рекомбинант днк ҳосил қилиш методлари

DOC 100,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1404367706_52833.doc рекомбинант днк ҳосил қилиш методлари режа: 1.in vitro шароитида генетик рекомбинацияни амалга ошириш 2.бактерия ҳужайраларига днкни киритиш методлари 3.бактерия ҳужайрасига рекомбинант днкни экспрессия қилиниши. 4.ичак таёқчаси ҳужайраларида инсон инсулинини биосинтезлаш. 5.ичак таёқчаси ҳужайраларида инсон ўсиш гормонини биосинтезлаш. генетик рекомбинация – икки хромосомалараро генларнинг алмашинувидир. понтекорвонинг 1958 йилда берган таърифига кўра, рекомбинация – 2 ёки ундан ортиқ детерминант ирсий белгиларга эга бўлган ҳужайра ёки организмларнинг ҳосил бўлишга олиб келадиган жараёндир. бундай рекомбинация сут эмизувчиларда жинсий ҳужайраларнинг ҳосил бўлишида албатта рўй беради. мейоз вақтида гомологик хромосомалар генлар билан алмашинади (кроссинговер); айнан ана шу алмашинув орқали ирсий белгиларни авлоддан-авлодга ўтишини тушунтириш мумкин. вирус ва бактерияларда генетик рекомбинация ҳайвонларга нисбатан камроқ бўлади. генетик материалнинг алмашинуви, ундан кейин содир бўладиган рекомбинация бир ёки бир-бирига яқин турларда рўй беради. барча тирик организмларда рестрикцион эндонуклеазалар мавжуд бўлиб, улар организмга кирган ёт днкни танийди ва уни парчалайди. генлар алмашинуви ёки генни ҳужайрага киритиш in vitro шароитидаги генетик …
2
ияси учун ишлатилади). бактерия ҳужайраларида эса транскрипция ва трансляция бир вақтда ва уйғунлашган ҳолда рўй беради: мрнк рибосомалар билан боғланган. рибосомалар трансляция жараёнида ва ҳайвон ҳужайраларида муҳим рол ўйнайди. днк молекуласи оқсил структураси ҳақидаги ахборотдан ташқари бир қатор бошқарувчи сигналларга ҳам эга. бу сигналлар транскрипция ва трансляция учун бошланғич нуқта ҳисобланади. ҳайвон ҳужайраларида оқсил структураси тўғрисидаги ахборот днкнинг бир нечта сегментида, яъни днк қисмлари билан ажралган сегментларида (интронлар деб номланади) кодланиши мумкин. бактерия ҳужайраларига днкни киритиш 2 усулда амалга оширилади: 1. вектор сифатида плазмидадан фойдаланиш 2. вектор сифатида бактериофагдан фойдаланиш. 1950 йилнинг бошларида ледерберг e.coli да конъюгация жараёни рўй беришини кўрсатиб бергандан сўнг бактерия ҳужайраларининг “қўшилиши” генетик белгиланган ва бу генетик информация ота типидаги ҳужайрадан она типидаги ҳужайрага ёки реципиент ҳужайрага ўтиши аниқланган. конъюгация пайтида ҳужайраларнинг донорлик қилиши (ёки f -ҳосилдорлик омили) бошқа исталган генетик белгига нисбатан кам учрайди. ғ-омил донор ҳужайранинг исталган маълум генидан мустақил равишда узатила олади. ледерберг …
3
акли информацияни сақлайди. улар ҳужайранинг озуқа манбаи сифатида кўплаб мураккаб бирикмаларни сарфлаши учун ёрдам беради, ҳамда турли токсик агентларга нисбатан, айниқса антибиотикларга, чидамлилигини таъминлайди. масалан, стафилококк плазмидалари пенициллин, летал ҳолатга келувчи симоб ва бир қатор оғир металларга чидамли генларни ташийди. e.coliнинг r-плазмидалари таркибида ҳам оғир металларга чидамли генлар топилган. bacillus thuringiensis ҳужайраларида инсектицид синтезини бошқаради. бактерия ҳужайраларига бегона генларни плазмидалар ёрдамида киритиш 1975 йилдан бошлаб уларнинг структураси ва репликация ҳарактерини аниқлаш учун туртки бўлди. ҳужайрада плазмидалар сони 1 ва 100 ортиқ бўлиши мумкин, плазмида қанчалик катта бўлса, унинг ҳужайрадаги нусхаси шунчалик кам бўлади. одатда плазмиданинг репликацияси хромосома репликациясига боғлиқ бўлмайди. бактерия ҳужайраларининг конъюгацияланиши вақтида хромосомадаги генлари билан алмашина олмайдиган икки бактериялараро плазмидалар алмашиниши мумкин. бундай алмашинув ўсиш ва конкуренция давомида плазмидадаги генларнинг ўзаро алмашинувига олиб келади. натижада реципиент ҳужайралар донор ҳужайралар ҳисобига тирик қолади. вектор сифатида бактериофагдан фойдаланиб генни киритиш методида ген вирус геномига жойлаштирилади ва у бактерия ҳужайрасида вирус …
4
бактерия ҳужайрасига генларни экспрессия қилиш учун ҳайвонларнинг ўзига хос оқсил (масалан, инсулин) ишлаб чиқарадиган махсус ҳужайрасидан ушбу оқсилни кодлайдиган мрнк ажратиб олинади. сўнг қайтар транскриптаза ёрдамида мрнкга комплементар днк ипи синтезланади. днк нусхасига комплементар бўлган иккинчи ип днк-полимеразалар ёрдамида ажратилади. кейинги босқичда қўш ипли днкнусхаси трансфераза ферменти иштирокида плазмидага киритилади. трансфераза днк учларида нуклеотидларнинг қисқа кетма-кетлигини тиклайди. сўнг плазмиданинг махсус жойи рестрикцион эндонуклеаза билан парчаланади. плазмида парчалангандан кейин унинг учлари трансфераза ёрдамида гуанин қолдиғи бўлган 4 та нуклеотид жойлаштирилади. шундан сўнг ҳосил бўлган 2 та днк молекулаларининг учлари нуклеотидлар кетма-кетлиги ўзаро таъсирлашиши ҳисобига бирикади; бактериал фермент – днк-лигаза ёрдамида киритилаётган днк ва плазмида днкси тикилади. ҳосил бўлган янги ҳалқасимон плазмида рекомбинант днкга эга бўлади. маълумки, ҳозирги пайтда инсонлар орасида диабет касаллиги кўп учрайди ва унинг бир неча кўринишлари мавжуддир. инсулин ёрдамида даволанадиган формаси ушбу гормонни синтезлайдиган ҳужайраларнинг танлаб нобуд бўлиши билан боғлиқдир. диабетнинг инсулин талаб қилинмайдиган кўриниши эса тегишли диета …
5
еннинг ўрта қисмига пенициллиназа жойлаштирилади. ҳосил бўлган днкнинг кетма-кетлиги аниқланганда, унинг рекомбинант плазмидаси проинсулин структура тўғрисидаги ахборотга эгалиги маълум бўлган. ичак таёқчаси ҳужайраларида мрнк трансляцияси жараёнида пенициллаза ва проинсулин кетма-кетлигини тутган гибрид оқсил синтезланган. оқсил таркибидан трипсин ёрдамида гормон ажратиб олинган. ушбу йўл билан олинган молекулалар ҳам ошқозон ости безидан ажратиб олинган гормон сингари қанд алмашинувига таъсир қилган. инсоннинг ўсиш гормони ёки соматотропин, гипофизнинг олд бўлмасидан секрецияланади. бу гормоннинг етишмаслиги натижасида инсонда гипофизар паканалик келиб чиқади. 4-5 ёшли болаларга гормонни инъекциялаш билан касалликни тузатиш мумкин. илк марта соматотропин мурдадан олинган ва уни етарлича олиш имкони бўлмаган. махсус конструкцияланган бактерия ҳужайраларида синтезланадиган ўсиш гормонини бир неча афзалликларга эгадир, яъни бу йўл билан гормонни кўп миқдорда олиш мумкин, унинг препаратлари биохимик тоза ва вируслардан ҳолидир. соматотропинни (191 та аминокислота қолдиғидан иборат) олиш учун биринчи босқичда мрнк қўшипли днк нусхаси клонланади ва рестрикцион эндонуклеазалар ёрдамида парчаланиб гормоннинг биринчи 23 та аминокислотасидан ташқари барча …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"рекомбинант днк ҳосил қилиш методлари" haqida

1404367706_52833.doc рекомбинант днк ҳосил қилиш методлари режа: 1.in vitro шароитида генетик рекомбинацияни амалга ошириш 2.бактерия ҳужайраларига днкни киритиш методлари 3.бактерия ҳужайрасига рекомбинант днкни экспрессия қилиниши. 4.ичак таёқчаси ҳужайраларида инсон инсулинини биосинтезлаш. 5.ичак таёқчаси ҳужайраларида инсон ўсиш гормонини биосинтезлаш. генетик рекомбинация – икки хромосомалараро генларнинг алмашинувидир. понтекорвонинг 1958 йилда берган таърифига кўра, рекомбинация – 2 ёки ундан ортиқ детерминант ирсий белгиларга эга бўлган ҳужайра ёки организмларнинг ҳосил бўлишга олиб келадиган жараёндир. бундай рекомбинация сут эмизувчиларда жинсий ҳужайраларнинг ҳосил бўлишида албатта рўй беради. мейоз вақтида гомологик хромосомалар генлар билан алмашинади (кроссинговер); айнан ан...

DOC format, 100,0 KB. "рекомбинант днк ҳосил қилиш методлари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.