o'zbek xalq madaniyati

PPTX 15 стр. 173,5 КБ Бесплатная загрузка

15 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 173,5 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 15

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 15

слайд 1 rossiya istilosi va mustabid sho'ro davlati davrida o'zbek xalq madaniyati reja: 1.xonliklar davri madaniyati (xvi-xix asrning birinchi yarmi). 2. rossiya istilosi davrida o‘zbek xalqi madaniyati. 3. mustabid sho‘ro davlati davrida o‘zbekiston madaniyati. 4.milliy madaniyatga yod xususiyatlarning kiritilishi va oqibatlari markfziy osiyoda temuriylar davrida madanyat klassik darajasi bilan dunega mashxur buldi.shayboniylar va ashtarxoniylar davri (xvii-xx asrlar) da mamlakat feodalizmning murakkab jaraenlarini boshdan kechirdi . xvi asrda xunarmand chilikning rivojlanishi tranzit va ichki savdoning kengayishiga yщkdam beradi.bu davrda xunarmandchilikning 60 dan ortik turi mavjud edi.markaziy osie,xindiston,eron balx rossiya turkiya va boshka mamlakfelar bilan savdo sotikq diplomatik alokada bo‘lgan.xv-xvi asrlarda movarounnaxrda ilm fan va adabiyot rivojlfndi.adabiyot tarix memorchilik va tasviriy san’at o‘ziga xos rivojlanish boskichini bosib o‘tdi.xasan buxoriy nisoriy (1566) ning muzakkir ul axbob va mutribiyning (1604) “tazkiratush-shuaro” nomli adabiyot atpalogiyasi buning yaqqol ifodasidir. bu qomusiy antralogiyada 100 dan ziyot adabiyot arboblarining ijodlari va tajrima xollari o‘rin olgan. mamlakatda xunar va …

2 / 15

g qator tarmoqlari rivoj topdi. 1693 yilda amin axmat roziy “xaf iqlim” 7 iqlim degan bialogiyaga oid lug‘at tuzdi. unga mutribiyning dunyo xaritasi ilova qilindi. 1541 yilda muxamad xusayin assamarqandiy tibiyot va farmakalogiyaga oid ilmiy asar yozdi. u ko‘z tabibi shox ali ibin sulaymon navro‘z axmadjon xuzurida ishlab, kasalliklar xaqida (tabiblik dasturul amali) risolasini yozadi. musiqaga oid buxorolik navkabiyning asari xam xvi asrda bu sanat rivojidan darak beradi. bundan tashqari xattotlik sanatining rivojiga ulkan xisa qo‘shgan sulton ali mashxadiy, mir ali xirvi, maxmud ali shiqobiy kabi xusnixat ustalari ijod qilgan.1586 yilda darvesh muxammad buxoro kaligrafiya san’ati nazariyasiga oid asar yozdi. shuningdek ko‘plab qo‘lyozmalar miatyoralar va suratlar bilan bezatildi. tarixiy va adabiy asarlardan “fatxnoma” tarixi abdulxayrixoniy, navoiyning asarlari shular jumlasidandir. “miatyoralarda markaziy osiyo moddiy ma’daniyati aks etiriladi va rassomlar voqeylikni realistik tasvirlashga intiladi”. jaloliddin yusuf keldi muxammad va boshqalar rasomchilik sanatigan xissa qo‘shadi. xonliklar davrida qurilish inshoatlari turlari yanada takomirlashadi, ko‘plab …

3 / 15

u said qabriga qo‘yilgan). xulas bu davirning ko‘pgina betakror madaniyat soxalari o‘z sirplarini mukammal saqlab kelmoqda. markaziy osiyoda xonliklar o‘rtasidagi nizolar bo‘lib tursada ma’lum darajada dexqonchilik, savdo sotiq xunarmadchilik davom topdi. fan adabiyoti sanatining rivojlanishi ko‘proq saroy miqyosida bo‘lib, xam diniy, xam dunyoviy asarlar yozildi. muxammad yoqubning “gulshanu mulk” muxammad mir olimning “tarixi amir nasurullox”, mulla ibaydullo mulla muxammad sharifning “tarixi amir xaydar” kabi asarlari diqatga sazovor bo‘ldi. qo‘qon adabiy muxiti ko‘plab shoir va shoiralar ijodi bilan boyidi. qo‘qon xoni umarzxon “amiriy” taxalusi bilan o‘zbek tilida g‘azallar yozdi. rafiqasi moxlaroim “nodira” taxalusi bilan fors tojik tilida “maknuna”, “komila” taxaluslari bilan g‘azal yozgan. eri umarxonning vafotidan so‘ng nodira davlat ishdari bilan shug‘ullandi,mamlakat xo‘jaligini yaxo‘ilash,madaniy xayotni jonlantirish buyicha muxim tadbirlarni amalgaga oshirdi.u o‘z atrofida uvaysiy, maxzuna kabi kobilyatli ijodkorlarni to‘pladi. mushtiqiy buxoro amiri abduaxon saroiga “malikushshuvaro” unvoniga ega bo‘lgan bo‘lsa, fazliy namangoniy qo‘qon shoirlariga boshchilik qilgan, umarxonning topshirig‘i bilan fazrxon va mushrix …

4 / 15

aroy ayollarining kirdikorlarini fosh etadi 19 asrning 30 yillarida shaxrisabizda shoir xromiy xid, fors adabiyotida mashxur bo‘lgan “chor darvesh” va “to‘tinoma ” asarlarini o‘zbek tiliga tarjima qildi xalq dostonlari “yusuf va zulayxo” “toxir va zuxra” “yusuf va axmad” va boshqa dostonlar vujudga keldi. bu davrda markaziy osiyoda 2 turdagi maktab mavjud edti. quymsi maktab va oliysi va madrasa, boshlang‘ich maktabda sabod o‘rgatilar diniy ma’tinlar yotlanar edi. madrasada xam iloxiyat o‘qitilar arab tili giramatikasi, notiqlik sanati, aljabir va xandasa asoslari o‘rgatilgan. xofis, bedil, navoiy asarlari o‘qitilgan o‘za davir shoirlari , fan arboblari musiqani chuqur tushunganlar. bu sanatning rivojiga ulkan xisa qo‘shgan muxamad mug‘aniy, mavlono kavkaviy, rizo samarqandiy nomlari bizgacha yetib kelgan. bu davirda memorchilik yodgorliklari ajralib turadi. samarqanddagi registon maydoni shu davrlda shakilandi. sherdon madrasasi peshtoqida birjuft sher tasvirlangan. tillakori madrasasining nomi tila bilan pardoslangan degan ma’noni bildiradi. 18 asr oxirlarida xiva xonligida tamirldash ishlari avj oldi. olaqulxon madrasasi raxmonquli inoq …

5 / 15

iyoni bosib olgach maxaliy axoli rus va rasiyaning boshqa xalqlar bilan aloqa o‘rnatishga sabab bo‘dgan, rus tuzim maktablar ochildi. tipografiya va litografiyaning paydo bo‘lishi madaniy xayotga katta voqea bo‘ldi. 19 asrning 80 yillarida a.s.pushkin va i.a.kiriliv asarlari ilk bor o‘zbekchaga tarjima qilindi. 1880 yilda toshkentda jamoat kutibxonasi ochildi. o‘lka tabiy boyliklarni o‘rganish ishiga rus olimlari xam qiziqa boshladi. 1870 yilda antrapalogiya va etnogrifiya xavaskorlari rus jamiyatining turkiston bo‘limi ochildi. n.a.severtso, i.v.mushketov, v.f.vechchenka, v.f.o‘maning jamiyat azolari edi. p.p.semyo‘nov tiyanshaniskiy tongritog‘ tizimlari tarkibi va tuzimi xaqida ma’dumotlar chop etildi. i.v.mushkitov va g.d.ramanoviskiy turkiston o‘lkasining yer ustki xaritasini tuzdi. i.v.mushkitov oltintemir madani ko‘mir kabi boyliklarni aniqladi. rus ma’daniyati tasirida xalq marifatparvarlari shakllandi. ular v.i.getsent, n.t.chernisheniskiylar tasirida xalq ozodligi masalasini ko‘rib chiqdilar. o‘rta asr qoloqdigini tugatish ta’lim tarbiyaning ilg‘or usullarini joriy qilishni o‘z asarlarida kuylagan furqat misol tariqasida rus maktablarini ko‘rsatdi. o‘zbekistonning ma’naviy xayotidan xam inqirozga xos vaziyat vujudga keldi. shu bilan birga respublika …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o'zbek xalq madaniyati"

слайд 1 rossiya istilosi va mustabid sho'ro davlati davrida o'zbek xalq madaniyati reja: 1.xonliklar davri madaniyati (xvi-xix asrning birinchi yarmi). 2. rossiya istilosi davrida o‘zbek xalqi madaniyati. 3. mustabid sho‘ro davlati davrida o‘zbekiston madaniyati. 4.milliy madaniyatga yod xususiyatlarning kiritilishi va oqibatlari markfziy osiyoda temuriylar davrida madanyat klassik darajasi bilan dunega mashxur buldi.shayboniylar va ashtarxoniylar davri (xvii-xx asrlar) da mamlakat feodalizmning murakkab jaraenlarini boshdan kechirdi . xvi asrda xunarmand chilikning rivojlanishi tranzit va ichki savdoning kengayishiga yщkdam beradi.bu davrda xunarmandchilikning 60 dan ortik turi mavjud edi.markaziy osie,xindiston,eron balx rossiya turkiya va boshka mamlakfelar bilan savdo sotikq diplomatik...

Этот файл содержит 15 стр. в формате PPTX (173,5 КБ). Чтобы скачать "o'zbek xalq madaniyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o'zbek xalq madaniyati PPTX 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram