o'zbek xalq rivoyatlari

PPTX 15 pages 1.2 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 15
презентация powerpoint xalqaro nordik universiteti boshlang’ich ta’lim yo’nalishi bolalar folkori fanidan 2-topshiriq taqdimot tayyorladi: dusmurodova ma'mura rivoyat janr xususiyatlari rivoyatlarning og’zaki nasr namunalari sifatida badiiy tafakkur taraqqiyotida ham muhim o’rin tutadi. rivoyatlarning kelib chiqishiga afsonalardagi kabi mifologik tasavvur-tushunchalar yetarli ta’sir ko’rsatgan. o’zbek xalq rivoyatlarida qadimgi ajdodlarimizning badiiy mahorati, dunyoqarashi u yoki bu muayyan darajada namoyon bo’ladi o’zbek xalq rivoyatlari o’ziga xos obrazlilik va badiiylikka ega bo’lib, bu holatni yuzaga chiqaruvchi muayyan poetik ifoda vositalari, belgilari, kompozitsion unsurlari mavjud. rivoyat – muayyan fakt bilan bog’liq, tarixan ishonchli voqealarni bayon etuvchi alohida janr. uning epik voqealari mukammal va tugallangan, ammo o’zgarmas qat’iy kompozitsitya, stilistik formulalarga ega bo’lgan hodisa bo’lib, real voqea va hodisalarning kelib chiqish sababi haqida hikoya qiladi. tarixiylik xossalari rivoyatning janriy belgilarini aniqlash imkonini beradi. bu xossalar, jumladan, rivoyat janrida tasvirlangan haqiqat, uning ifodalanishi va baholanishi, voqelikka munosabat va yondashish prinsipi kabi har bir turning o’ziga xos xususiyatlarini belgilaydi. roviy …
2 / 15
vazifasini o’taydi. bu xususiyat rivoyat janrini afsonaga tenglashtiradi. biroq u har ikkisining mustaqil janrlar ekanini inkor etmaydi. janrning farqli jihati xayoliy emas, hayotiy uydurmalarga asoslanishidadir. har ikkisi ham ma’rifiy ahamiyatga ega. odatda tarixiy haqiqat asosida qurilgan rivoyatlarda ijtimoiy hayot, mashhur shaxslar faoliyati, aql, idroki, taniqli sarkardalarning odil harakati, ulug’ tabiblar, ajoyib muolaja, tarixiy janr va hodisalar, allomalarning odob-axloqi, shahar, qo’rg’onlarning nomlanishi, buzilish sabablarini hikoya qiladi. joy, makon nomlarining paydo bo’lishida sababiyat bilan bog’liq muayyan voqealar janr asosini tashkil etgan. rivoyat real narsani bilvosita aks ettiradi. fakt va tarixiy haqiqat omil hodisa mazmunini ifoda etadi. bu narsa mazkur janrning nafaqat ma’nosi, balki shakliy tuzilishi, qurilmasining ham yuzaga kelishiga sababchi bo’ladi. janr epik voqealarga hayotda yuz bergan haqiqat deb munosabatda bo’ladi, u tinglovchida ishonch uyg’otadi, hikoya qilingan xodisalarning haqiqiyligiga ishonadi. taniqli o’zbek folklorshunos olimi b. sarimsoqov rivoyatlarni mazmuniga ko’ra tasnif qilar ekan, uni asosan uch guruhga bo’ladi: a) toponimik, gidronimik rivoyatlar; b) …
3 / 15
i malik ekan. u xon uxlaganda yonida, yurganda otning jilovida bo’larkan. xon yangi tikilgan chodirda dam olib o’tirib, uyquga ketibdi. malik bo’lsa yonida chivin qo’rib o’tiribdi. bir payt malik xonning chivinini qo’rib o’tirsa, bir chivin uning burnidan chiqibdi-da, asal to’la kosa ketidan aylanib-aylanib bir teshikka kirib ketibdi. malikvoy qiziqsinab, “yana nima bo’lakin?” deb diqqat bilan qarab turaveribdi. bir pastdan keyin boyagi chivin yana xonning burnidan chiqib, asal to’la kosa qirg’og’ida yurib-yurib, haligi teshikning og’ziga borib, unga kirib ketibdi. malikvoy bu voqeani ko’rib yana hayron bo’libdi. birozdan so’ng chivin haligi qilig’ini yana takrorlabdi, ya’ni amirning burnidan chiqib, asal to’la kosaning qirg’og’idan yurib-yurib, teshikka kirib chiqibdi-da, yana o’sha asal to’la kosa ustidan yurib xonning burniga kirib ketibdi. malikvoy “bu nima sir bo’ldi?” – deb beshbattar hayron bo’libdi. bu rivoyat cho’li malik geografik nomini sharhlash maqsadida yaratilgan rivoyatdir. demak, toponimik rivoyatlar ishonchli voqealar asosida qurulgan bo’lib, joy nomining paydo bo’lish tarixidan xabar berish …
4 / 15
o'zbek xalq rivoyatlari - Page 4
5 / 15
o'zbek xalq rivoyatlari - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o'zbek xalq rivoyatlari"

презентация powerpoint xalqaro nordik universiteti boshlang’ich ta’lim yo’nalishi bolalar folkori fanidan 2-topshiriq taqdimot tayyorladi: dusmurodova ma'mura rivoyat janr xususiyatlari rivoyatlarning og’zaki nasr namunalari sifatida badiiy tafakkur taraqqiyotida ham muhim o’rin tutadi. rivoyatlarning kelib chiqishiga afsonalardagi kabi mifologik tasavvur-tushunchalar yetarli ta’sir ko’rsatgan. o’zbek xalq rivoyatlarida qadimgi ajdodlarimizning badiiy mahorati, dunyoqarashi u yoki bu muayyan darajada namoyon bo’ladi o’zbek xalq rivoyatlari o’ziga xos obrazlilik va badiiylikka ega bo’lib, bu holatni yuzaga chiqaruvchi muayyan poetik ifoda vositalari, belgilari, kompozitsion unsurlari mavjud. rivoyat – muayyan fakt bilan bog’liq, tarixan ishonchli voqealarni bayon etuvchi alohida janr. uning...

This file contains 15 pages in PPTX format (1.2 MB). To download "o'zbek xalq rivoyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: o'zbek xalq rivoyatlari PPTX 15 pages Free download Telegram