режими. 4. тупрокнинг радиация ва иссиклик баланси. 5. тупрок иссиклик режимининг ахамияти ва уни яхшилаш тадбирлари. 1. тупрок харорати ўсимликлар ўсиб ривожланишининг энг мухим омилларидан бири хисобланади. тупрокнинг иссиклик режими, бу ерда кечадиган биологик ва кимёвий жараёнларга хам бевосита таъсир этади. тупрокда маълум харорат бўлгандагина ўсимликлар яхши ривожланиб, микроорганизмлар фаолияти активлашади. тупрок юзасига тушадиган куёш радиациясининг бир кисми, тупрокни киздириш учун сарфланиб, бошка кисми яна нурланиб атмосферага кайтади. турли тупроклар хар хил даражада исиб, совиш хусусиятига яъни иссиклик режимига эга. тупрокнинг иссиклик холати унинг генетик катламларидаги хароратнинг кўрсаткичлари билан характерланади. ќарорат тупрокда кечадиган кимёвий, физик-кимёвий, биокимёвий ва биологик жараёнларнинг бориши хамда интенсивлигининг мухим омили хисобланади. тупрокдаги турли бирикмаларнинг эриши ва чўкмага тушиши, шунингдек микроорганизмлар ва тупрок фаунасининг хаёт фаолияти тупрокдаги иссикликка боглик. кишлок хўжалик экинлари уругининг униб …
2
тижасида юзага келадиган иссиклик хисобига тўпланади. органик моддалар (гўнг, ўсимлик колдиклари, хар хил чиринди кабилар) нинг чириши натижасида хосил бўладиган иссиклик ёпик грунт (парник хўжалиги) шароитида сабзавотчиликда кенг ишлатилади. куёш нурлари тупрок юзасига сингдирилиб, иссиклик энергиясига ўтади ва тупрокнинг пастки катламларига бериб ўтказилади. атмосферанинг ерга якин кисми харорати пастрок бўлса, тупрокдаги тўпланган иссиклик атмосферага караб ўтади. ер юзасига тушаётган ва кайтаётган куёш нурларининг энергиясига кўра тупрок исиб-совийди. тупрок юзасига сингдириладиган ва ундан кайтадиган иссиклик микдори тупрокнинг ранги, структура агрегатларининг холатига, тупрокнинг ўсимликлар билан сояланишига, намланишига ва бошка омилларга боглик. тупрок юзасига тушаётган куёш радиацияси микдори жойнинг географик жойлашувига ва рельеф шароитларига, шунингдек, йил, кеча-кундуз давомида ўзгариши ва атмосфера холати (очик ёки булутли бўлиши) сингариларга боглик. шимолий ярим шарда куёш радиациясининг умумий окими шимолдан жанубга келган сайин ошиб боради. ер юзасининг мўътадил кенглик зонасида куёш радиацияси куннинг ўрталарида, ер текис юзасида минутига 0,8-1,5 кал/см2 ни ташкил этади. 2. тупрокнинг иссиклик хоссаларига: …
3
жадвал тупрокнинг иссиклик сигими - тупрокнинг иссикликни сингдириб туриш кобилияти бўлиб, 1 грамм ёки 1см3 хажмдаги тупрокнинг 10с га киздириш учун кетган ва калория билан ўлчанадиган иссиклик микдори билан ифодаланади.. шунинг учун тупрокнинг огирлик (ёки солиштирма) иссиклик сигими ва хажмий иссиклик сигими фаркланади. иссиклик сигими тупрокнинг минерологик ва механик таркибига, органик моддалар микдорига, унинг говаклиги ва тупрокдаги хаво микдорига боглик (34-жадвал). сувнинг иссиклик сигими тупрокдаги минерал ва органик моддалардагига караганда анча юкори бўлганидан, нам тупрокларнинг хароратини ошириш учун курук тупрокка нисбатан кўпрок иссиклик зарур бўлади. нам тупроклар секинрок кизиб ва секин совийди, курук тупрок тезрок кизиб, тез совийди. соз тупроклар нам холатида кумли тупрокларга караганда анча юкори иссиклик сигимига эга бўлганидан, секинрок совийди. шунинг учун серчиринди ва огир механик таркибли тупроклар "совук тупрок", оз чириндили, енгил (кумли, кумок) тупроклар "илик" тупроклар жумласига киради. 34-жадвал тупрокка ишлов бериш, ерни сугориш йўли билан тупрок говаклигини ва намлигини ўзгартириш хамда маълум даражада тупрокнинг …
4
к канчалик нам бўлса, унинг иссиклик ўтказиши юкори, говаклиги кўп бўлганда кам. ёзда тупрокнинг юкори катламлари куриганда, унинг иссиклик ўтказиши камаяди, натижада тупрокнинг юкори кисмларидан пастга караб иссиклик ўтказиши хам пасаяди. куз давомида тупрокда кўпрок нам тўплаш, ўз навбатида кўпрок иссиклик захирасини хам яратиш имконини беради. бу - кузги галлани эртанги совуклар таъсирида музлашдан саклаб колади. 3. тупрок юзасига иссикликнинг тушиши, тупрок катламларига ўтиши, тўпланиши ва кайтиши каби ходисалар йигиндисига тупрокнинг иссиклик режими дейилади. тупрокнинг иссиклик режими иклим (куёш радиациясининг окими, атмосферанинг намланиши ва куруклашуви ва бошкалар) шунингдек, жойнинг рельеф шароитлари, ўсимлик ва кор коплами сингарилар таъсирида вужудга келади. тупрокнинг иссиклик холатини характерловчи иссиклик режимининг асосий кўрсаткичи тупрок температураси хисобланади. тупрок температураси, келаётган куёш радиацияси окими ва тупрокнинг иссиклик хоссалари билан белгиланади. ќароратнинг тез ўзгариб турадиган тупрок катлами 0-1 см да бўлиб, 3-5 см дан бошлаб, кескин пасаяди. тупрокнинг 35-100 см чукурлигида суткалик ўзгариши деярли кузатилмайди. тупрок хароратининг суткалик ўзгаришига …
5
ва кор коплами сингарилар хисобланади. ўсимлик коплами ёз фаслида ер юзасининг нихоятда исиб кетишидан саклайди, киш мавсумида эса тупрокдаги иссикликнинг таркалиб кетишини пасайтиради. кишки даврда кор коплами тупрок хароратига таъсир этиб, иссикликни тўплайди ва ерни совиб, музлашдан саклайди. бу - кишлаётган кузги галланинг нобуд бўлишини олдини олишда мухим ахамиятга эга. тупрокнинг харорати, шунингдек, унинг механик таркиби, намлиги ва рангига боглик. намликни яхши ушлаб турадиган соз тупроклар юкори иссиклик сигимига эга бўлганидан, бугланишга кетадиган иссикликни шунча кўп сарфлайди. кумли тупроклар кам иссиклик сигимига эга бўлганидан, соз тупрокка нисбатан тезрок исийди. демак, енгил механик таркибли курук ва захи яхши кочирилган тупроклар бахор-ёзда иссикрок бўлиб, кузда эса соз тупрокларга нисбатан совукрокдир. тупрокнинг температура режимини характерлашда тупрокнинг 20 см чукурликдаги актив харорат (>10o c) нинг давомийлик даври мухим ахамиятга эга. ана шу чукурликда экинлар ва табиий ўтларнинг илдиз системасининг асосий кисми таркалган бўлади. тупрокнинг 0,2 м чукурликдаги актив харорат (>10o c) тупрокнинг иссиклик билан …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"тупрокнинг иссиклик хоссалари ва иссиклик режими" haqida

1363684850_42406.doc тупрокнинг иссиклик хоссалари ва иссиклик режими www.arxiv.uz режа: 1. тупрокдаги иссикликнинг роли ва унинг манбалари. 2. тупрокнинг иссиклик хоссалари. 3. тупрокнинг иссиклик режими. 4. тупрокнинг радиация ва иссиклик баланси. 5. тупрок иссиклик режимининг ахамияти ва уни яхшилаш тадбирлари. 1. тупрок харорати ўсимликлар ўсиб ривожланишининг энг мухим омилларидан бири хисобланади. тупрокнинг иссиклик режими, бу ерда кечадиган биологик ва кимёвий жараёнларга хам бевосита таъсир этади. тупрокда маълум харорат бўлгандагина ўсимликлар яхши ривожланиб, микроорганизмлар фаолияти активлашади. тупрок юзасига тушадиган куёш радиациясининг бир кисми, тупрокни киздириш учун сарфланиб, бошка кисми яна нурланиб атмосферага кайтади. турли тупроклар хар хил даражада исиб, совиш хус...

DOC format, 143,5 KB. "тупрокнинг иссиклик хоссалари ва иссиклик режими"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.