didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi

PPT 19 pages 1.6 MB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.6 MB

File type PPT

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

mavzu: didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi. o’qitish jarayoni yaxlit tizim sifatida mavzu: didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi. o’qitish jarayoni yaxlit tizim sifatida reja: ta’lim nazariyasi (didaktika) pedagogikaning tarkibiy qismi sifatida. didaktikaning maqsad va vazifalari. ta’lim jarayonining mohiyati. o’qitish va o’rganish jarayonlari tavsifi, o’quv jarayonida ularning o’zaro bog’liqligi. ma’ruzachi.ismoil.raxmonov * didaktika - ta’lim jarayoni, mazmuni, qonuniyat va tamoyillari, shakl, metod va vositalarini ilmiy asoslab beruvchi ta’lim nazariyasi, pedagogikaning alohida sohasi. «didaktika» didaktika ilmiy bilimlar tizimi sifatida atamasi ilk bor nemis pedagogi volfrang ratkening «didaktika yoki ta’lim san’ati» (1613-yil) deb nomlangan ma’ruzasida qo’llanilgan. birinchi marta chex pedagogi yan amos komenskiyning «buyuk didaktika» (1657-yil) asarida ochib berilgan. «nimaga o‘qitish?», «nimani o‘qitish?» «qanday o‘qitish?» «qayerda o‘qitish» kabi savollarga javob izlaydi. - o’sib kelayotgan avlodga ijtimoiy tajribalarni, milliy va umuminsoniy madaniyatni tarkib toptirishga yo’naltirilgan faoliyatning asosiy turi hisoblangan ta’lim berishdir. sifatida o’rgatish (o’qituvchi faoliyati) va o’rganish (o’quvchilaming bilish faoliyati), ularning o’zaro harakati aks etadi. didaktika …

2 / 19

'naltilgan pedagog bilan o'quvchilaming tartiblangan o'zaro harakati. ta’lim - o'qitish jarayonida egallanadigan bilim, ko'nikma, malakalar, kompetensiya va fikrlash usullari tizimi. ko'nikma - egallangan bilimlarning aniq xatti-harakatdagi ifodasi, o'zlashtirilgan bilimlarni amaliyotga qo'llash usullarini egallash. malaka - avtomatlashgan, biror bir usul bilan bexato bajarish, ко‘nikmaning takomillashgan darajasi. kompetensiya - egallangan bilim, ko'nikma va malakalarni kundalik va kasbiy faoliyatda qo‘llay olish layoqati. mazmun - o'qitish jarayonida egallanishi lozim bo'lgan ilmiy bilim, amaliy ko'nikma va malakalar, faoliyat, fikrlash usullari tizimi. tashkil etish - qo'yilgan maqsadni samarali amalga oshirish uchun unga zaruriy shaklni taqdim etadigan, aniq mezonlar bo'yicha tartiblangan didaktik jarayon. shakl - o’quv jarayonining tashqi ifodasi, uning ichki mohiyati, mantig'i, mazmuni uchun qobiq. vosita — o'quv jarayonining predmetli qo'llab-quvvatlanishi, yangi materialni o'zlashtirish jarayonida o'qituvchi va o'quvchilar tomonidan foydalaniladigan obyekt. natija - o'quv jarayonining so'nggi mahsuli, belgilangan maqsadlaming amalga oshganlik darajasi. paradigma - aniq vaqt doirasida ilmiy jamoatchilikka muammolarni aniqlash va ularni hal etish modeli …

3 / 19

vojlanishga imkon beradigan zaruriy, xilma-xil, muhim bilim, ko‘nikma va malakalar, bundan tashqari ideal va qadriyatlarni uzatish va saqlashda namoyon bo‘ladi. shuning uchun o‘quv dasturlari mazmuni tayanch, asosiy, bilim, ko'nikma va malakalarni egallash vaqtida sinovdan o'tuvchi, shaxsning funksional savodxonligi va ijtimoiyligini ta’minlashga asoslanadi. (ratsionalistik) paradigma ratsionalistik paradigma an’anaviy paradigmaga qarama-qarshi o'laroq, o'zining diqqat markazida mazmunni emas, o'quvchilarning turli turdagi bilimlarni o'zlashtirishining samarali usullarini qo'yadi. ta’lim muassasasining maqsadi — ta’lim oluvchilarda ijtimoiy me’yorlar, milliy madaniyat talablari va natijalariga muvofiq, moslashuvli «xulq-atvor majmui»ni shakllantiradi. shuning uchun «xulq-atvor» atamasi «barcha turdagi reaksiyalar, insoniy xususiyatlar - uning fikrlashi, his-tuyg'usi va harakati»ni bildiradi. insonparvarlik (fenomenologik) paradigmasi diqqat markazida o'z-o'zini rivojlantirish ehtiyojiga ega bo'lgan, hayot subyekti, shaxs erkinligi va ma’naviyati sifatidagi ta’lim oluvchi turadi. u bolaning ichki dunyosini rivojlantirish, shaxslararo muloqot, ijod, dialog, shaxs o'sishi uchun yordamga yo'naltirilgan. insonparvarlik paradigmasi vakillari yagona qarash bilan ajralib turmaydi. uning doirasida ta’limning xilma-xil modeli amalga oshadi. ularni bola va inson …

4 / 19

lari aniqlab beradi. inson o‘zini o‘zicha emas, faqat aniq belgilangan etalon (o‘rtacha. namuna, standartlashgan)dagi bilish yoki xulq-atvor sohibi sifatidagina baholaydi. texnokratik paradigma sharoitida o‘quv-tarbiya jarayonining istalgan natijasi «ha - yo‘q», «biladi - bilmaydi», «tarbiyali - tarbiyasiz», «egallagan - egallamagan» tizimida baholanishi mumkin. bu yerda tayyorgarlik, ma’lumotlilik, tarbiyalanganlik darajasi tekshirib aniqlanadigan qandaydir etalon, ideal mavjud bo‘ladi. ezoterik paradigma bu bizning sayyoramizdagi eng qadimiy ta’limiy paradigmalardan biri. mazkur so‘zning yunonchadan so‘zma-so‘z tarjimasi «sirli», «yashirin» ma’nolarini bildiradi. uning mohiyatini abadiy va o‘zgarmas haqiqatga munosabat tashkil etadi. ushbu paradigma tarafdorlarining fikricha, haqiqatni shunchaki bilish mumkin emas, unga vijdon pokligi orqali erishish mumkin. pedagogik faoliyatning oliy maqsadi o‘quvchining tabiiy kuch va imkoniyatlarini yuqori darajadagi ongga ega bo‘lish, kosmos bilan muloqot uchun sarf etish va rivojlantirishda namoyon bo‘ladi. shuning uchun o'qituvchining muhim muhofaza qiluvchi funksiyasi ta’lim oluvchilarning axloqiy, jismoniy, psixik tayyorgarligini amalga oshirish va mavjud kuchlarini rivojlantirishdir. o‘qitish - o‘qituvchi va о‘quvchilarning maqsadga qaratilgan birgalikdagi faoliyati …

5 / 19

sini topadi. ta’limning tarbiyaviy xususiyati, eng avvalo, ta’lim mazmunida aks etadi. o‘qitishning rivojlantiruvchi vazifasi o‘quvchi nutqining, fikrlashi, shaxsning sensorli va harakatlanish sohalari, emotsional irodaviy, intellektual sohalarini rivojlantirishda o‘z aksini topadi. tarbiyaviy rivojlantiruvchi o‘qitish jarayoni 4 ta asosiy bosqichdan iborat: 1) o‘zlashtirilishi lozim bo‘lgan materialni idrok etish; 2) uni fahmlab olish, tushunchalarning hosil bo‘lishi; 3) bilimlarni mustahkamlash va takomillashtirish, ko‘nikma va malakalarning hosil bo‘lishi; 4) hosil qilingan ko'nikma va malakalarni amaliyotda qo‘llash (kompetentsiyalarni tarkib toptirish). har bir bosqich uchun o'quvchilarning muayyan xarakterdagi bilish faoliyati xarakterlidir. bu faoliyat o'qituvchi tomonidan alohida rahbarlikni talab etadi. o‘rganilayotgan materialni idrok qilish. o'quvchilarning o'rganilayotgan (yoki o'rganilishi lozim bo'lgan) materialni idrok qilishini tashkil etar ekan, o‘qituvchi ularning hayotiy tajribasi va tayyorgarlik darajasini hisobga olgan holda material to‘g'risida umumiy tasavvur hosil qilib, oldindan uni butunligicha tushuntiradi va ko'rsatadi. o‘rganilayotgan materialni fahmlab olish. o'rganilayotgan obyekt haqidagi umumiy tasavvur asosida uni tushunishni ta’minlovchi, asta-sekin chuqurlashib boruvchi anglash jarayoni davom etadi. …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi"

mavzu: didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi. o’qitish jarayoni yaxlit tizim sifatida mavzu: didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi. o’qitish jarayoni yaxlit tizim sifatida reja: ta’lim nazariyasi (didaktika) pedagogikaning tarkibiy qismi sifatida. didaktikaning maqsad va vazifalari. ta’lim jarayonining mohiyati. o’qitish va o’rganish jarayonlari tavsifi, o’quv jarayonida ularning o’zaro bog’liqligi. ma’ruzachi.ismoil.raxmonov * didaktika - ta’lim jarayoni, mazmuni, qonuniyat va tamoyillari, shakl, metod va vositalarini ilmiy asoslab beruvchi ta’lim nazariyasi, pedagogikaning alohida sohasi. «didaktika» didaktika ilmiy bilimlar tizimi sifatida atamasi ilk bor nemis pedagogi volfrang ratkening «didaktika yoki ta’lim san’ati» (1613-yil) deb nomlangan ma’ruzasida qo’llanilgan. birinchi mar...

This file contains 19 pages in PPT format (1.6 MB). To download "didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: didaktika – pedagogik ta’lim na… PPT 19 pages Free download Telegram