антик даврда публицистиканинг пайдо бўлиши

DOC 65,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1405915097_56912.doc антик даврда публицистиканинг пайдо бўлиши антик даврда публицистиканинг пайдо бўлиши режа: 1. нотиқлик санъати оғзаки нутқ чўққиси. 2. ёзма нутқнинг публицистика равнақидаги ўрни. 3. ю. цезар – илк матбуот асосчиси. инсоният муомила аҳамиятини англаши ва уни тил белгилари билан белгилаши учун узоқ тараққиёт босқичларини босиб ўтди. одам яшашини таъминлаши учун авваламбор хатти- ҳаракатларини шуурий тарзда амалга оширдилар.бу эса ўз навбатида одамларда оиласи, ўзини боқиши учун ( овда, ташқи курашишда) маълум бир ташқи объектга йўналтирган кучларни бирлаштириш мақсадида ибтидоий тарзда муносабатда бўла бошлаганлар. ҳатто одам ўзининг бирон-бир ҳўжалик ишини «яхши» амалга ошириш учун ҳам тажриба ва маҳоратини муомила орқали бир-бирига узатиши керак эди. ўзаро меҳнат алоқалари ва тил ҳаракат функциялари таъсири остида одамнинг индивидуал шаклланиши рўй бера бошлади, унинг мия ва туйғулари такомиллаша бошлайди. одам маънавиятининг ўсишида сўзнинг таъсири беқиёс даражада катта бўлган. одам нутқни эгаллай борган сари унинг ташқи олам билан алоқалари мисли кўринмаган даражада кенгайди, табиат ходисаларини англашда …

кинлик билан инстинктив ёки тасодифий ҳолда эмас, балки англаган ва бир мақсадли ҳолда амалга оширила бошланди. агар бу нарса илк босқичда сақланишу- билимни, тажрибани қайта ишлаш ва узатишни ўзида мужассам этган бўлса, кейинчалик маънавий фаолият соҳасини одоб- аҳлоқ нормалари ҳуқуқий ҳаракатлар кабиларни ҳам қамраб ола бошлади. инсон фаолиятини ҳуқуқий ваколатлар асосида бошқарилиши йирик қабила жамиятлари,. шаҳарларнинг пайдо бўлиши билан боғлиқдир. уларнинг тепасида оқсоқоллар жамияти турар ва улар ижтимоий организмни бошқариш сифатидаги фаолиятнинг алоҳида бир турини пайдо қилди. маданий шаклланишнинг илк босқичларидаёқ нотиқлик санъатини эгаллаш муҳим ижтимоий қадриятга эга эди. қадимда одамлар олий фазилатлари, яъни шахсий ғурур, воизлик, диний туйғу, тўғрилик, мардлик ва жасурлик кабилар билан ажралиб туришган. лекин ҳамма эгаллаши мумкин бўлган ушбу фазилатларга ҳамма ҳам эга бўлавермаган. тацит (58-117 й) герман қабилалари ҳаётини баҳолаб шундай ёзади: унчалик аҳамиятга эга бўлмаган нарсалар ҳақида оқсоқоллар, муҳимроқлари ҳақида ҳамма билан маслаҳатлашилади. кейин ёшига, машҳурлигига, жанговор шуҳрати ва нотиқлигига қараб шоҳ ва оқсоқоллар …

ва умуман биз томондан нимаики ўйлаб чиқилган ва ихтиро этилган бўлса, бу инсон нутқининг биринчи яратиш хусусиятидир”. бу ерда исократ нутқ қудратини улуғлайди, лекин у шу билан бирга қуруқ сўз билан машҳур бўлган софистларга қарши курашди. ушбу баҳслардан кейин римда нотиқларни қарама-қарши қўйиш анъанаси ривожланди. нотиқ - бу жамоат арбоби, давлат вакили, нотиқ воизлик назарияси билимдони. лекин цицерон (эрамизгача 106-43 йил.)ўзининг ижодида ҳам нотиқлик,ҳам воизлик санъатини бирлаштирган кишилардан бўлган. у сиёсатчи давлат арбоби сифатида хаф сала билан сўзомоллик сирларини ҳам ўрганган. антик даврда сўзомолликнинг асосан учта турип кўрсатилади: -эпидектик (яъни тантанали); -суддаги нутқ; -маслаҳат (сиёсий)нутқи. 6 сўзомолликнинг энг олий ва мураккаб тури маслаҳатда, мажлисда сўзланадиган, яъни сиёсий нутқ ҳисобланган. аристотель (эрамизгача 384- 322 й.)мана шундай ҳолатларда нотиқ бешта асосий масала бўйича ўз фикрини билдириши керак дейди: -молиявий аҳвол; -уруш ва тинчлик; -ватан ҳимояси; -маҳсулотларни олиб келиш ва чиқариш; -қонунчилик. сўзомоллик маҳоратини пули, вақти, хоҳоши ва қобилияти бўлган ҳар қандай одам …

га мурожаат давлатнинг ташкил топиши, солиқ ва маҳсулотларни белгилаш учун, ҳисобга олиш ва алмаштириш операцияларини амалга ошириш пайтида пайдо бўла бошлади. энг қадимги ёзма ёдгорликлар, хусусан месопотамияда топилган шумер ёзувлари эрамизгача бўлган iv минг йилликнинг ўрталарига бориб тақалади. ушбу дажла ва фрот дарёлари оралиғида археологик текширишлар олиб бораётган олимлар оссурия подшолигининг пойтахти ниневия шаҳрининг вайронасинин (эрамиздан олдинги 612 йилда вайрон этилган)топди ва у ерда оссурия ҳукмдори анниурбанипалнинг кутубхонасига дуч келдилар: кутубхонада паҳлавон гилглмиш ҳақидаги достон топилган, достонни таржима қилган олимлар ҳайратланиб қолганлар, ундаги воқеа инжилнинг « борлиқ китоби»даги хi,хii бобларида беоилган пайғамбар нуҳ ва туфон ривоятининг айнан ўзи ( қисман эмас)экан, кейин эса бу воқеа қуръони каримнинг нуҳ пайғамбари ривоятида такрорланади. ушбу топилдиқлар шуни исботламоқдаки, инсониятнинг энг қадимий ёзма ёдгорликлари узоқ тарихий шаклланишига эга. ҳар қандай халқнинг ёзма ёдгорликлари ўзининг шаклланиши даврида фақат аниқ бўлган фактик маълумотларни, меҳнатга оид хабарларни ёки диний рамзлар ёки расм-русмларни акс эттирган. ёзув ёзма нутқнинг …

рлар, ҳукуматнинг халққа қаратилган мурожаатлари илиб қуйилган. масалан, зрамизгачаv асрга тааллуқли бўлган юнон қишлоқларидан бирида топилган мрамор тошдаги юнон- форс урушига бағишланган ёзув ўзининг таъсирчанглиги ва долзарблилиги билан ажралиб туради. унда шаҳарнинг урушга тайёргарлик ва ташкил этишга чақирув ўз аксини топган: «худолар ! кенгаш ва халқ қарор қилди! ферарлар авлодидан неоклнинг ўғли фемистокл ( шахснинг, унинг авлодининг аҳамияти таъкидланяпти)таклиф киритади.шаҳар афинага ва бошқа худоларга ишонади. афиналиклар ва ксенликлар болалар ва 7аёлларни трезунпга олиб бориб қўйсинлар. қариялар ва аёлларни эса саламинга олиб борсинлар хазиначилар ва уроқчилар худолар мулкини қуриқлаш учун акрополда қолишсин.» балоғат ёшига етмаган барча қолган кишилар икки юзта кораблни тайёрлаш учун борсинлар ва умумхавфни бартараф этишда баҳам жиҳат бўлишни хоҳлаган македонияликлар, коринфиянлар, эгинетлар ва бошқалар билан биргаликда ўзининг ва бошқа эллинларнинг озодлиги учун варварларга қарши курашсинлар. ушбу ёзма матндан ҳам маълум бўлаяпдики, унда ёзма сўз оммада ватанпарварлик туйғуларини уйғотишга йўналтирилган сиёсий мақсадларни ифодалашга хизмат қилмоқда. шу билан бирга оммага …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "антик даврда публицистиканинг пайдо бўлиши"

1405915097_56912.doc антик даврда публицистиканинг пайдо бўлиши антик даврда публицистиканинг пайдо бўлиши режа: 1. нотиқлик санъати оғзаки нутқ чўққиси. 2. ёзма нутқнинг публицистика равнақидаги ўрни. 3. ю. цезар – илк матбуот асосчиси. инсоният муомила аҳамиятини англаши ва уни тил белгилари билан белгилаши учун узоқ тараққиёт босқичларини босиб ўтди. одам яшашини таъминлаши учун авваламбор хатти- ҳаракатларини шуурий тарзда амалга оширдилар.бу эса ўз навбатида одамларда оиласи, ўзини боқиши учун ( овда, ташқи курашишда) маълум бир ташқи объектга йўналтирган кучларни бирлаштириш мақсадида ибтидоий тарзда муносабатда бўла бошлаганлар. ҳатто одам ўзининг бирон-бир ҳўжалик ишини «яхши» амалга ошириш учун ҳам тажриба ва маҳоратини муомила орқали бир-бирига узатиши керак эди. ўзаро меҳнат ало...

Формат DOC, 65,5 КБ. Чтобы скачать "антик даврда публицистиканинг пайдо бўлиши", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: антик даврда публицистиканинг п… DOC Бесплатная загрузка Telegram