жинсий цикл физиологияси

DOC 67.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1403362221_45597.doc жинсий цикл физиологияси режа: 1. жинсий цикл тушунчаси. 2. жинсий циклнинг босқичлари, (феномен) мўжизалари, давомийлиги, гипотоламогипофизовариал системаси. 3. полициклик ва моноциклик ҳайвонлар. 4. жинсий цикл пайдо бўлишида ташқи ва ички омиллар. жинсий цикл. урғочи ҳайвонларнинг организмида бир қўйикиш билан иккинчи қўйикиш ўртасида кечадиган физиологик жараёнларга жинсий цикл деб айтилади. жинсий цикл мураккаб нейрогмуорал рефлектор жараён бўлиб, унда организмнинг барча тизимлари иштирок этади. жинсий циклнинг учта босқичи: қўзғалиш, тормозланиш ва тинчланиш босқичлари фарқланади: қўзғалиш - босқичида 4 та мужиза (феномен) намоён бўлади: а) суюқлик оқиши (течка) - жинсий йўллардан бошланишида суюқ, тиниқ шилимшиқ суюқлик оқади, кейинчалик, суюқлик қуюқлашиб, жинсий тирқишдан осилиб туради. бу вақтда бачадон бўйинчаси ярим очиқ ҳолатда бўлади. бу феномен сигир ва бияларда яхши намоён бўлади. қўй ва эчкиларда суюқлик қинда тўпланиб туради. сигирларда бу феномен 20-36 соат давом этиб, бу вақтда уруғлантириш яхши самара бермаслиги мумкин. б) умумий жинсий реакция - ҳайвоннинг характери ўзгаради, безовталанади, бир-бирига сакрайди, …

нинг ҳам бу пайтда хулқ-атвори ўзгариб, безовталанади, иштаҳаси пасаяди, турли ташқи таъсиротларга жуда сезувчан бўлиб қолади. шунинг учун куйикишнинг ўрталарида уруғлантирилганда унинг самараси 15-20 фоизга ортади. г) овуляция - деб етилган тухум хужайрасининг тухумдондан чиқишига айтилади. тухум хужайраси тухум йўлига тушиб у ерда оталаниш содир бўлади ва ҳосил бўлган зигота 7 кун ичида бачадонга тушади. овуляция куйикиш бошлангандан 15-30 соатдан кейин кузатилади. овуляцияни келтириб чиқарадиган сабаблар ҳали тўлиқ ўрганилмаган. қин ва бачадонда ҳароратни, механик ва кимёвий таъсиротларни қабул қилувчи рецепторлар бор. ана шу рецепторларни таъсирланиши овуляция рефлексини келиб чиқишида асосий омиллар бўлиб ҳисобланади. бундан ташқари фолликула ичидаги суюқликни унинг деворига кўрсатадиган босими ва таркибидаги протеолитик ферментлар ҳам овуляцияга таъсир кўрсатади. сигирларда овуляция жинсий мойиллик бошлангандан сўнг тахминан 7-15 соат, қўйларда (қоракўл қўйларда 22-60 соат), чўчқаларда 25-40 соат ўтгандан кейин кузатилса, бияларда қўйикишдан 3-7 сутка олдин ёки жинсий мойиллик тугашидан 48-24 соат олдин кузатилади. бу босқичда урғочи ҳайвонларнинг жинсий рефлекслар организмдаги …

бўлиши мумкин. 3. турғунлашиш (тинчланиш) босқичи - бунда тормозланиш даврдаги белгилар кўзга яққол ташланади. тухумдоннинг овуляция кузатилган жойи ўрнига сариқ тана ҳосил бўлади. ҳайвон тинчланади, иштаҳаси тикланади, қон ва сутнинг таркиби маъромлашади. тухумдонларда ҳам фолликулалар ҳам сариқ тана мавжуд бўлади. оқибатда жинсий циклнинг нисбатан тинчлик босқичи бошланади. сигирларда бу босқич 3-4 кун давом этади. сариқ тана томонидан ишлаб чиқариладиган прогестерон гормони «бўғозлик гормони» - деб аталади. прогестерон гормони бачадонни бўғозликка тайёрлайди, бўғозликни сақлаб туради ва жинсий қўзғалишни яъни, фолликулаларнинг етилишини тўхтатиб туради. тухум хужайраси оталаниб, ҳайвон бўғоз бўлса бу ҳолат бутун бўғозлик даврида давом этади ва ҳайвон туғиб, орадан маълум вақт ўтганидан сўнг яна жинсий цикл бошланади. агар ҳайвон оталанмаган бўлса сариқ тана 13-14 кундан кейин қайта сўрилиб кетади ва яна қўзғалиш босқичи бошланади. сариқ тананинг ёлғон ёки жинсий цикл сариқ танаси, бўғозлик сариқ танаси ва патологик сариқ тана турлари фарқланади. сариқ тананинг сўрилиб кетишига бачадон шиллиқ пардасида ишлаб чиқариладиган …

а 18-22 кун, ўртача 21 сутка, туғишдан кейин қўзғалиш 3-5 кундан кейин, ёз кунлари эса 98 соатдан (қиш кунлари 84 соатдан кейин бошланади). жинсий мойиллик 12-18 соат, кўпчилик ҳайвонларда 13-14 соат, ўртача 16 соат давом этади. қўйларда - жинсий цикл асосан 16-17 кунда, кўпинча қўзғалиш 2-5 сутка. жинсий мойиллик 24-36 соат, кавказ зотли қўйларда (а.и.лопирин) 38 соат. романов зотли қўйларда 41-55 соат, ўртача 48 соат қоракўл қўйларда 12-72 соат, эчкиларда 18-21 кун, бияларда қўйикиш 21-12 сутка, қўзғалиш 7-12 сутка, мойиллик - 96-168 соат. чўчқаларда қўйикиш 20-21 кун, қўзғалиш 24 соат, жинсий мойиллик она чўчқаларда 50, биринчи марта туғувчи чўчқаларда 43-72 соатдан кейин бошланади. итларда жинсий цикл 3-6 ой давом этади, қўйикиш 3-14 сутка, жинсий мойиллик 4-5 кун, 9-13 кун ва 1-3 кун давом этади. туяларда жинсий цикл 9-65 кун, қўйикиш 15-65 кун. урғочи ҳайвонлар жинсий функцияларнинг намоён бўлишига ташқи муҳит омиллари, айниқса, йилнинг фасли, иқлим, ҳарорат, озиқлантириш ва бошқа омиллар …

жинсий цикл - бундай жинсий давр босқичлари кетма-кет келиб, қўйикиш, жинсий мойиллик, қўзғалиш ва овуляция феноменлари ҳосил бўлади. 2. нотўлиқ жинсий цикл - юқорида айтилган жинсий феноменлардан битта ёки иккитаси бўлмайди. масалан: оқишни бўлмаслиги - анестрал жинсий цикл, кўйикишнинг намоён бўлмаслиги - алибид жинсий цикл, умумий реакциянинг бўлмаслиги - ареактив жинсий цикл, овуляциянинг бўлмаслиги - ановулятор жинсий цикл деб аталади. ановулятор жинсий циклда ҳайвон уруғланмайди. бу пайтда фолликула етилади, лекин ёрилмайди ёки қайта сўрилиб кетиши, ёки тухумдон кистасига айланиши мумкин. жинсий циклнинг ҳамма феноменларини бир вақтда кузатилиши, яъни оқиш, умумий жинсий реакция, мойиллик, овуляция белгилари пайдо бўлади, бунга синхрон жинсий цикл дейилади. сигирларда 24-36 соат давомида пайдо бўлади. асинхрон жинсий цикл пайтида баъзи феноменлар ўз вақтида намоён бўлмайди. масалан, сигирларда 48 соат ёки 5-6 кундан кейин қўзғалиш стадияси бошланишидан олдин куйикиш пайдо бўлади. жинсий циклнинг нейро-гуморал бошқарилишида гипоталамус томонидан ишлаб чиқариладиган 2 та нейрогормон (либиринлар): фолибирин ва либирин гипофиз безига …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "жинсий цикл физиологияси"

1403362221_45597.doc жинсий цикл физиологияси режа: 1. жинсий цикл тушунчаси. 2. жинсий циклнинг босқичлари, (феномен) мўжизалари, давомийлиги, гипотоламогипофизовариал системаси. 3. полициклик ва моноциклик ҳайвонлар. 4. жинсий цикл пайдо бўлишида ташқи ва ички омиллар. жинсий цикл. урғочи ҳайвонларнинг организмида бир қўйикиш билан иккинчи қўйикиш ўртасида кечадиган физиологик жараёнларга жинсий цикл деб айтилади. жинсий цикл мураккаб нейрогмуорал рефлектор жараён бўлиб, унда организмнинг барча тизимлари иштирок этади. жинсий циклнинг учта босқичи: қўзғалиш, тормозланиш ва тинчланиш босқичлари фарқланади: қўзғалиш - босқичида 4 та мужиза (феномен) намоён бўлади: а) суюқлик оқиши (течка) - жинсий йўллардан бошланишида суюқ, тиниқ шилимшиқ суюқлик оқади, кейинчалик, суюқлик қуюқлашиб, жинс...

DOC format, 67.0 KB. To download "жинсий цикл физиологияси", click the Telegram button on the left.

Tags: жинсий цикл физиологияси DOC Free download Telegram