buddaviylik oqimidagi qadimgi turkiy adabiyot

PPTX 112,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1758194273.pptx buddaviylik oqimidagi qadimgi turkiy adabiyot buddaviylik oqimidagi qadimgi turkiy adabiyot reja: buddaviylik haqida qisqacha ma’lumot. buddaning va’dalari va ularning ahamiyati. “oltun yorug‘”ning yaratilishi, tarjimalari. maxayana mazhabi. “oltun yorug‘”dagi afsonalar. “oltun yorug‘” o‘gitlari. “oltun yorug‘” falsafasi. kalit so‘z va terminlar: buddaviylik, ruhshunoslik ilmi, sudra, darma, buddaviylik dunyodagi yirik, keng tarqalgan dinlar – islom va masihiylik (xristianlik)dan ham qadimiydir. budda degan nom sanskritcha bo‘lib, “ong tiniqlashuvi” ma’nosini bildiradi. buddaning hayotini tasvirlaydigan hikoyalar chadik deb ataladi va mifologik mazmunga yo‘g‘rilgan bo‘lib. “xudoning odami” timsolini gavdalantiradi. budda tarixiy shaxs sifatida talqin qilinadi. tirik mavjudotlarni azob-uqubatlardan qutqarish buddaning asosiy maqsadi bo‘lgan. budda - haqiqat najotkori demakdir. uning asl nomi siddxartxa. siddxartxaning onasi – shakiylar hukmdori mayyaning xotini bir kuni tushida yoniga oq filning kirib yotganini ko‘radi. ma’lum vaqtdan so‘ng u o‘g‘il tug‘adi. u boshqa ayollar singari tug‘may, qo‘ltig‘idan tug‘di. ayolning ovozini koinotdagi hamma xudolar eshitdi. borliqdagi uqubatlarning oldini oladigan keldi, deb xursand bo‘ldilar. dono …
2
istamadi. ota hayotning salbiy tomonlarini o‘g‘lidan yashirib, dabdabali hayotni muhayyo qildi. o‘g‘liga haqiqiy dunyoviy tarbiya berdi. siddxartxa o‘n olti yoshida ikki malikaga uylanib, otasning saroyida betashvish hayot kechirardi. u saroydan uch marta tashqariga chiqib, uchta muqarrar yovuzlikni bilib oldi: bular – keksalik, azob-uqubat va o‘lim edi. to‘rtinchi marta saroydan tashqari chiqib, qashshoq rohibga duch keldi. rohibning xotirjam va shod ekanini ko‘rib, zaminiy yovuzliklarga qarshi dori-darmonni topdi. yarim tunda uyg‘onib, yonida o‘tirgan malikalarning horg‘in tanasiga nazar tashladi va yana butun zaminning og‘ir yukini anglab etdi. o‘sha zahoti siddaxartxa saroyni tark etib, zohidona hayot kechira boshladi va ismini gautama deb o‘zgartirdi. ikki muallim rahbarligida falsafani va yog texnikasini anglab, beshta shogirdi bilan o‘z tanasini azoblaydigan bo‘ldi. yetti yil davomida u azob-uqubatda ter to‘kib, kohin braxmanlarning muqaddas kitoblarini o‘qidi. ammo maqsadga erisholmay va bu singari riyozat chekishning behudaligini tushunib, guruch bilan oziqlana boshladi. siddxartxaning kuchsizlanib borayotganidan xafa bo‘lgan shogirdlari uni tark etdilar. shundan …
3
oki o‘nta yo‘lni ko‘rsatadi. bular – fikr, tafakkur, kalom, faoliyat, hayot tarzi, tirishqoqlik, diqqat-e’tibor, mushohada. to‘rtala haqiqat buddaning chinakam maktubini aks ettiradi. komillikka erishgan jonzotlar orasida eng oliysi insondir. komillik pand-u nasihatlarga quloq tutishnigina emas, amaldagi xatti– harakatni, mushohadani talab etadi. komillikning da’vatkor qudrati adabiyotdadir. qadimdan shunday bo‘lib kelgan va bugungacha davom etib kelmoqda. tarixga nazar tashlasak, markaziy osiyoda istiqomat qilgan turkiyzibon xalqlarning islomiyatgacha bo‘lgan adabiyoti bu jihatdan namunadir. gap v-1x asrlarda zaminimizda yaratilgan moniylik va buddaviylik oqimidagi adabiyot to‘g‘risida ketyapti. bu davr turkiy tilli adabiyotida aniq maqsadga – komil insonlarni tarbiyalashga yo‘naltirilgan alohida da’vatu aqidalarni ko‘ramiz. gap jamiyatning bunga muhtojligida emas, balki sog‘lom jamiyat barpo qilish, ruhan sobit va uyg‘oq nasl yaratishga intilishda bu davrning alohida o‘ziga xosligidadir. “oltun yorug‘” o‘gitlari. “oltun yorug‘”da burxonning e’tirof etishicha, xo‘rmuzd jamiki insonlarni qilmishlari, gunohlari uchun pushaymon qildirib, tavbaga olib keladi. u, insonlarni yovuz qilmishlaridan poklagin, deb burxondan iltimos qiladi. xo‘rmuzdning bu ishini …
4
sh qilib jonzotlarga jabr qilgan, tiliga erk berib, ko‘nglida yomon ishlarni keltirib gunoh qilgan, yomon niyat bilan burxonning tanasidan qon chiqargan, to‘g‘ri, haqiqiy no‘mdan nafratlangan, no‘mdan nafratlanib, undan yuz o‘girgan, sof niyatli ruhoniylar orasida ig‘vo qo‘zg‘ab, janjal chiqargan, hatto ota–onasini yo‘q qildirgan, gunohu ayblarni faqat o‘zi qilib qolmay, boshqalarni ham shunday yaramas ishlarga undagan va o‘zi bu qilmishlaridan xursand bo‘lgan, pok odamlarga illatu gunohlarni to‘nkagan, yomonni yaxshi deb maqtab, yaxshini yomon deb qo‘llab–quvvatlab, u nuqsonlidir, u shaytondir, deb hukm chiqargan. asarda uch qimmatbaho xazina tushunchasiga alohida e’tibor qaratilgan. bu uch xazina quyidagilardan iborat: yovuzlik qilmaslik. yaxshilik qilish. aqlni poklash. buddaviylikda uch xazina nihoyatda qadrlangan, shuning uchun ham har doim buddaviylikka e’tiqod qiluvchilar bu uch xazinani ko‘z–ko‘z qilib emas, balki o‘zlariga majburiyat sifatida olib, e’tiqodning asosiy tayanchi sifati deb bilganlar. bu uch xazina “uch zahar” yoki uch turli yomon qilmish deb ataladigan zararli odat va ko‘nikmalarga – ochko‘zlik yoki shahvoniy istak, …
5
ishlatishdan voz kechaman. 9. baland o‘rindiqlarda o‘tirishdan, qalin to‘shakda yotishdan voz kechaman. 10. oltin va kumushdan foydalanmayman. e’tiboringiz uchun rahmat! image1.jpeg image2.jpeg image3.jpeg image4.gif

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "buddaviylik oqimidagi qadimgi turkiy adabiyot"

1758194273.pptx buddaviylik oqimidagi qadimgi turkiy adabiyot buddaviylik oqimidagi qadimgi turkiy adabiyot reja: buddaviylik haqida qisqacha ma’lumot. buddaning va’dalari va ularning ahamiyati. “oltun yorug‘”ning yaratilishi, tarjimalari. maxayana mazhabi. “oltun yorug‘”dagi afsonalar. “oltun yorug‘” o‘gitlari. “oltun yorug‘” falsafasi. kalit so‘z va terminlar: buddaviylik, ruhshunoslik ilmi, sudra, darma, buddaviylik dunyodagi yirik, keng tarqalgan dinlar – islom va masihiylik (xristianlik)dan ham qadimiydir. budda degan nom sanskritcha bo‘lib, “ong tiniqlashuvi” ma’nosini bildiradi. buddaning hayotini tasvirlaydigan hikoyalar chadik deb ataladi va mifologik mazmunga yo‘g‘rilgan bo‘lib. “xudoning odami” timsolini gavdalantiradi. budda tarixiy shaxs sifatida talqin qilinadi. tirik mavjudo...

Формат PPTX, 112,5 КБ. Чтобы скачать "buddaviylik oqimidagi qadimgi turkiy adabiyot", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: buddaviylik oqimidagi qadimgi t… PPTX Бесплатная загрузка Telegram