ovqatlanish gigiyenasi

DOCX 3 стр. 25,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (3 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 3
ovqatlanish gigiyenasi reja: 1. ovqatlanish gigiyenasi sohasi bo’yicha davlat sanitariya nazorati 2. ovqatlanishning fiziologik-gigiyenik asoslari 1. ovqatlanish gigiyenasi sohasi bo’yicha davlat sanitariya nazorati gigiyena — kishilar salomatligini saqlash va yaxshilash to’g’-risidagi fandir. ovqatlanish gigiyenasi gigiyena fanining bir qismi bo’lib, idshuarning sog’lom, kasalliklardan holi bo’lishlari uchun qay tariqa to’g’ri ovqatlanib borishlari kerakligini o’rganadi. ovqatlanish gigiyenasi fani aholi iste'mol qiladigan tabiiy va sun'iy oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab, iste'molga tayyorlashning texnologik jarayon-larini o’rganadi va shu mahsulotlarni qayta ishlaydigan barcha kor-xonalar (go’sht, sut kombinatlari, non zavodlari, baliq zavodlari, alkogolsiz ichimliklar zavodlari va boshq.) uchun sanitariya rejalari-ni ishlab chiqadi. ovqatlanish gigiyenasi fanining eng muhim vazifasi yurak-qon tomir kasalliklari, yuqumli kasalliklar, toksikoinfeksiyalar, avitami-noz, gipovitaminozlarda, mineral moddalar yetishmasligiga aloqador endemik kasalliklarda ratsional ovqatlanishning ahamiyatini o’rga-nishdir. ovqatlanish gigiyenasi epidemiologiya, endokrinologiya, yuqumli kasalliklar, bolalar kasalliklari va barcha gigiyenaga oid fanlar bilan chambarchas bog’liq. ovqatlanish gigiyenasining rivojlanish tarixi uzoq o’tmishga borib taqaladi. o’sha zamonlardayoq inson o’z sog’lig’ini muhofaza qilish uchun hayot …
2 / 3
kitobida keng yoritgan. gigiyena mustaqil fan sifatida xix asr o’rtalarida rivojlana boshladi. rus olimlaridan a.p.dobroslavin peterburgda 1871-yili harbiy meditsina akademiyasi qoshida birinchi gigiyena kafedrasini tashkil etdi. u ovqat ratsionini me'yor (norma)lash, ovqatlanish tar-tibini ilmiy jihatdan asoslashga e'tibor berdi. mahsulotlarning oziq-lik qiymati va o'zlashtirilishrni o’rganish uchun dastlabki analitik la-boratoriyani tashkil etdi. f.f.erisman moskva universitetida gigiyena kafedrasini tashkil etdi. u 1891-yilda rossiyada dastlabki sanitariya stansiyasini barpo etishda jonbozlik ko’rsatdi. olimning uch tomlik «gigiyena bo’yicha qo’llanma» asarida gigiyenaning hamma bo’limlariga oid ma'lu-motlar o’z aksini topdi. g.v.xlopin (1863-1929) gigiyenist olim bo’lib, dastlab odessa, keyinchahk peterburgda gigiyena kafedralariga boshchilik qildi. bu kafedralarda asbob-uskunalar bilan yaxshi jihozlangan laboratoriyalar tashkil etildi. shu laboratoriyalarda turli-tuman tekshirishlar olib borilar, jumladan oziq-ovqat mahsulotlari ham tahlil (analiz) qilinar edi. g.v. xlopin tomonidan sanitariya tekshirish usullariga oid qo’llanmalar yaratildi, «gigiyena asoslari» deb nomlanuvchi kitob yozildi. ahoh sog’lig’ini saqlash va sog’lomlashtirish yuzasidan sanitariya profilaktik tadbirlarni rejalashtirish va amalga oshirish hamda mam-lakat sanitariya-epidemiologiya holati …
3 / 3
n oziq-ovqat mahsulotlari (go’sht, baliq, tuxum, sut), hayvon mahsulotlarini qayta ishlab tayyorlanadigan (pishloq, sariyog’, kol-basalar) va o’simlik mahsulotlari (un, yorma, makaron, non), sabza-vot-mevalardan iborat bo’ladi. organizmda oqsillar, yog’lar, uglevodlar o’zgarishlarga uchra-ganida energiya hosil bo’ladi va kilojoul, kilokaloriyalarda o’lcha-nadi. organizmda 1 g oqsil oksidlanganda 4 kkal, 1 g yog’ oksidlan-ganda 9,1 kkal, 1 g uglevod yonganida 3,8 kkal energiya hosil bo’ladi. ovqatlanishning sifatiy tarkibi va energetik qiymati odamning yoshi, jinsi, bo’yi, tanasining massasi, kasb-kori, fiziologik holati (masalan, homiladorlik, emizikli davri), sog’lig’i va iqlim sharoitlariga bog’hq bo’ladi. odam organizmi energiya sarfming 14% oqsillar hisobiga, 30% yog’lar hisobiga, 56% uglevodlar hisobiga qoplanadigan bo’lishi kerak. inson organizmida kechadigan barcha hayotiy jarayonlarga sarfla-nadigan energiya sarfi quyidagilardan tarkib topadi: 1. asosiy almashinuv ichki organlar, tuzilmalar va to’qimalar funksiyasini ta'minlab boruvchi biokimyoviy jarayonlarga sarflanadi-gan energiya bo’lib, bu o’rtacha 1400—1700 kkal ni tashkil etadi. 2. ovqatning spetsifik-dinamik ta'siri ovqatni hazm qihsh va oziq moddalarining o’zgarishiga sarfianadigan energiyadir, bu …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 3 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ovqatlanish gigiyenasi"

ovqatlanish gigiyenasi reja: 1. ovqatlanish gigiyenasi sohasi bo’yicha davlat sanitariya nazorati 2. ovqatlanishning fiziologik-gigiyenik asoslari 1. ovqatlanish gigiyenasi sohasi bo’yicha davlat sanitariya nazorati gigiyena — kishilar salomatligini saqlash va yaxshilash to’g’-risidagi fandir. ovqatlanish gigiyenasi gigiyena fanining bir qismi bo’lib, idshuarning sog’lom, kasalliklardan holi bo’lishlari uchun qay tariqa to’g’ri ovqatlanib borishlari kerakligini o’rganadi. ovqatlanish gigiyenasi fani aholi iste'mol qiladigan tabiiy va sun'iy oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab, iste'molga tayyorlashning texnologik jarayon-larini o’rganadi va shu mahsulotlarni qayta ishlaydigan barcha kor-xonalar (go’sht, sut kombinatlari, non zavodlari, baliq zavodlari, alkogolsiz ichimliklar zavodlari va bosh...

Этот файл содержит 3 стр. в формате DOCX (25,1 КБ). Чтобы скачать "ovqatlanish gigiyenasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ovqatlanish gigiyenasi DOCX 3 стр. Бесплатная загрузка Telegram