didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi

PDF 14 стр. 265,9 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 14
2-mavzu. didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi. o‘qitish jarayoni yaxlit tizim sifatida. ta’lim mazmuni. reja: 1. didaktika tushunchasining mohiyati. didaktikaning maqsad va vazifalari.didaktikaning asosiy tushunchalari. 2.ta’lim paradigmalari. shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim. ta’lim jarayoni mohiyati. ta’lim jarayonining qonuniyatlari. ta’lim jarayoning prinsiplari. ta’lim prinsiplaring guruxlanishi.. ta’lim mazmuni. 3.davlat ta’lim standartlari. ta’lim mazmunini belgilashning etakchi g‘oyalari. ta’lim mazmunining shakllantirish prinsiplari. ta’lim mazmunida milliy va jahon tajribalarini muvofiqlashtirish. 4.umumiy o‘rta davlat ta’lim standartlari. o‘rta maxsus kasb-hunar davlat ta’lim standarti. o‘quv reja, o‘quv dastur va darsliklar tavsifi. 5.o‘quv reja, o‘quv dastur va darsliklar yaratishga zamonaviy yondashuv. tayanch iboralar: didaktika, o‘qitish, o‘rganish, bilish faoliyati, tamoyil, qonuniyat, paradigma, komenskiy, tizimtuzilma, vazifa, element. didaktika xaqida tushuncha. didaktikaning predmeti va vazifalari. didaktikaning tashkil topishi va rivojlanishi. insonning faoliyatida o‘qitish har doim juda muhim ahamiyatga ega bo‘lgan. ta’lim tasodifiy, intuitiv xususiyatga ega bo‘lganda ham va asosan tasodifan axborotlarni berish hamda taqlid qilishdan iborat bo‘lganda ham shunday bo‘lgan; keyinchalik ham, ta’lim maqsadga muvofiq …
2 / 14
chi faoliyati mazmuni, ta’lim maqsadi, shakl, metod, vositalari, natijasi, ta’lim jarayonini takomillashtirish yo‘llari va hokazo muammolar)ni o‘rganuvchi fan. bu so‘z 1613 yili germaniyada nemis pedagogi volfgang ratke (1571-1635 yillar) tomonidan kiritildi. bu tushunchani shunga o‘xshash usulda buyuk chex pedagogi yan amos komenskiy (1592-1670 yillar) “buyuk didaktika” nomli mashhur asarida tilga oladi. lekin komenskiy “didaktika bu faqat ta’limgina emas, balki tarbiyalash ham”, deb ta’kidlaydi. mazkur asarda olim ta’lim nazariyasining muhim masalalari: ta’lim mazmuni, ta’limning ko‘rgazmaliligi, ke tma- ketligi kabi tamoyillari, sinf-dars tizimi borasida so‘z yuritadi. didaktikaning predmeti, funksiyalari va vazifasi. pedagogika fani ta’lim va tarbiya jarayonini ularning yaxlitligi va birligi asosida o‘rganadi. ikki faoliyatning har birining mohiyatini aniq bayon etish uchun didaktika (ta’lim nazariyasi) va tarbiya nazariyasini ajratib ko‘rsatadilar. hozirgi davrda didaktika o‘qitishning mazmuni, metodlari va tashkiliy shakllarini ilmiy asoslab beruvchi pedagogika sohasi sifatida tushuniladi. umumiy didaktikadan tashqari xususiy didaktikalar yoki alohida fanlar bo‘yicha ta’lim metodikasi deb ataluvchi didaktikalar ham mavjud. …
3 / 14
- o‘quvchi, o‘quvchi – o‘quv materiali, o‘quvchi - boshqa o‘quvchilar o‘rtasidagi munosabatlar yuzaga keladi. pedagogik adabiyotlarda ulardan qaysi biri didaktika uchun asosiy hisoblanishi kerakligi borasida ham turli fikrlar keltiriladi hamda o‘quvchining o‘quv materialiga bo‘lgan munosabati, ya’ni, bilimlarni o‘rganish munosabatini asosiy deb e’tirof etuvchi qarashlar soni nisbatan ko‘p. darxaqiqat, o‘qish, o‘rganishi ta’lim jarayonining ajralmas xususiyatidir. ta’limga psixologiya nuqtai nazaridan yondashilsa, ushbu munosabatning ustuvorligiga shubha qolmaydi. biroq, ta’limga pedagogik, ya’ni, ijtimoiy tajribani berish, o‘rgatish nuqtai nazaridan qaralsa faoliyat uchun asosiy sanaluvchi munosabat – ikki shaxs (o‘quvchi va o‘qituvchi) o‘rtasidagi munosabatlaretakchi o‘rin egallashi lozim ekanligi anglanadi. didaktika predmetini mohiyatini ochishga xizmat qiluvchi yana bir qarash ta’lim-tarbiya jarayonini yaxlit o‘rganish zarurligini ilgari suradi. ta’limning tarbiyaviy vazifalari o‘quvchining bilimni o‘zlashtirishlarini ta’minlabgina qolmay, shaxs xususiyati, uning rivojlanishi, ma’lum ma’naviy-axloqiy sifatlarni o‘zlashtirishi, fe’l-atvori, xulqini tarbiyalash uchun zarur shart- sharoitni yaratishdan iborat. didaktikaga ta’limning mazmunli va jarayonli jihatlarini birgalikda o‘rganish xosdir. amaliyotni qayta tashkil etish va takomillashtirish masalalarini …
4 / 14
atlarni aniqlash, omillarini tahlil qilish va ta’riflash. didaktika nazariy va bir vaqtning o‘zida me’yoriy-amaliy fan. didaktikaning ilmiy-nazariy vazifasi ta’limning mavjud jarayonlarini o‘rganish, uning turli jihatlari o‘rtasidagi bog‘liqliklar, ularning mohiyatini ochib berish, rivojlanish tendensiyalari va kelajagini aniqlashdan iboratdir. o‘zlashtirilgan nazariy bilimlar ta’lim amaliyotini yo‘naltirish, ta’limini jamiyat tomonidan qo‘yilayotgan ijtimoiy talablarga muvofiq takomillashtirishga imkon beradi. ta’lim mazmunini anglab olish, ta’lim tamoyillari, ta’lim metod va vositalarini qo‘llash me’yorlarini aniqlash asosida didaktika amaliy-me’yoriy hamda tashkiliy-texnologik vazifani bajaradi. didaktikaning asosiy kategoriyalari va didaktik tushunchalar tizimi. muayyan fanga xos bo‘lgan tushunchalarda insoniyat tomonidan ijtimoiy taraqqiyot jarayonida to‘plangan bilimlar aks etadi. mavjud ilmiy tushunchalar ikki asosiy guruhga ajratiladi: 1) falsafiy tushunchalar; 2) xususiy ilmiy, ya’ni, muayyan fangagina xos bo‘lgan tushunchalar. didaktika uchun “umumiy va alohida”, “mohiyati va hodisa”, “qarama-qarshilik”, “bog‘liqlik” kabi falsafiy tushunchalar ham muhim ahamiyatga ega. didaktikada qo‘llaniladigan umumiy-ilmiy tushunchalar orasida “tizim”, “tuzilma”, “vazifa”, “element” kabilar alohida o‘rin tutadi. pedagogikaga xos didaktik tushunchalar sirasiga quyidagilar kiradi: …
5 / 14
ida tashkil etiluvchi hamda ilmiy bilimlarni o‘zlashtirishga yo‘naltirilgan pedagogik jarayon. 5) o‘quv fani – ta’lim muassasalarida o‘qitilishi yo‘lga qo‘yilgan hamda o‘zida muayyan fan sohasi bo‘yicha umumiy yoki mutaxassislik bilim asoslarini jamlagan manba. 6) ta’lim mazmuni – davlat ta’lim standartlari asosida belgilab berilgan hamda ma’lum sharoitda muayyan fanlar bo‘yicha o‘zlashtirilishi nazarda tutilgan ilmiy bilimlar mohiyati. didaktikada “idrok etish”, “o‘zlashtirishi”, “mahorat”, “rivojlanish” va boshqalar (psixologiya) hamda “boshqarish”, “qayta aloqa” (kibernetika) kabi turdosh fanlarga xos bo‘lgan tushunchalar ham qo‘llaniladi. didaktikaning tushunchali-terminologik tizimi muntazam yangilanib va to‘ldirilib borilmoqda. didaktikaning asosiy kategoriyalari quyidagilardan iborat: dars, bilim olish, ta’lim, bilim, ko‘nikma, malaka, ta’lim maqsadi, ta’lim mazmuni, ta’lim jarayoni, ta’lim jarayonini tashkil etish, ta’lim turlari, shakllari, metodlari va vositalari, ta’lim natijasi. so‘nggi paytlarda asosiy didaktik kategoriyalar sirasiga ta’limning didaktik tizimi va ta’lim texnologiyasi kabi tushunchalarni ham kiritish taklifi ilgari surilmoqda. 1) bilim – shaxsning ongida tushunchalar, sxemalar, ma’lum obrazlar ko‘rinishida aks etuvchi borliq xaqidagi tizimlashtirilgan ilmiy ma’lumotlar …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 14 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi"

2-mavzu. didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi. o‘qitish jarayoni yaxlit tizim sifatida. ta’lim mazmuni. reja: 1. didaktika tushunchasining mohiyati. didaktikaning maqsad va vazifalari.didaktikaning asosiy tushunchalari. 2.ta’lim paradigmalari. shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim. ta’lim jarayoni mohiyati. ta’lim jarayonining qonuniyatlari. ta’lim jarayoning prinsiplari. ta’lim prinsiplaring guruxlanishi.. ta’lim mazmuni. 3.davlat ta’lim standartlari. ta’lim mazmunini belgilashning etakchi g‘oyalari. ta’lim mazmunining shakllantirish prinsiplari. ta’lim mazmunida milliy va jahon tajribalarini muvofiqlashtirish. 4.umumiy o‘rta davlat ta’lim standartlari. o‘rta maxsus kasb-hunar davlat ta’lim standarti. o‘quv reja, o‘quv dastur va darsliklar tavsifi. 5.o‘quv reja, o‘quv dastur va darsliklar yara...

Этот файл содержит 14 стр. в формате PDF (265,9 КБ). Чтобы скачать "didaktika – pedagogik ta’lim nazariyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: didaktika – pedagogik ta’lim na… PDF 14 стр. Бесплатная загрузка Telegram