tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari

PPTX 4,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1733303254.pptx tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari 1 qon tomirlar sistemasi yurak, arteriyalar, venalar va kapillyarlar singari murakkab tuzilmalardan iborat. yurak qon tomirlar sistemasining markaziy organi bo’lib, nerv gormonlar boshqaruvining ta’sirida doimo bir maromda qisqarib va kengayb, organizmdagi qon suyuqligi har xil kattalikdagi qon tomirlar yordamida hujayralarga va to’qimalarga oziq moddalarni olib boradi va boshqa turli qon tomirlar orqali yurakka qaytib keladi. shuning uchun barcha qon tomirlar ikki turga bo’linadi: 1) markaziy organ bo’lmish yurakdan chiqib, butun gavdaga tarqaladigan hamma qon tomirlariga (ichidagi oqayotgan qonning qandayligidan qati nazar) arteriya (aer -havo, tereo-saqlayman, degan so’zlardan olingan) qon tomirlari deyiladi, chunki murdalarning arteriya qon tomiri bo’sh bo’lganidan gippokrat birinchi marta arteriya nomi bilan atagan; 2) hujayralardan, to’qimalardan markaziy organ hisoblangan yurakka qon olib keladigan tomirlarni esa vena qon tomirlari deb yuritiladi. yurak devori - aorta asceudens ning bosh qismi bulbus aortae dan valvula semilunaris …

lar quyidagilardir: 1. chap bo’lmachaning qiyshiq venasi. 2. o’rta vena. 3. yurakning katta venasi. 4. kichik vena. 5. yurakning kichik venalari. nerv tizimi. nerv sistemasi haqida talimot. nerv sistemasi asosini nerv hujayralari tashkil qiladi. har bir hujayra oʻzidan chiqqan kalta shoxchalar (dendrit), bitta uzun tola (akson) bilan birga neyron deb ataladi. nerv sistemasi, asosan, neyronlar toʻplamidan iborat. nerv sistemasi filogenez va ontogenezda gavdaning tashqi qavati — ektodermadan rivojlanadi. organizmlarning tarixiy rivojlanish jarayonida nerv sistemasining tuzilishi murakkablashib, nerv hujayralarining hajmi va turlari osha borgan, neyronlar strukturasi va ayrim nerv hujayralari oʻrtasidagi oʻzaro munosabatlar, shu bilan birga nerv sistemasining funksiyasi ham shakllangan. nerv sistemasiga xos ikkinchi toʻqi-ma — neyrogliya paydo boʻlgan (u tayanch va trofik funksiyalarni bajaradi). nerv sistemasi refleks yoʻli bilan ishlaydi. organizmda tashki va ichki muxit taʼsirotlarini sezadigan retseptorlar bor. normal sharoitda organizmga tashqi muhit turli-tuman va doimiy taʼsir kursatishi tufayli retseptorlarda impuls lar vujudga keladi, bular afferent nerv tolalari …

aʼzolarga boradi. nerv sistemasi harakat funksiyasini, ovqat hazm qilish, nafas olish va boshqa sistemalar faoliyatini, kon aylanishini va boshqa jarayonlarni boshqaradi. nerv sistemasining ishlashida biotoklar (bioelektr potensiallari) muhim ahamiyat kasb etadi. ular qoʻzgʻalish jarayonining harakterli belgisi boʻlib, nerv impulslarining utishida katta ahamiyatga ega. nerv sistemasi biotoklarini sezgir asboblar yordamida qayd qilish nerv sistemasi fiziologiyasini oʻrganishda asosiy usullardan biridir, baʼzan odamdagi nerv sistemasi kasalliklarini aniqlashda ham bu usul qoʻllanadi orqa va bosh miya tuzilishi orqa miya (sariq) miyani butun tanadagi nervlar bilan bogʻlaydi. lotincha nomi medulla spinalis u erkaklarda tahminan 45 sm va ayollarda tahminan 43 sm uzunlikka ega, ovalsimon shaklda va boʻyin va bel sohalarida kengaygan. boʻyin kengaymasi, c5 dan t1 gacha choʻzilgan boʻlib, qoʻllar va tanadan sezgi impulslari oladigan va harakat impulslari yuboriladigan sohadir. bel kengaymasi, l1 va s3 orasida joylashgan va qoʻldan tashqari sezgi impulslarini qabul qiladigan va oyoqlarga harakat impulslarini yuboradigan sohadir orqa miya segmetnlarini koʻrsatuvchi diagramma …

orat. bosh miya poʻstlogʻi boʻlaklari, peshona (koʻk), chakka (yashil), ensa (qizil) va tepa (sariq) boʻlaklarini oʻz ichiga olgan. miyacha (belgilanmagan) telensefalonning qismi emas. bosh miya miyaning eng yirik qismi. hayvon tanasi holatiga koʻra miya ustunining oldida yoki ustida yotadi. odamlarda bosh miya eng yirik va miyaning besh asosiy boʻlimlari ichida eng yaxshi rivojlangani. bosh miya ikkita bosh miya yarimsharlarida va ularning poʻstloqlaridan (tashqi kulrang modda qavati) va ostida yotuvchi oq modda sohalaridan iborat.[1] uning subkortikal tuzilmalari gippokamp, bazal oʻzaklar va hidlov piyozchasini oʻz ichiga oladi. bosh miya ikkita c-shaklidagi yarimsharlardan tashkil topgan boʻlib, ular oʻzaro chuqur bosh miyaning boʻylama tirqishi bilan ajralib turadi. bosh miya nervlari bosh miya poʻstlogʻining birlamchi sezuvchi sohalari vizual, eshitish, somatosensor, ta’m bilish va hid bilish informatsiyalarini qabul qiladi va qayta ishlaydi. poʻstloq assotsiatsiyalovchi sohalari bilan birgalikda bu miya sohalari sensor informatsiyalarni bizning dunyo boʻyicha tushunchalarimizga aylantiradi eshitish, korish va sezgi azolari ko'rish analizatorining ahamiyati. ko'rish …

lizatorining o'tkazuvchi qismi); 3- bosh miya po'stlog'ining ensa qismida joylashgan ko'rish markazi (ko'rish analizatorining markaziy qismi). ko'rish nervining mayda tolachalari ko'z soqqasi ichki to'rsillion pardasining orqa yuzasida joylashgan tayoqchasimon va kolbachasimon retseptorlar (hujayralar) bilan tutashgan bo'lib, ulardagi qo'zg'alishni qabul qiladi. nerv tolachalari birlashib, ko'rish nervi tolasini hosil qiladi va u to'rsimon pardaning orqa qismida joylashgan maxsus teshikcha orqali bosh miyaga kiradi. u oldin o'rta miyaga va oraliq miyaning ko'rish do'mbog'iga boradi. so'ngra bosh miyaning o'tkazuvchi yo'llariga birlashib, bosh miya 3-rasm. ko'rish analizatorining qismlari: 1- ko'z to'r pardasida joylashgan yorug'lik sezuvchi hujayralar (ko'rish analizatorining periferik qismi-retseptorlar); 2- ko'rish nervi (ko'rish analizatorining o'tkazuvchi qismi); 3- bosh miya po'stlog'ining ensa qismida joylashgan ko'rish markazi (ko'rish analizatorining markaziy qismi). po'stlog'ining ensa qismida joylashgan ko'rish markazining nerv hujayralariga tutashadi eshitish analizatorining ahamiyati. odamning umri butunlay uzluksiz tovushlar dunyosining ta'siri ostida o'tadi: qushlar, hayvonlar, odamlarning ovozi, musiqa ohanglari, texnika vositalarining tovushi - bularning barchasi odamning eshitish …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari"

1733303254.pptx tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari 1 qon tomirlar sistemasi yurak, arteriyalar, venalar va kapillyarlar singari murakkab tuzilmalardan iborat. yurak qon tomirlar sistemasining markaziy organi bo’lib, nerv gormonlar boshqaruvining ta’sirida doimo bir maromda qisqarib va kengayb, organizmdagi qon suyuqligi har xil kattalikdagi qon tomirlar yordamida hujayralarga va to’qimalarga oziq moddalarni olib boradi va boshqa turli qon tomirlar orqali yurakka qaytib keladi. shuning uchun barcha qon tomirlar ikki turga bo’linadi: 1) markaziy organ bo’lmish yurakdan chiqib, butun gavdaga tarqaladigan hamma qon tomirlariga (ichidagi oqayotgan qonning qandayligidan qati nazar) arteriya (aer -havo, tereo-saqlaym...

Формат PPTX, 4,1 МБ. Чтобы скачать "tomirlar sistemasi haqida talimot. qon aylanish doiralari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tomirlar sistemasi haqida talim… PPTX Бесплатная загрузка Telegram