пресуппозиция ифодаловчи морфологик воситалар

DOC 53.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403351924_45228.doc пресуппозиция ифодаловчи www.arxiv.uz пресуппозиция ифодаловчи морфологик воситалар пресуппозиция гапнинг прагматик тузилиш элементи ҳисобланиб, ўзининг махсус ишора воситасига эга бўлади. ана шундай ишора воситалар ичида лингвистик воситалар жуда сермаҳсул ҳисобланади. лингвистик воситалар тизимида морфологик элементлар алоҳида ўрин тутади. морфологик воситаларни дастлаб қуйидаги турларга ажратишни тавсия қиламиз: 1. от сўз туркуми ва унинг морфологик шакллари орқали юзага келувчи пресуппозициялар 2. сифат сўз туркуми ва унинг морфологик шакллари орқали англашилувчи пресуппозициялар 3. сон сўз туркуми ва унинг морфологик шакллари орқали ифодаловчи пресуппозициялар. 4. олмош ва унинг морфологик шакллари орқали ифодаланувчи пресуппозициялар. 5. равиш сўз туркуми ва унинг морфологик шакллари орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 6. феъл сўз туркуми ва унинг морфологик шакллари орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 7. ёрдамчи сўзлар орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 8. алоҳида сўз гуруҳлари орқали ифодаланувчи пресуппозициялар. ушбу бўлиниш бирламчи ажратилиш бўлиб, ҳар бир ажратилган бирликлар яна ўз ичида майда турларга бўлиниб кетади. уларни қуйидагича ажратиш мумкин: i.от сўз туркуми …
2
али ифодаланувчи пресуппозициялар 5. сифатларнинг модал шакллари орқали ифодаланувчи пресуппозициялар 6. даража категорияси орқали ифодаланувчи пресуппозициялар iii. сон сўз туркуми ва унинг морфологик шакллари орқали ифодалунувчи пресуппозициялар: . 1. соннинг маъно турлари орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 2. сонларнинг отлашиши орқали юзага келувчи пресуппозициялар. iv. олмош сўз туркуми ва унинг морфологик шакллари орқали ифодаланувчи пресуппозициялар: 1. ўзлик олмоши орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 2. кўрсатиш олмоши орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 3. белгилаш – жамлаш олмоши орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 4. кишилик олмоши олмоши орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 5. бўлишсизлик олмоши орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 6. гумон олмоши орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 7. сўроқ олмоши орқали юзага келувчи пресуппозициялар. v. равиш сўз туркуми орқали юзага келувчи пресуппозициялар: 1. пайт равишлари орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 2. тарз равиши орқали юзага келувчи пресуппозициялар 3. даража-миқдор орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 4. ўрин равиш орқали юзага келувчи пресуппозициялар 5. сабаб равиш орқали юзага келувчи пресуппозициялар. 6. даража …
3
ллари орқали ифодалунувчи пресуппозициялар.. vii. ёрдамчи сўзлар орқали ифодалунувчи пресуппозициялар: 1.кўмакчилар орқали ифодалунувчи пресуппозициялар. 2.юкламалар орқали ифодалунувчи пресуппозициялар. 3.боғловчилар орқали ифодалунувчи пресуппозициялар. viii. алоҳида сўз гуруҳлари орқали ифодалунувчи пресуппозициялар: 1. ундовлар орқали ифодалунувчи пресуппозициялар. 2. тақлид сўзларорқали ифодаланувчи пресуппозициялар. 3. модал сўзлар орқали ифодаланувчи пресуппозициялар. от сўз туркумининг турли ҳил морфологик шакллари гапнинг мазмуний тузилишида яширин пропозиция ифодалаб, пресуппозицияга йўл очади. айниқса, атоқли отларда бу ҳолат жуда кучли ҳисобланади. чунки атоқли отлардан инсонларнинг исмлари прагматик жиҳатдан маънога эга бўлади ва муайян нутқий вазият ҳамда сўзловчи ва тингловчи ўртасидаги шартномавий муносабат асосида аниқлашади. яъни, денотат билан боғланиши прагматик жиҳатдан бўлади. шунинг учун инсонларнинг исмлари иштирок этган гапларда баъзаннутқийзиятга боғлиқ ҳолда пресуппозиция ифодаланиб, ўзи иштирок этган гапни мазмунан мураккаблаштиради. киши исмлари ҳар бир халқ ва миллатнинг ўзига хос урф-одатларини, маросимларини, яшаш тарзи, эътиқодини акс эттиради ва шу асосда пресуппозицияга ҳам ишора қилади. ўзбек тилида холида, холбуви, холниса, холдарбой, холдархон, холисхон, холбека, холбек …
4
ҳукмларнинг бири шаклий тузилишдаги бўлаклар орқали ифодаланган очиқ (эксплицит) пропозиция асосида тушунилса, иккинчиси холида сўзининг ишораси орқали англашилган пресуппозиция асосида яширин (имплицит) тушунилади. биз бу гапни тил босқичида шартли равишда муайян ҳолатини n-ном-холида, nwm-феъл ва предикативлик шакллари деб белгиласак, у ҳолда nwpm тарзидаги формула- қолип пайдо бўлади. n-ном, исм ўзгарган тарзда ҳам, яъни, холбуви, холбека, холдарбой каби исмлар тарзидаги хусусийликлар сингари ифодаланса ҳам юқорида айтиб ўтилган пресуппозиция англашилаверади. шунинг учун №1,2,3,4 ва n белгилаб олинса, қуйидагича ҳолат юзага келади: №n wpm. бу қолип нутқ босқичида хол билан боғлиқ бўлган нечта исм бўлса, барчаси учун умумийдир. бу умумий қолип нутқ босқичида минглаб хусусийликларда намоён бўладики, агар барча хусусийликларда хол билан боғлиқ бўлган исм иштирок этса, прагматик жиҳатдан хол билан туғилган деган пресуппозицияга ишора қилади ва гапни мазмунан мураккаблаштиради. шунинг учун биз бундай мураккабликни қуйидагича кўрсатишимиз мумкин бўлади: nnwpm п2- яширин (имплицит) пресуппозиция- s2 яширин ҳукм агар бундай қолипли гапларда яна бошқа …
5
ресуппозиция қўшиб ҳисоблаш асосида юзага келади. бу шу юкламанинг мазмуний хусусиятидан келиб чиққан ҳолда англашилади. агар ҳам юкламасининг ўрнига бошқа юкламалар иштирок этадиган бўлса, ўша юкламанинг семантик хусусиятидан келиб чиққан ҳолда бошқача пресуппозициялар англашилади. 6

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "пресуппозиция ифодаловчи морфологик воситалар"

1403351924_45228.doc пресуппозиция ифодаловчи www.arxiv.uz пресуппозиция ифодаловчи морфологик воситалар пресуппозиция гапнинг прагматик тузилиш элементи ҳисобланиб, ўзининг махсус ишора воситасига эга бўлади. ана шундай ишора воситалар ичида лингвистик воситалар жуда сермаҳсул ҳисобланади. лингвистик воситалар тизимида морфологик элементлар алоҳида ўрин тутади. морфологик воситаларни дастлаб қуйидаги турларга ажратишни тавсия қиламиз: 1. от сўз туркуми ва унинг морфологик шакллари орқали юзага келувчи пресуппозициялар 2. сифат сўз туркуми ва унинг морфологик шакллари орқали англашилувчи пресуппозициялар 3. сон сўз туркуми ва унинг морфологик шакллари орқали ифодаловчи пресуппозициялар. 4. олмош ва унинг морфологик шакллари орқали ифодаланувчи пресуппозициялар. 5. равиш сўз туркуми ва унин...

DOC format, 53.5 KB. To download "пресуппозиция ифодаловчи морфологик воситалар", click the Telegram button on the left.