raqamli uslubiy ta’minot

DOCX 142 pages 28,2 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 142
o`zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta'lim vazirligi termiz davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya kafedrasi o d a m a n a t o m i y a s i fanidan raqamli uslubiy ta’minot bilim sohasi: 100000 – gumanitar ta'lim sohasi: 110000 – pedagogika ta'lim yo`nalishi: 5112000 – jismoniy madaniyat termiz - 2020 ushbu o’quv metodik majmua o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi tomonidan 2017 yil 1 martdagi №107-sonli buyrug’i asosida, 28.06.2018 yilda tasdiqlangan fan dasturi asosida ishlab chiqilgan. tuzuvchi: bekmurodov a. - "zoologiya" kafedrasi katta o’qituvchisi, b.f.f.d. taqrizchilar: tangirov x. - terdu zoologiya kafedrasi dotsenti, b.f.n. norbo’tayev x. - terdu boshlangich ta’lim va sport tarbiyaviy ish kafedrasi dotsenti, p. f. n. “odam anatomiyasi” fanidan ishlab chiqilgan o’quv metodik majmua termiz davlat universiteti zoologiya kafedrasining 2020 yil ... avgustdagi 1-sonli yig`ilishida muhokama qilingan va fakultet kengashida muhokama qilish uchun tavsiya etilgan. kafedra mudiri:_____________ tangirov x. t. ushbu …
2 / 142
10 baholash mezonlari................................................................................... 11 o’um ning elektron varianti…………………………………………..... odam anatomiyasi fanidan ma’ruza matnlari anatomiyaning tekshirish usullari anatomiyani o'rganishda bir necha usullardan foydalaniladi. eng qadimgi usullardan biri - murdani kesib o'rganish usuli keng qo'llaniladi. bu usul hozir ham o'z ahamiyatini saqlaydi. ayrim organlarni yoki butun murdani fiksatsiya qilish yoki konservalash usuli ham anatomik preparatlarni buzmasdan uzoq muddat saqlashga imkon beradi. mikroskop ixtiro qilinishi bilan anatomiyada mikroskopik tekshirishlarning xilma-xil usullaridan foydalanildi. ayniqsa, ximiya, fizika fanlarining rivojlanishi bilan, to'qimalarni turli ximiyaviy moddalar bilan bo'yab, mikroskopda o'rganish keng rivojlandi. fizikaning rivojlanishi natijasida anatomiyaning alohida sohasi – rentgen anatomiyasi paydo bo'ldi. hozirgi vaqtda rentgen anatomiyasi juda rivojlanib ketgan. in'ektsiya usulida qon va limfa tomirlariga, bez yo'llariga, to'kimalar oralig'iga turli rangdagi suyuqliklarni quyib, shu kovak organlarining tuzilishi o'rganiladi. korroziya usulida esa avvaldan ichi biror qotuvchi moddabilan to'ldirilgan kovak organlarning barchato'qimalari ishqor yoki kislota bilan eritilib, ularning tuzilishi o'rganiladi. anatomiyada bu usullardan tashqari, matseratsiya-murdani iliq suvda ivitib, …
3 / 142
. frontal yuza - peshana yuzasiga parallel bo'lib, tanani biri ikkinchisi oldida joylashgan qismlarga bo'ladi. bu yuza sigittal va gorizantal yuzalarga tik bo'ladi. bu yuzalardan tashqari, boshqa bir qancha terminlar ham ishlatiladi. medial (medialis) - o'rta yuzaga yaqin. lateral (lateralis) – yon o'rta yuzadan chetroqda. kranial (cranialis) – kalla suyagiga xos, boshga yaqin. kaudal (caudalis) – dumga xos , gavdaning dum tomoniga yaqin. ventral (ventral) – oldinga, qorin yuzasiga qaragan. dorzal (dorsalis) – orqaga xos, orqa, elka tomonga qaragan. proksimal (proximalis) – gavdaga yaqin. distal (distalis) – gavdadan uzoqda. oldinga – anterior. orqa – posterior. yuqorigi – superior. pastki – inferior. tashqi – externus. ichki - internus. o'ng – dehter. chap – sinister. chuqur – profundus. yuza - superficialis. hujayra haqida tushuncha hujayra ko'p hujayrali organizmlarning funktsional va genetik oddiy tuzilmasidir. xar bir xujayra yadro, tsitoplazma va xujayra membranasidan tashkil topgan bo'ladi. hozir xujayraning tuzilishini o'rganishda bir necha ming marta …
4 / 142
rganoidlarga muskul xujayralarini qisqartiruvchi miofibrillar, nerv xujayralaridagi neyrofibrillar va xarakat organoidlari - xivchinlar, kiprikchalar kiradi. yadro hujayraning asosiy qismi bo'lib, bo'linish xususiyatiga ega. yadroning shakli ko'pincha xujayra shakliga o'xshab ketadi. yadro tashqi va ichki membrana orqali tsitoplazmadan ajralib turadi. membranada teshikchalar (poralar) bo'lib, oqsil molekulalari, aminokislotalar, nukleotidlar ana shu teshikchalardan o'tadi, natijada tsitoplazma bilan yadro o'rtasida aktiv moddalar almashinuvi sodir bo'lib turadi. yadroning ichi suyuklik (shira) bilan to'lgan bo'lib, bu erda xromosomalar, yadrochalar (bitta yoki ko'p) joylashgan. yadro shirasi tarkibida oqsillar, nuklein kislotalar, uglevodlar va boshqa moddalar bo'ladi. lizosoma yumaloqroq shaklda bo'lib, membranasi uch kavatdan tu- zilgan. uning tarkibidagi fermentlar ta'sirida oqsillar, nuklein kislotalar, lipidlar parchalanadi. endoplazmatik to'r membrana bilan chegaralangan murakkab tuzilgan kanallar va tsisternalardan iborat. ko'p xujayralarda endoplazmatik to'r membranasi yuzasida ko'p granulalar joylashgan bo'ladi. ular ribosomalar deb yuritiladi. ribosomalar xujayrada juda mayda bo'lib, tsitoplazmada erkin holda ham bo'ladi. yadroda joylashgan ribosomalarda yadro oqsillar sintezlanadi. endoplazmatik to'rda joylashgan …
5 / 142
riyalarda atf (adenozintrifosfat kislota) hosil bo'ladi. to'qimalar tuzilishi, kelib chikishi va funktsiyasi bir-biriga o'xshash bo'lgan hujayralar to'plami to'qima deb ataladi. organizmdagi xamma to'qimalar 4 ta gruppaga: epiteliy (qoplovchi), biriktiruvchi (tayanch - trofik), muskul (mushak) va nerv to'qimalariga bo'linadi. epiteliy to'qimasi epiteliy to'qimasi bir qavatli va ko'p qavatli bo'ladi. bir qavatli epiteliy to'qimasi bir qavatdan tuzilgan yupqa plastinka shaklidagi hujayralardan tashkil topgan. bir qavatli epiteliy to'qimasi hujayralari shakliga qarab yassi, kubsimon va tsilindrsimon epiteliyga bo'linadi, epiteliy to'qimalari funktsiyasiga ko'ra tebranuvchi (kiprikli), bezli, teri va ichak epiteliylariga bo'linadi. ko'p qavatli epiteliy to'qimasida xujayralar bir necha qavat joylashgan bo'lib, hujayralari xar xil shakldadir. tayanch-trofik yoki biriktiruvchi to'qimalar by to'qimalar asosan organizmning ichki qismini tashkil etib, mezenxima ko'rtagidan hosil bo'ladi. biriktiruvchi to'qima uch guruhga: qon va limfa to'qimasi, tog'ay va suyak to'qimasi (zich biriktiruvchi to'qima), sillik muskul to'qimasiga bo'linadi. qon va limfa to'qimasi embrional rivojlanishda tomirlar bilan birga bir vaqtda paydo bo'ladi. qon suyuq …

Want to read more?

Download all 142 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "raqamli uslubiy ta’minot"

o`zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta'lim vazirligi termiz davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya kafedrasi o d a m a n a t o m i y a s i fanidan raqamli uslubiy ta’minot bilim sohasi: 100000 – gumanitar ta'lim sohasi: 110000 – pedagogika ta'lim yo`nalishi: 5112000 – jismoniy madaniyat termiz - 2020 ushbu o’quv metodik majmua o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi tomonidan 2017 yil 1 martdagi №107-sonli buyrug’i asosida, 28.06.2018 yilda tasdiqlangan fan dasturi asosida ishlab chiqilgan. tuzuvchi: bekmurodov a. - "zoologiya" kafedrasi katta o’qituvchisi, b.f.f.d. taqrizchilar: tangirov x. - terdu zoologiya kafedrasi dotsenti, b.f.n. norbo’tayev x. - terdu boshlangich ta’lim va sport tarbiyaviy ish kafedrasi dotsenti, p. f. n. “odam anatomi...

This file contains 142 pages in DOCX format (28,2 MB). To download "raqamli uslubiy ta’minot", click the Telegram button on the left.

Tags: raqamli uslubiy ta’minot DOCX 142 pages Free download Telegram