bussol yordamida azimutni aniqlash

DOC 231.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1662980838.doc d r r d l d d d d l d d l d l d h h h h h h h h h h h h h h bussol yordamida azimuтni aniqlash bussol yordamida azimuтni aniqlash reja: 1. asbobning тuzilishi 2. haqiqiy gorizontga yoritgichning chiqish va botish momentlari 3. yulduz vaqti 4. mahalliy va dunyo vaqti. 5. poyas va dekret vaqtlari. bs-2 bussol takomillashtirilgan geodezik asbob bo`lib, azimuini aniqlash va gorizontal burchaklarni ulchash uchun xizmat qiladi: bussolda ulchashlar juda aniq bo`lib olib borilishi mumkin. bs-2 bussol 3-rasmda kursatilgan asbobning asosiy qismlari: limb-6, alidada-7 va bussol 23 dir. limb-6 quyma korpusdan iborat bo`lib sirtida shkala 1 quyilgan. limbdagi shkalaning har bir bo`lim chizig`i 1° teng. alidada-7 quyilgan asosdan iborat . alidada qismi limb ustida erkin xarakatlanadi alidada va limb, xalqa -5 bilan maxkamlanadi. alidada qarama-qarshi ikki uchida verner -2 shkala quyilgan bo`lib uning 1 bulimi 5 ga teng. …

blanadi. refraksiya xisobga olganda yoritqichlarning chiqish va botish paytida zenit masofasi z =90° + (1) quyoshning chiqish va botish momentlari hisoblanganda, ya`ni uning kurinarli burchak radiusini (r) xisobga olish kerak, chunki sferik koordinatalar quyosh markazi uchun berilgan. lekin quyoshning chiqqanda biz uni tuliq chiqqan paytini, botganda quyosh deskining tuliq gorizontdan tushushini tushunamiz. aytilganlarga asosan zenit masofasi z=90°+ +r (2) bo`ladi. quyoshning og`ishi uzluksiz ravishda uzgargani uchun quyoshning botish va chiqish momentini aloxida og`ishni xisobga olgan xolda aniqlash talab qilinadi. lekin o`quv maqsadida buni urganishda, unga aniqlik talab qilinganmagani uchun quyoshning yarim kunlagi o`rtacha og`ishidan foydalanish mumkin. astronomik kalendar har yillikda quyoshning og`ishi o va uning grinvich yarim tunida soatlarda uzgarishi berilgan. quyilgan masalani yechishda quyoshning og`ishini o`rtacha yarim kunda ma`lum geografik punktda (geografik uzunligi ) = o +12 embed equation.3 - embed equation.3 embed equation.3 (3) orqali topamiz. bunda georafik uzunlik (soat va uni ulushlarida ifodalangan bilan z va larning …

englamasini bir xil uzgarishini xisobga olib yarim kunda =( 1+ 2)/2 (10) bo`ladi. bunda 1, 2 bir biriga yaqin bo`lgan ikki sanada vaqt tenglamasining grinvich yarim tunidagi qiymatlari. quyoshning chiqish va botishini o`rtacha quyosh vaqti ma`lum bo`lsa uni poyas va dekret vaqtiga utish imkoni tug`iladi. quyoshning chiqish azimuti achiq va botish azimuti abot sinuslar formulasidan xisoblansin. agar tchiq va t bot lar 90° va 270° yaqin bo`lsa, 5 element formulasini ishlatish yaxshi natija beradi. ikkala xolda ham azimutlarni 1` aniqlikda xisoblang. yulduz vaqti astronomiyada asosiy vaqt birligi qilib bir sutka olingan. baxorgi teng kunlik nuqtasi γ ning ikki marta ketma-ket yuqori yoki quyi kulminatsiyadan utish oralig`idagi vaqtga yulduz sutkasi deyiladi. berilgan meridianda yulduz sutkasi ning yuqori kulminatsiyadan utishidan boshlanadi. yulduz sutkasi boshidan boshlab , osmonning ma`lum bir nuqtisigacha borguncha ketgan va yulduz sutkasi birliklarida ifodalangan vaqtga yulduz vaqti deyiladi. u s bilan belgilanadi. istalgan momentda berilgan meridiandagi yulduz vaqti t …

haqiqiy (o`rtacha) quyosh sutkasi quyosh markazining (o`rtacha ekvatorial quyoshning) quyi kulminatsiya paytidan boshlanadi. ixtiyoriy momentda berilgan meridiandagi haqiqiy (o`rtacha) quyosh vaqti to (tm) quyosh markazining soat burchagi to (o`rtacha ekvatorial quyoshning) soat burchagi tm orqali quyidagicha ifodalanadi. to=to+12h tm=tm+12h haqiqiy va o`rtacha quyosh vaqtlari uzaro ushbu =tm-to=tm-to ifoda yordamida bog`langan. aniq bir momentdagi o`rtacha va haqiqiy quyosh vaqtlari orasidagi ayirmasi ga vaqt tenglamasi deyiladi. (12) da “эфемериды солнца» bo`limida vaqt tenglamasi har bir sutkaning grinvich yarim tuni payti uchun beriladi. vaqt tenglamasi 1 yil 4 marta taxminan 15 aprelda, 14 iyunda, 1-sentabrda, 24 –dekabrda 0 ga teng bo`lib 11 fevralda ( =+14m) va 2-noyabrda ( =-16m) ekstremal qiymatlarga erishganini (12) ning “солнце” jadvallaridan kurish oson. grinvich meridianida tush payti (quyoshning yuqori kulminatsiya payti) to;tush=тo; kul=12h+ 12 dan topiladi. mahalliy va dunyo vaqti. berilgan geografik meridianning ixtiyoriy nuqtisining ulchangan vaqtlarga (yulduz vaqti haqiqiy va o`rtacha vaqtlarga) shu joyning maxalliy vaqti deyiladi. …

katimizda poyas vaqti kiritilgan. yer sharining sirti shartli ravishda 24 soat poyasiga bo`lingan. har bir poyas ichidagi hamma nuqtalarning poyas vaqti bir xil . poyas vaqti qilib, shu poyasning o`rtasidan utuvchi asosiy meridianning mahalliy o`rtacha vaqti qabul qilingan. qushni poyaslardagi asosiy meridianlar bir biridan 15° oraliqda turganidan, qushni poyaslarda poyas vaqtlari bir soatga farqlanadi. poyas nomerlari n1 va n2 bo`lgan ikkita punktda poyas vaqtlari тn1 -тn2 =n1-n2 bo`ladi. demak λ uzunligidagi bironta punktning poyas vaqti т n, dunyo vaqti тo va o`rtacha quyosh vaqtlari тm quyidagicha bog`lanishda bo`ladi. т n-тo + n=тm-λ+n berilgan joyning poyas nomeri n darsliklarda (4,5) keltirilgan soat poyaslari kartaliridan olish mumkin. poyas vaqtidan 1 ga oldinda yuradigan vaqtga dekret vaqti тd deyiladi. u poyas vaqti, dunyo vaqti va o`rtacha quyosh vaqtlari bilan quyidagi bog`lanishda: тd=т n+1 тd=тo+ n+1 тd=тm-λ+ n+1 mdh dekret vaqti 1930 yilda qabul qilindi. faqat тatariston respublikasi, krasnador va stavrapol ulkasi, orkiy va …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "bussol yordamida azimutni aniqlash"

1662980838.doc d r r d l d d d d l d d l d l d h h h h h h h h h h h h h h bussol yordamida azimuтni aniqlash bussol yordamida azimuтni aniqlash reja: 1. asbobning тuzilishi 2. haqiqiy gorizontga yoritgichning chiqish va botish momentlari 3. yulduz vaqti 4. mahalliy va dunyo vaqti. 5. poyas va dekret vaqtlari. bs-2 bussol takomillashtirilgan geodezik asbob bo`lib, azimuini aniqlash va gorizontal burchaklarni ulchash uchun xizmat qiladi: bussolda ulchashlar juda aniq bo`lib olib borilishi mumkin. bs-2 bussol 3-rasmda kursatilgan asbobning asosiy qismlari: limb-6, alidada-7 va bussol 23 dir. limb-6 quyma korpusdan iborat bo`lib sirtida shkala 1 quyilgan. limbdagi shkalaning har bir bo`lim chizig`i 1° teng. alidada-7 quyilgan asosdan …

DOC format, 231.0 KB. To download "bussol yordamida azimutni aniqlash", click the Telegram button on the left.

Tags: bussol yordamida azimutni aniql… DOC Free download Telegram