hujayra o’limining sabablari. nekroz

DOCX 11.7 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1680696534.docx hujayra o’limining sabablari. nekroz referat hujayra o’limining sabablari. nekroz har bir organizm ma’lum muddat yashaydi. shuningdek, har qanday hujayraning hayoti ham chegaralangan. bir organizmga kiruvchi turli hujayralarning yashash muddati ham har xil. ammo, ba’zi hujayralar, masalan, sodda hayvon hujayrasi o’lmaydi, deyish mumkin. sodda hayvon bo’linganda, bir hujayra hayoti yangi hujayralarda davom etadi. shuningdek, jinsiy yo’l bilan ko’payadigan organizmlarning jinsiy hujayralari otalanish orqali avlodlarni bog’laydi. organizm hujayralarining o’limi normal holat bo’lib, quyidagi ikki kategoriyani o’z ichiga oladi;1) toliqish orqali hujayra o’limi; 2) normal rivojlanish va differensiyalanish jarayonlaridagi o’lim. odam organizmi taxminan 3 trillion hujayralardan tashkil topgan bo’ladi. shulardan, taxminan 250 mld hujayra eritrotsitlardir. ularning hayoti 120 kun desak, har kuni 2 mldi yangilanib turadi. ovqat hazm qilish sistemasida yana 70 mld hujayra har kuni o’ladi va ularning o’rniga yangilari paydo bo’ladi. odamning barcha hujayralari yetti yil davomida to’liq yangilanadi. ammo, nerv hujayralari organizm hayoti davomida vazifa bajaraveradi, qandaydir nerv hujayra …
2
. odam ingichka ichak epiteliysi har 7-8 kunda to’lig’icha yangilanadi. metamorfozda hujayralarning o’limi tananing umumiy shakli, shuningdek, organlar bir hayot tarzidan ikkinchisiga o’tayotganda yuz beradi. amfibiylar metamorfozida itbaliq baqaga aylanadi. bu jarayonda itbaliqda oyoqlar o’sib chiqadi, uning dum qismiga qon orqali fagotsitlar to’planadi va dumni hazm qilib yuboradi. bundan tashqari nafas olish, ovqat hazm qilish va ayrish sistemalari ham chuqur o’zgarishlarga uchraydi. metamorfoz deyarli barcha organ va to’qimalarni o’zgartirib yuboradi. avval jabra bilan nafas oluvchi, o’simlik bilan oziqlanuvchi itbaliq, o’pka bilan nafas oluvchi, dumsiz, to’rt oyoqli yirtqichga aylanadi (60 rasm). baqalarda metamorfozni tiroksin gormoni orqali boshqarish mumkin. turli hasharotlarda metamorfoz har-xil kechadi va hamma hollarda ham o’zgarishlarning hosil bo’lishi hujayralarning o’limi bilan bog’liq bo’lishi muhim emas. oddiy metamorfozda lichinkalarning u yoki bu to’qima hujayralari o’sadi va katta davr individining to’qimasini hosil qiladi. bunday, to’liq bo’lmagan metamorfozda, lichinkalarning katta davrga o’tishida hasharotlarning umumiy shaklida kuchli o’zgarishlar sodir bo’lmaydi. asosiy o’zgarish reproduktiv …
3
bo’linishi kerak. ixtisoslanishga o’tgan hujayralar o’limga mahkum. qarish jarayoni qator morfologik va fizik-kimyoviy o’zgarishlar bilan boradi. xarakterlilaridan biri, “charchash” pigmentining yig’ilishidir, u nerv hujayralari va miokard to’qimalarida yaqqol, jigar, buyrak, tuxumdon, qalqonsimon bez hujayralarida qamroq ko’rinadi. pigment, kimyoviy nuqtai nazardan lipidlarning oksidlanish natijasidir. boshqa sitologik o’zgarishlardan yog’ning to’planishi, bazofil moddalarning kamayishi, hujayra hajmining kengayishidir. bu ko’proq ko’ndalang yo’lli muskul tolalarida ko’zga tashlanadi. hujayralarning qarishini o’rganish uchun to’qimalar kulturasidan foydalanish yaxshiroq natija beradi, chunki bunda qarish va hujayraning o’limi bir kulturaning o’zida sodir bo’ladi. organizmda bo’lgani kabi kulturadagi hujayralar ham bir necha bosqichlarni o’taydi, ammo ular tezroq yuz beradi. bu bosqichlar quyidagilar: 1)massaning ortishi; 2)differensiallanish va tashkillanish; 3)muvozanat; 4)qarish; 5)o’lim va erib ketish. qarish, o’sishning susayishi va minimal faollikka moslashuv, hujayralararo moddaning hosil bo’lishi, o’layotgan hujayralar miqdorining ko’payishi, energiyaning kamayishidan boshlanadi va oxiri hujayra morfologiyasining o’zgarishi yuz beradi. bu o’zgarishlar dastlab kulturaning chetki qismlarida ko’rinadi va odatda sitoplazmaning vakuollashuvi va yog’ning …
4
ning birlamchi sababi turli gormonlar sintezining kamayishidir degan fikrga keldilar. karrelning tekshirishlariga ko’ra, qon plazmasida to’qima kulturasining o’sishini tezlatuvchi shu bilan birga bu jarayonni sekinlashtiruvchi moddalar ham bo’ladi. hayvonning yoshi o’sib borgan sari, bu modda ham ko’payib boradi va qariganda uning miqdori maksimumga yetadi. shuni ta’kidlash kerakki, to’qima suyuqligi hujayraning hayot faoliyati mahsuloti hisoblanadi, shuning uchun undagi o’sishni susaytiruvchi moddaning ko’payishi qarishning sababi emas, balki qarishning natijasidir. hujayraning qarishi oxiri katabioz (gr.kata-past,bios-hayot) va o’limga olib keladi. hujayraning o’limi hayot faoliyatining qaytmas to’xtashidir. lekin, bu jarayon qachon kelishi aniq emas. ammo, protoplazmaning tez koagulyatsiyasini hosil qiluvchilar ta’sirida(fiksatsiya, qizdirish, zaharlar) yuz beradigan o’lim boshqa jarayon. hujayra o’limining ishonchli sitologik mezoni deb, sitoplazma va yadroning tirik holda bo’yovchi bo’yoqlar (neytral qizil, metilen ko’ki) bilan diffuziyali bo’yalishini hisoblaydilar. tirik hujayrada bu moddalar donachalarda yoki sitoplazmatik vakuolalarda yig’iladi, hujayra o’lgandan keyin sitoplazma va yadroning diffuziyali bo’yalishi kuzatiladi. hujayra hamma funksiyalarni bajarib bo’lgandan keyin nazorat tizimi …
5
’lganda, o’limoldi o’zgarishlari -nekrobioz kuzatiladi. apoptozni nekroz bilan umuman tenglashtirib bo’lmaydi.nekroz bu hujayrani avvaldan rejalashtirilmagan halokati bo’lib,buning natijasida nafaqat hujayraning o’zi,yon hujayralar va to’qimalar ham halok bo’ladi.apoptozga qarama-qarshi nekroz hujayrani boshqaruvchi tizimi tomonidan nazorat qilinmaydi,natijada hujayradagi metabolik jarayonlar halokatga uchraydi,bu jarayonda lipolitik va proteolitik enzimlarning gidrolitik faolliklari maksimal darajada kuchayadi. ammo apoptozni roli organizmni individual rivojlanishini ma’lum bir bosqichlarida qatnashishi bilangina chegeralanib qolmaydi.agar hujayraga virus kirib qolsa,bunday hujayralarni apoptoz orqali yo’q qilinadi.natijada yonida joylashgan sog’lom hujayralar virusning o’tishidan yoki zaharlanishidan saqlanib qoladi. o’limdan keyingi o’zgarishlar hujayra o’lganidan keyin faoliyat ko’rsatadigan hujayra fermentlari faoliyatidan kelib chiqadi. bular gidrolitik fermentlar bo’lib, yirik oqsil molekulalarini parchalaydi (proteoliz). kislorod yetishmasligidan anaerob bijg’ishning paydo bo’lishiga va turli kislotalarning (sut kislota) hosil bo’lishiga olib keladi. hujayraga suv kiradi va uni shishiradi. hujayra o’lgandan keyingi hodisalardan biri, protoplazmaning qaytmas koagullanishidir, bundan keyin hujayraning hazm bo’lishi va sitoplazmaning suyulishi yuz beradi. hujayra patologiyasi. bir hujayrali va ko’p hujayrali …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "hujayra o’limining sabablari. nekroz"

1680696534.docx hujayra o’limining sabablari. nekroz referat hujayra o’limining sabablari. nekroz har bir organizm ma’lum muddat yashaydi. shuningdek, har qanday hujayraning hayoti ham chegaralangan. bir organizmga kiruvchi turli hujayralarning yashash muddati ham har xil. ammo, ba’zi hujayralar, masalan, sodda hayvon hujayrasi o’lmaydi, deyish mumkin. sodda hayvon bo’linganda, bir hujayra hayoti yangi hujayralarda davom etadi. shuningdek, jinsiy yo’l bilan ko’payadigan organizmlarning jinsiy hujayralari otalanish orqali avlodlarni bog’laydi. organizm hujayralarining o’limi normal holat bo’lib, quyidagi ikki kategoriyani o’z ichiga oladi;1) toliqish orqali hujayra o’limi; 2) normal rivojlanish va differensiyalanish jarayonlaridagi o’lim. odam organizmi taxminan 3 trillion hujayralardan tas...

DOCX format, 11.7 MB. To download "hujayra o’limining sabablari. nekroz", click the Telegram button on the left.

Tags: hujayra o’limining sabablari. n… DOCX Free download Telegram