genetik inzheneriya va biotexnologiya

PPTX 59 pages 14.5 MB Free download

59 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 14.5 MB

File type PPTX

Pages 59

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 59

презентация powerpoint «тиббий биология. умумий генетика» фанидан маъруза № 10 генетик инженерия ва биотехнология маърузачи: максумова мунира абдуганиевна тошкент “toshkent kimyo xalqaro universiteti” kimyo international university in tashkent маърузанинг мақсади генетик инженерия ва биотехнология ҳақида тушунтириш. ген инженерияси ва биотехнологиянинг тиббиётдаги аҳамияти, ген терапияси, ҳужайра инженерияси ва клонлаш тушунчалари мазмунини ёритиш. одам геномининг ўзига хослиги. гени ўзгартирилган озиқ - овқат маҳсулотлари ва организмлар. геномли ўзгарган организмларнинг келажакдаги роли ҳақида тушунтириш. маърузанинг тарбиявий аҳамияти ва вазифалари: одам геномининг ўзига хослиги. гени ўзгартирилган озиқ - овқат маҳсулотлари ва организмлар. геномли ўзгарган организмларнинг келажакдаги ролини аниқлаш. маърузанинг режаси ген инженерияси ва биотехнологиянинг молекуляр асослари. генетик инженерия. биотехнология. генетик инженерия — молекуляр генетик соҳа. генларнинг табиатда учрамайдиган янги бирикмаларини генетик ва биокимёвий усуллар ёрдамида мақсадга мувофиқ ҳолда вужудга келтириш билан шуғулланади. муайян организм ҳужайрасидан ажратиб олинган ген ёки генлар гуруҳини нуклеин кислотанинг маълум молекулалари билан бириктириб, ҳосил бўлган дурагайни бошқа организм ҳужайрасига киритишга асосланган. …

2 / 59

қали геномни ўзгартиришга имкон беради. ген инженериясини қўллаш орқали: генетик модификацияланган, фойдали янги хусусиятларга эга ўсимликлар навларини олиш; гормон, фермент, витаминлар, антибиотиклар ва бошқа фармацевтика ҳамда озиқ-овқат саноатида аҳамиятга эга моддалар синтези; биотиббиёт препаратларини ишлаб чиқариш учун тирик фабрика сифатида трансген ҳайвонларни яратиш; маълум бир генларни функционал тадқиқотлари учун янги экспериментал сичқон зотларини (нокаутларни) яратиш. нанобиотехнология соҳасида – дориларни етказиш тизимининг принципиал янги хоссаларига эга бўлган ген-инженер химера оқсилларни, ион каналларини, биологик моторларни яратиш ишлари муҳим аҳамиятга эга. ген инженериясини қисқача тарихи. 1865 йили грегор мендель нохот ўсимлигини дурагайлаш орқали ирсият қонунларини тушунтирди. 1869 й. — иоганн фридрих мишер лейкоцитлардан днк ни ажратиб олди. 1888–1909 йй. —генетик терминология шакллана бошлади: «ген» «генотип», «фенотип», «хромосома», «мутация» тушунчалари пайдо бўлди. 1892 й. — д.и. ивановский бактериал фильтрдан ўта оладиган вирусларни аниқлади. 1901 й. — альбрехт коссель нуклеинни оқсил бўлмаган компоненти таркибида — нуклеин кислоталар — азотли асослар: аденин, гуанин, цитозин, тимин ва …

3 / 59

ва марта чейз ирсиятнинг субстрати — днк эканини тасдиқлашди. 1940–1950-йй. — конъюгация ва трансдукция — фаг ва плазмидалар орқали ирсий ахборотни ташилиши аниқланди. 1948 г. — барбара макклинток маккажўхорини днк сида транспозонларни кашф қилди. 1953 й. —рентген кристаллография ёрдамида днк структураси ўрганилди. 1955 й. — северо очоа ва марианна грюнберг-манаго полинуклеотидфосфорилазани ажратиб олиб, ва уни ёрдамида рнк занжирини синтез қилишди. 1956 й. — артур корнберг днк-полимеразуа i ни ажратиб олди, ва уни ёрдамида днк занжирини синтез қилди. 1960 й. — франсуа жакоб ва жак моно прокариотик геномни функционал бирлиги— оперонни тузилишини аниқлаб, генлар экспрессияси ген даражасида бошқарилишини кўрсатишди. 1960 йй. —мрнк ва трнк лар структура ва функцияси ўрганилди, генетик код расшифровка қилинди. 1967 й. — бернард вайсс ва чарльз ричардсон т4-лигазани ҳаракатини кўрсатишди 1969 й. — говард темин ретровирусларда қайтар транскрипцияни аниқлади. 1969 й. —днк-днк- ва рнк-днк-гибридизацияси кашф қилинди. 1970 г. — гамильтон смит биринчи бўлиб рестрикция ii типдаги эндонуклеазани …

4 / 59

да рекомбинант днк га бағишланган масалалар кўрилган. 1977 й. —днк ни самарали секвенирлаш методлари яратилди. 1977 й. — филлип шарп ва ричард робертс эукариотлар днк сида интронларни кашф қилишди. 1978–1979 йй. — genentech биринчи рекомбинант оқсиллар — соматотропин ва инсулинни ишлаб чиқарди. 1980 йй. — ген пушка ва электропорация ёрдамида генларни ҳужайрага киритиш усуллари ишлаб чиқилди. 1982 й. — томас чех ва сидни альтман рибозимларни кашф қилишди. 1983 й. — кэри мюллис пцр методини ишлаб чиқди. 1983 й. — биринчи трансген ўсимлик пайдо бўлди. 1990 й.—рнк-интерференция аниқланди ва буни механизми: 1998 й. крейг мелло ва эндрю файер томонидан ёритилди. 1995–1996 йй. —биринчи про- ва эукариотик геномлар секвенирланди. 1996 й. —сайт-специфик нуклеазалар «рух (цинк) бармоқлар» констукцияланди (zfn). 2000 й. —«олтин гуруч» —инженерлик йўли билан биринчи ўсимлик олинди. 2003 й. —одам геноми деярли тўлиқ ўқилди. 2010 й. —крейга вентер ва гамильтон смит гуруҳи синтияни яратишди: тўлиқ суньий хромосомали биринчи организм 2011 й. …

5 / 59

и олиш генетик инженериянинг ривожланишида генетик энзимология ва нуклеин кислоталар кимёси ютуқлари катта аҳамиятга эга. молекуляр даражада олиб бориладиган ишлар натижаси икки хил фермент — рестрикция эндонуклеазалари ва лигазаларга боғлиқ. ген инженерияси ёрдамида нуклеотидлар тартиби ўзгарган днк молекуласи ҳосил қилинади ва уни ишлаб турган ҳужайра геномига ўтказилади ва шу билан янги ирсий белгили ҳужайралар олинади. днк дан генларни ажратиб олиш. рестриктазалар ёрдамида амалга оширилади (днк ни маълум бир нуклеотидлар кетма-кетлиги қисмларида): рестриктазалар нуклеотидлар кетма-кетлигини ўртасидан таниб кесади, днк фрагментларида тўмтоқ учлар ҳосил бўлади. рестриктазалар ёпишқоқ учлар ҳам ҳосил қилиб кесади: днк занжирида сурилиш кузатилади, ҳосил бўлган учларда нуклеотидлар ўзаро комплементарлик асосида таъсирлашади. рестриктазалар днк ни таниш ва кесиш жойлари bam i 5`-g-g-а-т-c-c-3` 3`-c-c-т-а-g-g-5` ecor i 5`-g-а-а-т-т-c-3` 3`-c-т-т-а-а-g-5` hind iii 5`-а-а-г-c-т-т-3` 3`-т-т-c-г-а-а-5` hae iii 5`-g-g-c-c-3` 3`-c-c-g-g-5` hpa ii 5`-c-c-g-g-3` 3`-g-g-c-c-5` sma i 5`-c-c-c -g-g-g-3` 3`-g-g-g- c-c-c-5` ҳозирги кунда 600 дан ортиқ рестриктаза ферментлари кашф қилинган кимёвий-ферментатив синтез методни моҳияти: нуклеотидлар орасида …

Want to read more?

Download all 59 pages for free via Telegram.

Download full file

About "genetik inzheneriya va biotexnologiya"

презентация powerpoint «тиббий биология. умумий генетика» фанидан маъруза № 10 генетик инженерия ва биотехнология маърузачи: максумова мунира абдуганиевна тошкент “toshkent kimyo xalqaro universiteti” kimyo international university in tashkent маърузанинг мақсади генетик инженерия ва биотехнология ҳақида тушунтириш. ген инженерияси ва биотехнологиянинг тиббиётдаги аҳамияти, ген терапияси, ҳужайра инженерияси ва клонлаш тушунчалари мазмунини ёритиш. одам геномининг ўзига хослиги. гени ўзгартирилган озиқ - овқат маҳсулотлари ва организмлар. геномли ўзгарган организмларнинг келажакдаги роли ҳақида тушунтириш. маърузанинг тарбиявий аҳамияти ва вазифалари: одам геномининг ўзига хослиги. гени ўзгартирилган озиқ - овқат маҳсулотлари ва организмлар. геномли ўзгарган организмларнинг келажакдаги рол...

This file contains 59 pages in PPTX format (14.5 MB). To download "genetik inzheneriya va biotexnologiya", click the Telegram button on the left.

Tags: genetik inzheneriya va biotexno… PPTX 59 pages Free download Telegram