gul tuzilishi va to‘pgullar. o‘simliklarning gullash davri, changlanish, urug‘lanish

PPTX 33 pages 444.1 KB Free download

33 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 444.1 KB

File type PPTX

Pages 33

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 33

презентация powerpoint mavzu: gul tuzilishi va to‘pgullar. o‘simliklarning gullash davri, changlanish, urug‘lanish asosiy savollar gulning tuzilishi gulda jinslarning ajralishi to’pgullar gulning tuzilishi gulli o’simliklar uchun xos bo’lgan generativ organ hisoblanib, o’sishi cheklangan, shakli o’zgargan novdadir hamda maxsus vazifalarni bajarishga moslashgan. ushbu o’simliklar jinsiy ko’payishi jihatidan boshqa o’simliklarga qaraganda yuqori bosqichda turadi. gulda juda murakkab va muhim rivojlanish: mikro va makrosporogenez, changlanish, urug’lanish, murtakning shakllanishi va mevaning hosil bo’lish jarayonlari o’tadi. gulning a‘zolari yoki organlari shakli o’zgargan barglardir. ularning bir qismi spora hosil qilishga moslashgan, qolganlari esa o’rama barglar sifatida xizmat qiladi. spora hosil qiluvchi barglar mikro- va megasporofillar hisoblanadi. gulda ularning biri changchilar va ikkinchisi urug’chilar deb ataladi. gulning umumiy sxematik tuzilishi: 1-tumshuqcha; 2-tuguncha; 3-ustuncha; 4-urug’kurtak; 5-changchi ipi; 6-bog’lovchi; 7-changdon; 8-chang donasi; 9-mikrosporalar va changchi; 10-tojbarg; 11-gul o’rni; 12-gul bandi; 13-gulkosa; 14-ostgulkosachabarg; 15-16-gulyonbarglar. gulda gul bandi, gul o’rni, gulqo’rg’on barglari, changchilar va urug’chilar bo’ladi. gulbandi gulni poyaga biriktiradi. bir xil …

2 / 33

llar gultojisimon yoki gulkosasimon bo’ladi. oddiy gulqo’rg’onning gul barglari yashil rangda bo’lsa, bunday gullar gulkosasimon deyiladi va bunga lavlagi, otquloq, izen va boshqa o’simlik gullarini misol qilish mumkin. oddiy gulqo’rg’onning gulbargi har xil ranglarda (sariq, qizil, binafsha, pushti, ko’k va hokazo) bo’lsa, ular gultojsimon deyiladi. bu guruhga lola, boychechak, chuchmoma, gulsafsar, shirach kabi o’simliklarning gullari misol bo’la oladi. gulning tuzilishi gulning tuzilishi gulkosa. u kosachabarglarga ega. gulkosa barglari gulni g’uncha vaqtida tashqi tomondan o’rab turadi. gulkosa bargchalarida xlorofill donachalari bo’lganligi sababli qo’shimcha fotosintez organi hisoblanadi. gultoj. tojibarglarining yig’indisiga gultoj deyiladi. gultojbarglar qizil, pushti, oq, havo rang va boshqa ranglarga bo’yalgan bo’lib, hasharotlarni o’ziga jalb qiladi. gulkosa va gultoj barglari o’zaro qo’shilgan yoki qo’shilmagan, erkin bo’ladi. erkin gulkosa va gultojli gullar juda kam uchraydi. masalan, karamning gulida gulkosa hamda gultoj barglari erkin o’sgan. pechakda esa ular birikib o’sib qo’ng’iroqsimon gultojlarni hosil qilgan. gulning tuzilishi gulqo’rg’onining bo’lishi yoki bo’lmasligi va uni tuzilishiga …

3 / 33

t sporofillar (changchilar, urug’chi) dan yuzaga kelgan gullar – apoxlamid yoki ochiq (qoplagichsiz) gullar deb ataladi (tol,shumtol va boshqalar). gulning tuzilishi changchilar. bular morfologik tabiati va funksiyasiga ko’ra mikrosporafillardan hosil bo’lgan. har bir changchi chang ipiga, ikkita chang xaltachalariga va bog’lag’ichga ega. chang xaltachalarida ikkita mikrosporangiy bo’ladi va ba‘zan ular chang uyalari ham deyiladi. demak, har qaysi changchi 4 ta mikrosporangiyga ega. changchisi rivojlanmay qolgan ba‘zi gullarga staminodiy deyiladi. masalan, zig’ir gulida ko’rish mumkin. guldagi changchilarning to’plami androtsey deb ataladi. changchilar gulda erkin yoki chang ipi bilan birikib o’sadi. gulning tuzilishi urug’chi yoki mevabargcha (karpella)lar. gulning o’rtasida mevabargchalar o’rnashgan bo’lib, ular megasporabargchalar hisoblanadi yoki urug’chi deyiladi. urug’chilarning to’plami genetsiy deb ataladi. urug’chining tumshuqchasi, ustunchasi va tugunchasi mavjud. urug’chi tumshuqchasi bir, ikki, uch va undan ortiq bo’laklarga bo’linishi mumkin, bu bo’laklar urug’chining nechta meva bargchadan hosil bo’lganligini bildiradi. urug’chining tumshuqchasi chang hujayralarini qabul qilib oladi, ya‘ni urug’chining tumshuqchasida changlanish jarayoni o’tadi. …

4 / 33

gchalarning birikib o’sishidan hosil bo’lgan urug’chilarga senokarp urug’chi deyiladi. gulning tuzilishi gullarda maxsus bezlar bo’ladi va ular nektar bezlari deb ataladi. bu bezlar nektar deb ataladigan shirani ishlab chiqaradilar. nektar tarkibida: glyukoza saxaroza, aminokislotalar, oqsillar, vitaminlar va boshqa organik hamda anorganik moddalar bo’lishi mumkin. nektar bezlari asosan chetdan changlanishga moslashgan gullarda uchraydi. nektardonlar tojbarglar asosida, gul o’rnida, changchilarda joylashadi. lekin ko’pchilik o’simlik gullarida nektardonlar kuzatilmaydi. gul qismlarining gul o’rinda joylashiga ko’ra gullar aktinomorf (to’g’ri), zigomorf (qiyshiq), assimetrik, siklik, atsiklik va gemitsiklik bo’ladi. gulning tuzilishi gul yuzasidan bittadan ortiq simmetriya chizig’i o’tkazish mumkin bo’lsa, bunday gullar aktinomorf gullar deyiladi. ko’pchilik gulli o’simliklarning gullari aktinomorf bo’ladi. o’rik, shaftoli, bodring, g’o’za, boychechak, gilos, pomidor va shu kabi o’simliklarning gullari bunga misol bo’la oladi. gulli o’simliklarning evolyutsiyasi to’g’ri gullardan qiyshiq gullarni keltirib chiqargan. gul yuzasidan faqatgina bir yo’nalishda bitta simmetrik chiziq o’tkazish mumkin bo’lsa, ular zigomorf gullar deyiladi. bunday gullar yalpiz, kiyiko’t, beda, sebarga …

5 / 33

’rg’oni, changchi va urug’chisi bo’lgan gullar to’liq gullar deyiladi. faqat urug’chi va changchisi bo’lgan gullar esa yalang’och gullar deyiladi. masalan, tolning guli shunday gullarga kiradi. birgina gulqo’rg’oni bo’lgan gullar jinssiz gullar deb nom olgan. misol tariqasida bo’tako’z o’simligining savatcha to’pgulini kuzating. gulda jinslarning ajratilishi agarda gulda ham androtsey (changchilar), ham ginetsey (urug’chilar) bo’lsa ikki jinsli gul deyiladi. masalan, g’o’za, olma, bug’doy gullari - ikki jinsli gullar hisoblanadi. bir jinsli gullarda faqat androtsey yoki ginetsey bo’ladi bir jinsli gulda faqat androtsey bo’lsa, bir jinsli erkak gul deb ataladi. gulda faqat ginetsey bo’lsa, bir jinsli urg’ochi gul deyiladi. bir jinsli (erkak va urg’ochi) gullar bitta o’simlikning o’zida joylashgan bo’lsa, u bir uyli o’simlik deyiladi. masalan, makkajo’xorining erkak gullari poyaning uchida, urg’ochi gullari esa barg qo’ltig’idagi so’ta to’pgulida bo’ladi. bodring o’simligida erkak va urg’ochi gullari bitta palakda joylashadi. gulda jinslarning ajratilishi yong’oq daraxtining yosh novdalari uchida urg’ochi gullar, ikki yillik novdalaridagi sirg’asimon to’pgulda …

Want to read more?

Download all 33 pages for free via Telegram.

Download full file

About "gul tuzilishi va to‘pgullar. o‘simliklarning gullash davri, changlanish, urug‘lanish"

презентация powerpoint mavzu: gul tuzilishi va to‘pgullar. o‘simliklarning gullash davri, changlanish, urug‘lanish asosiy savollar gulning tuzilishi gulda jinslarning ajralishi to’pgullar gulning tuzilishi gulli o’simliklar uchun xos bo’lgan generativ organ hisoblanib, o’sishi cheklangan, shakli o’zgargan novdadir hamda maxsus vazifalarni bajarishga moslashgan. ushbu o’simliklar jinsiy ko’payishi jihatidan boshqa o’simliklarga qaraganda yuqori bosqichda turadi. gulda juda murakkab va muhim rivojlanish: mikro va makrosporogenez, changlanish, urug’lanish, murtakning shakllanishi va mevaning hosil bo’lish jarayonlari o’tadi. gulning a‘zolari yoki organlari shakli o’zgargan barglardir. ularning bir qismi spora hosil qilishga moslashgan, qolganlari esa o’rama barglar sifatida xizmat qiladi. spo...

This file contains 33 pages in PPTX format (444.1 KB). To download "gul tuzilishi va to‘pgullar. o‘simliklarning gullash davri, changlanish, urug‘lanish", click the Telegram button on the left.

Tags: gul tuzilishi va to‘pgullar. o‘… PPTX 33 pages Free download Telegram