дигибрид ва полигибрид чатиштириш

DOC 44.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1363264736_42171.doc www.arxiv.uz режа: 1. дидурагай чатиштириш. 2. дидурагай чатиштиришнинг цитологик асослари. 3. ген аллелларини ифодалаш, белгилаш. 4. полидурагай чатиштириш. дидурагай чатиштириш. мендел ўз тажрибаларида нўхатнинг фақат бир белгиси билан фарқланадиган хилларини эмас, балки икки, уч белгиси билан тафовут қиладиган хилларини ҳам чатиштирган ва улардан ҳосил бўлган дурагайлар авлодларида белгиларнинг ирсийланишини ўрганган. одатда икки белгиси билан фарқланган ота-она организмларнинг чатишишидан олинган дурагайларни дидурагай, учта белгиси билан фарқланган дурагайларни тридурагай, тўрт ва ундан ортиқ белгиси билан фарқланганларни полидурагай деб аталади. мендел ўз тажрибаларини бирида дони сариқ, усти текис, дони яшил, усти буришган белгили нўхат ўсимликларини бир-бири билан чатиштирди. чатиштириш натижасида олинган ғ1 дурагайларнинг ҳаммасида донлар сариқ рангли ва текис эканлиги маълум бўлди. бинобарин, тажрибада доннинг сариқ ранги яшил ранг, текис формаси буришган формаси устидан доминантлик қилганлиги маълум бўлди. ғ1 авлод дурагайлар ўз-ўзи билан чатиштирилганда улардан ҳосил бўлган иккинчи авлодда ота-онага ўхшаш яъни дони сариқ текис, дони яшил буришган ўсимликлар билан бир қаторда …

нишини билдиради. шунга кўра иккинчи авлодда ота-она белгиларини ўзида мужассамлаштирган ўсимликлардан ташқари, бир белгини ота ўсимликдан, иккинчи белгини она ўсимликдан олган дурагайлар пайдо бўладилар. дидурагай чатиштиришнинг цитологик асослари. дидурагай чатиштиришни жинсий ҳужайралар етилиши ва уруғланиш жараёнлари билан боғлаш мумкинми деган савол туғилади. мендел ҳужайрада хромосомалар борлигини, уларнинг ҳар бирида генлар чизиқли жойлашганлигини, хромосомалар сонини икки маротаба камайишига сабабчи бўлган мейоз бўлиниш мавжудлигини билмаган. хх асрнинг охирида ҳужайранинг митоз, мейоз бўлиниши, ўсимлик ва ҳайвонларда уруғланиш тафсилотлари аниқлангач немис биологи а.вейсман ана шу маълумотларга асосланиб ирсиятни авлоддан-авлодга берилиши хромосомаларга боғлиқ деган мулоҳазани илгари сурди. бу мулоҳазанинг тўғрилигини 1902 йили германияда бовери, ақшда сэттон исботлаб берди яъни ирсий омиллар - генларнинг гаметаларга тарқалиши ҳақидаги мендел мулоҳазалари билан мейоз бўлинишда гомологик хромосомаларнинг гаметаларга тарқалиши ўртасида айнан ўхшашлик борлигини таъкидлайди. мендел тадқиқотларидан анча кейин ҳар бир жуфт белгини ҳосил қилувчи генлар гомологик хромосомаларнинг ўхшаш нуқталарида жойлашганлиги, мейоз жараёнида гомологик хромосомалар гаметаларга тарқалиши маълум бўлди. ҳар …

нида ота-она гаметалар қўшилгач зиготада aabb генлар жойлашган иккита таёқчасимон, иккита юмалоқ хромосомалар жойлашган бўлади. ана шу тўртта хромосоманинг иккита она гамета, иккита ота гаметасидан ўтган ғ1 дурагайи мейоз бўлинишда тўртта гамета ҳосил қилади. бу гаметаларда ота ва она гомологик хромосомалари турлича комбинациялар ҳосил қилади. тушунишни қулайлаштириш мақсадида она ўсимликнинг хромосомалари қора, ота ўсимлик хромосомалари эса оқ рангда берилган. генетика фани тарихида дастлаб генларни ҳарфлар билан ифодалашни – белгилашни г.мендел жорий этган. у геннинг доминант аллелини бош ҳарф, рецессив аллелини эса кичик ҳарф билан ифодалаган, чунончи, a, a, b, b, d, d ва ҳоказо. генларни бундай лотин алфавитининг ҳарфлари билан ифодалаш генлар унчалик сон жиҳатидан кўп бўлмаган вақтда аҳамиятлидир. лекин кейинчалик янги-янги генлар маълум бўлавергач, уларни бир хил ҳарфлар билан ифодалаш чалкашликларга олиб келди. шунга кўра ҳозирги пайтда генни у ифодаловчи белгининг инглиз тилидаги сўзининг бош ҳарфи (ҳарфлари) билан ифодалаш расмий тус олган. масалан нўхат ўсимлигида гулнинг эрта очилиши earfiness …

ҳарф билан ифодаланади. уч, тўрт ва ундан кўп жуфт аллел белгилари билан тафовут қиладиган организмларни чатиштиришдан ҳосил бўлган организмлар полидурагай деб номланади. масалан, нўхатнинг дони сариқ текис, гултожи барги қизил бўлгани дони яшил буришган, гултожибарги оқ рангда бўлган ўсимликлар чатиштирилса ғ1 дурагайларнинг дони сариқ, усти текис, гултожибарглари қизил рангда бўлади. агар ғ1 дурагайларни нўхатнинг дони яшил, усти буришган ва гултожибарги оқ бўлган ўсимлик билан қайта чатиштирсак ва олинган дурагайларни фенотип жиҳатдан таҳлил қилсак, у ҳолда 8 хил фенотипик синфлар намоён бўлади. дон рангини ифода қилувчи аллелларни а-а, шаклини ифодалайдиган аллелларни b-b, гултожибаргининг рангини с-с деб белгиланса, у ҳолда чатиштириш учун олинган дурагай ўсимлигининг генотипи ааbbcc, иккинчи рецессив белгили ўсимликнинг генотипи aabbcc ҳолатда бўлади. табиийки aabbcc дурагай ўсимлик митоз жараёнида 8 хил: abc, abc, abc, abc, abc, abc, abc, abc гаметаларни, иккинчи рецессив гомозигота ўсимлик abc аллелли гаметани ҳосил қилади. уларни чатиштириш натижасида aabbcc, aabbcc, aabbcc, aabbcc, aabbcc, aabbcc, aabbcc, aabbcc …

москва, изд-во мир, 1998. 364c. 7. медицинская генетика. под редакцией. бочкова н.п. м., изд-во мастерство, 2002. 192с. 8. мусаев д. а. и др. генетический анализ признаков хлопчатника. ташкент, национальный университет узбекистана им. м.улугбека. 2005, 121с.

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "дигибрид ва полигибрид чатиштириш"

1363264736_42171.doc www.arxiv.uz режа: 1. дидурагай чатиштириш. 2. дидурагай чатиштиришнинг цитологик асослари. 3. ген аллелларини ифодалаш, белгилаш. 4. полидурагай чатиштириш. дидурагай чатиштириш. мендел ўз тажрибаларида нўхатнинг фақат бир белгиси билан фарқланадиган хилларини эмас, балки икки, уч белгиси билан тафовут қиладиган хилларини ҳам чатиштирган ва улардан ҳосил бўлган дурагайлар авлодларида белгиларнинг ирсийланишини ўрганган. одатда икки белгиси билан фарқланган ота-она организмларнинг чатишишидан олинган дурагайларни дидурагай, учта белгиси билан фарқланган дурагайларни тридурагай, тўрт ва ундан ортиқ белгиси билан фарқланганларни полидурагай деб аталади. мендел ўз тажрибаларини бирида дони сариқ, усти текис, дони яшил, усти буришган белгили нўхат ўсимликларини бир-бири би...

DOC format, 44.0 KB. To download "дигибрид ва полигибрид чатиштириш", click the Telegram button on the left.

Tags: дигибрид ва полигибрид чатиштир… DOC Free download Telegram