eritish turlari

PPT 16 sahifa 3,5 MB Bepul yuklash

16 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 3,5 MB

Fayl turi PPT

Sahifalar 16

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 16

ўзбекистон республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги фарғона политехника институти ғоваксимон мураккаб қаттиқ жисмлар таркибидан бир ёки бир неча компонентларни эритувчилар ёрдамида ажратиб олиш жараёни экстракциялаш деб аталади. одатда ажратиб олиниши лозим бўлган компонент қаттиқ модданинг таркибида қаттиқ ёки эриган ҳолда бўлади (11.1- расм). жараённи амалга ошириш учун тегишли эритувчи танлаб олинади. а) б) в) 11.1- расм. ғоваксимон материалларнинг тузилиш схемаси: а- эриган моддани ажратиб олиш; б- қаттиқ моддани ажратиб олиш; 1- инерт негиз; 2- ғоваклар ичидаги суюқлик; 3- қаттиқ эрувчан модда; в- ўсимлик ҳужайрасининг тузилиши (1-ҳужайра қобиғи; 2- протоплазма; 3.4- ярим ўтказувчан мембраналар; 5- вакуоль). экстракциялаш пайтида керакли комгюнент қаттиқ фазадан диффузия орқали суюқ фазага ўтади, бироқ бунда мураккаб қаттиқ жисмнинг негизи ўзгармай қолади, яъни у инерт — ташувчи вазифасини ўтайди. қаттиқ жисмларни экстракциялаш жараёни саноатнинг турли тармоқларида ишлатилади. кимё саноатида ишқор, кислота ва тузларни, озиқ-овқат саноатида қанд, ўсимлик мойлари, соклар, витаминларни, кимё-фармацевтика саноатида турли доривор моддаларни, гидрометаллургияда …

2 / 16

фазаларнинг ўзаро таъсирлашиш усуллари қаттиқ жисм ва суюқликнинг ўзаро таъсирлашувига кўра, кимёвий технологияда ишлатиладиган экстракциялаш ва эритиш жараёнлари қуйидаги турларга бўлинади: 1) чекланган ҳажмли даврий жараён; 2) тўғри ёки қарама-қарши йўналишли 3) қўзғалмас қатламли ва 4) мавҳум қайнаш қатламли жараён (11.2-расм). 11.2-расм. қаттиқ жисмларни экстракциялаш ва эритиш усуллари: а– чегараланган ҳажмдаги даврий жараён; б– тўғри йўналишда ташкил этиладиган жараён; в– қарама-қарши йўналишда ташкил этиладиган жараён; г – қўзғалмас қатламда ташкил этиладиган жараён; д – мавҳум қайнаш қатламли жараён. чекланган хажмли даврий жараён-одатда механик ёки пневматик аралаштиргичи бўлган қурилмаларда олиб борилади. қаттиқ заррачалар аралаштиргич ёрдамида турли тезликларда ҳар томонга қараб ҳаракат қила бошлайди. қаттиқ заррачалар ҳаракатининг инерция кучи таъсирида суюқлик вақт ўтиши билан ўзгарувчан тезликда ҳаракат қила бошлайди. бундай инерция режимида экстракциялаш ёки эритиш жараёнини тезлатиш учун керакли шарт-шароит яратилади. жараён мувозанат ҳолатига яқинлашган сари қаттиқ жисмдаги диффузия бўлаётган модданинг концентрацияси камайиб боради, натижада ҳаракатлантирувчи кучнинг қиймати ҳам камаяди. а б …

3 / 16

арни қарама-қарши йўналишда олиб бориш анча юқори самарадорликка эга. бу принципда ишлайдиган қурилмаларда қаттик. материал ва суюқлик бир-бирига қарама-қарши томонга ҳаракат қилади. қурилманинг охирги аппаратига тоза эритувчи берилади, бу ерда таркибида ажратиб олинаётган компонент кам қолган қаттиқ материал тоза суюқлик билан ўзаро таъсир эттирилади. қурилманинг биринчи аппаратида эса дастлабки қаттиқ материал концентрацияси юқори бўлган эритма билан аралашади. натижада аппаратлар бир текисда яхши ишлайди. эритманинг концентрацияси ортади, эритувчининг сарфи ва қурилманинг иш унумдорлиги кўпаяди. қўзғалмас қатламли жараёнда- донасимон қаттиқ материал қатламидан суюқлик (эритувчи) ўтади. бунда фильтрланиш жараёни юз беради. экстракциялаш жараёнида қаттик. материал қатламининг баландлиги ўзгармас бўлади. қаттиқ материалларни эритиш жараёнида қатламнингбаландлиги вақтдавомида ўзгариб боради. бу жараён даврий равишда олиб борилади. қаттиқ материал заррачаларининг қатламнинг ҳар бир нуқтасидаги ва қатламдан чиқаётган суюқликнинг концентрациялари доим ўзгариб туради. шу сабабли ўзгармас қатламли жараёнлар ностационар (турғунмас) ҳисобланади. қўзгалмас қатламли жараёнлар қатор афзалликларга эга: экстракциялаш аппаратлари оддий тузилишга эга, пульпани ажратиш ва чўкмани ювиш учун …

4 / 16

ал қатламининг пастидан берилади, бундай қаттиқ заррачалар ҳар томонга ҳаракат қилади. суюқлик албатта турбулент оқим билан ҳаракатланади. экстракциялаш давомида қаттиқ заррачаларнинг барча юзаси эритувчи билан ўзаро таъсир этади, натижада қаттиқ ва суюқ фазалар ўртасидаги модда алмашиниш жараёни тез боради. мавҳум қайнаш қатламли жараёнлар асосида ишлайдиган қурилмалар оддий тузилган, уларнинг массаси кам, экстракциялаш ёки эритиш жараёни катта тезлик билан боради. қаттиқ материал ва эритувчининг юқорида кўриб ўтилган ўзаро таъсир қилиш усулларидан ташқари, саноат қурилмаларида фазалар таъсирининг бошқа мураккаб схемалари ҳам қўлланилиши мумкин. ҳар бир конкрет шароит учун техник-иқтисодий ҳисоблашлар орқали тегишли усул қабул қилинади. экстракциялаш ва эритиш жараёнларининг тезлиги бу ерда - модда бериш коэффициенти; са- фазаларни ажратувчи юзадаги модда концентрацияси; с`- суюқлик оқими марказидаги модда концентрацияси. (11.2) тенгламага асосан, қаттиқ жисм юзасидан суюқликка ўтган модда миқдори қаттиқ материал – суюқлик чегарасидаги ва суюқлик оқимининг асосий массасидаги концентрациялар фарқига, элементар юзага ва жараённинг вақтига тўғри пропорционалдир. (11.1) ва (11.2) тенгламаларнинг ўнг …

5 / 16

иенти орқали ифодаланади); - қаттиқ жисм-суюқлик чегарасида модда ўтказиш шароитлари (жараённинг чегаравий шартлари); - қаттиқ ва суюқлик фазалари миқдорларининг нисбати: (11.4) бу ерда с'б ва с'о- жараённинг бошланиши ва охирида суюқлик фазасидаги экстракцияланган модданинг концентрациялари; сб ва со- жараённи бошланиши ва якунида қаттиқ фазадаги экстракцияланиши лозим бўлган модданинг концентрациялари; - ўзаро контакт ҳолатида бўлган суюқлик миқдорининг w қаттиқ жисм миқдорига n нисбати; - қаттиқ материал заррачаларининг суюқлик билан ўзаро таъсир қилиш усули; - қаттиқ материал заррачаларининг шакли ва ўлчамлари. қаттиқ материал таркибидан ажратиб олинаётган модда концентрациялари қийматининг ўзгаришини билиш ва шунинг асосида экстракциялаш жараёнининг барча қонуниятларини аниқлаш учун диффузиянинг дифференциал тенгламасини ечиш ёки ўхшашлик назариясидан фойдаланиш лозим. қаттиқ материал — суюқлик системасида экстракциялаш жа раёни икки босқичда боради: 1. қаттиқ жисм ичида м одданинг ички диффузия (ёки модда ўтказувчанлик) ёрдамида тарқалиши. модда ўтказувчанлик ҳам молекуляр диффузияга ўхшаш қуйидаги тахминий тенглама орқли белгиланади: dfd dx dc ddm u  . (11.1) …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 16 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"eritish turlari" haqida

ўзбекистон республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги фарғона политехника институти ғоваксимон мураккаб қаттиқ жисмлар таркибидан бир ёки бир неча компонентларни эритувчилар ёрдамида ажратиб олиш жараёни экстракциялаш деб аталади. одатда ажратиб олиниши лозим бўлган компонент қаттиқ модданинг таркибида қаттиқ ёки эриган ҳолда бўлади (11.1- расм). жараённи амалга ошириш учун тегишли эритувчи танлаб олинади. а) б) в) 11.1- расм. ғоваксимон материалларнинг тузилиш схемаси: а- эриган моддани ажратиб олиш; б- қаттиқ моддани ажратиб олиш; 1- инерт негиз; 2- ғоваклар ичидаги суюқлик; 3- қаттиқ эрувчан модда; в- ўсимлик ҳужайрасининг тузилиши (1-ҳужайра қобиғи; 2- протоплазма; 3.4- ярим ўтказувчан мембраналар; 5- вакуоль). экстракциялаш пайтида керакли комгюнент қаттиқ фазадан диффузия орқа...

Bu fayl PPT formatida 16 sahifadan iborat (3,5 MB). "eritish turlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: eritish turlari PPT 16 sahifa Bepul yuklash Telegram