buxoro vohasi shaharlari

PPTX 1014.2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1711653012.pptx buxoro vohasi shaharlari reja: 1. buxoro vohasining tarixiy geografik shakllanishi. 3. dastlabki yozma manbalardagi ma’lumotlar. 4. poykent , varaxsha, vardonze shahar harobalari . zarafshon daryosi quyi qismida joylashgan buxoro vohasi qizil tepa qirlari qorovulbozor qorako’l, qizilkir massividap shaharlar paydo bolish shart-sharoitlari . zarafshon daryosi tez oquvchi tog’ daryosi bo’lib, o’zi bilan ko’p loyqa keltirgan. buning natijasida buxoro vohasining o’rni loyqa bilan to’lib borib, sekin —asta tekislikka aylangan. shu jixatdan nil vodiysining paydo bo’lish jarayonlari aynan bizning vohamizda qaytarilgan. misr nilning farzandi bo’lganidek buxoro vohasi ham zarafshon daryosining xosilasidir. sekin —asta aholi ko’chib kelgan va xo’jalik rivojlangan, madaniyat paydo bo’lgan. buxoro vohasi shaharlari yozma manbalar m.narshaxiyning â«buxoro tarixiâ» arrianning â«aleksandr yurishlariâ» gerodotning (mil.avv.5 asr) â«yunon —eron urushi tarixiâ» kvant kurstiy ruf v narshaxiy asarida buxoro vohasi va uning atrofidagi qator aholi manzillari: hyp, vardonze — vardona, tarovcha — tarob qishlog’i, safna va ispona qishloklari, zandona, poykend qal’asi dabusiy singari aholi …
2
tushirib borgan. kampirak devori xaritaga to’g’ri kiritilgai. buxoro vohasini ilk o’rta asrlarda o’rab turgap, uii atrofdagi ko’chmanchilardan himoya qilgan devorni birinchi marta topografik kartalarga tushirgan. sitnyakovskiy ko’rgan va tekshirishlar olib borgan vaqtda devor albatta dastlabki ko’rinishda emasdi. ayrim joylarda 80 sm dan 1 m va 1,20 sm cha bo’lgan o’zun tepalik holida edi. buni xaritaga to’g’ri belgilash olimdan katta bilim va mahorat talab qilardi. kampir devorning xaritaga tushirilishi katta axamiyatga ega.bo’lib, devor buxoro vohasining ilk o’rta asrdagi chegarasini belgilashda muxim o’rin tutgan. devor hazora qishlog’idan boshlanib, butun buxoro vohasini gijduvon cho’lâ qismidan vobkent, shofirkon, romitan, jondor, buxoro rayoni, kogon va qiziltepagacha borgan. devor milodiy iv —v asrlarda barpo qilingan. bu davrda butun evroosiyo hududida xalklarning buyuk ko’chish davri bo’lgan. yakkatut qishlog’i kampirakning eng chekka chegarasi hisoblangan. kampirak devorining shaklini ot taqasiga qiyoslaydilar. poykent ,poykand - qadimgi karvo yulli ustida joylashgan qadimgi shahar harobasi millodan avvalgi 4- 3 asr va milodiy …
3
odon xilxonasi) lardan iborta otashparastlaring qabristoni,tashqi bozor va bir nechta (narshaxiy yozishicha mingdan ortiq) rabot lar yani karvonsaroylar qad kutargan poykand tort qismda iborat bolgan darvozali ark maydoni 1 gektar darvozali ichki shahriston maydoni 11 gektar darvozali tashqi shahriston maydoni 6 gektar sharq ,garb va janub tamonlarda qad kutargan maydoni 100 ga dan iborat ulkan rabot qismi , poykend shahar harobasi narshaxiy asarida buxoro vohasi va uning atrofidagi qator aholi manzillari: hyp, vardonze — vardona, tarovcha — tarob qishlog’i, safna va ispona qishloklari, zandona, poykend qal’asi dabusiy singari aholi manzillari ta’riflangan. shuningdek, karmina, hyp, tavoyiz, sharq, zandana qishloqlari ta’riflangan. bu erda katta qal’a, jome’ masjidlari bo’lganligi aytilgan romitan, varaxsha haqida so’z yuritilgan ayrim malumotlarda guvohllik berishca poykand qadimgi buxoro hukumdorlarining qarorgohi bolgan , har ir podsho uziga urdagoh qurdirgan..eftaliylar davlati hukumdorligi avrida 5-ar 2- yarmi va 6 asr boshlarida u poytaxtga aylantrildi.narshaxiyning yozishicha , shahr aholising aksariyat savdogar bolib ular …
4
qishloqlar tarzida qad koê»targan. mil. av. 2—1-asrlarda va mil. 1—2 asrlarda varaxsha va uning atrofida madaniy hayot gullagan. 3—4-asrlarda varaxsha tanazzulga uchragan. 5-asrda varaxsha yana tiklanib buxoroning qadimiy hukmdorlari — buxorxudotlarnint qarorgohiga aylangan. shu davrda varaxsha mustahkam devor bilan oê»ralgan, uning janubiy qismida ark qurilgan. 8—10-asrlarda ayniqsa obod boê»lgan. varaxsha va uning atroflari 12 kanal bilan sugê»orilib, rajfandun vohasidagi eng yirik va markaziy qalê¼alardan biriga aylangan. varaxsha harobalarining shimoliy gê»arbida qadimiy qoê»rgê»onlardan birining tashqi devori hamda yarim doira shakldagi ichki sahni 4,5ã—5 metrli burji kavlab oê»rganilgan. devorning qalinligi 1,8—1,9 m va hajmi 37ã—41ã—10 sm boê»lib xom gê»ishtdan qurilgan. devor va burjlarida ichki tomoni 38—40 sm, tashqarisi 75—80 sm, kengligi 20—22 sm boê»lgan paykonsimon nishon tuynuklari ochilgan. buxoro va xorazm oraligê»idagi karvon yoê»li varaxsha orqali oê»tgan[1]. har oê»n besh kunda varaxshada bir kunlik, yil oxirida 20 kunlik bozor sayli (navroê»zi kasho varzon, yaê¼ni dehqonlar yangi yili) oê»tkazilgan[2]. buxorxudotlar qarorgohi qilinishi bilan …
5
a zandonachida qoldirgan. vardonzeda toê»qilgan kaê¼bapoê»sh makkaga olib borilgan. akademik yahyo gê»ulomovning arxeologik va etnolografik kuzatishlari vardonzening xx asr oxirlarigacha obod savdo-hunarmandchilik shaharchasi boê»lib kelganligini koê»rsatadi. narshaxiyning yozishicha, bu katta bir qishloq boê»lib, koê»handizga, katta va mustahkam hisorga ega. u turkistonning chegarasida joylashgan. u joyda har haftada bir kuni bozor boê»lib savdogarlar koê»p kelar akademik yahyo gê»ulomovning arxeologik va etnolografik kuzatishlari vardonzening xx asr oxirlarigacha obod savdo-hunarmandchilik shaharchasi boê»lib kelganligini koê»rsatadi. xviii—xx asr boshlarida vardonze buxoro amirligining shofirkon tumani markazi boê»lgan. xviii—xix asrlarga kelib buxoro amirligi va xiva xonligi oê»rtasidagi ichki nizolardan vardonze ancha jabrlangan. sadriddin ayniy guvohlik berishicha, 1880-yillarda vardonze va uning atroflarini qattiq shamol natijasida kuchli qum bosadi. shunday boê»lishiga qaramasdan, vardonze xx asrning boshida ham obod boê»lib, savdo va hunarmandchilik markazi sifatidagi oê»z mavqeini saqlab qoldi foydalanilgan adabiyotlar shishkin v.a. varaxsha. m. 1963. baypakov k. i dr. drevniye goroda kazaxstana. alma-ata. 1971. m.v . vohidov ,, memorchilik” …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "buxoro vohasi shaharlari"

1711653012.pptx buxoro vohasi shaharlari reja: 1. buxoro vohasining tarixiy geografik shakllanishi. 3. dastlabki yozma manbalardagi ma’lumotlar. 4. poykent , varaxsha, vardonze shahar harobalari . zarafshon daryosi quyi qismida joylashgan buxoro vohasi qizil tepa qirlari qorovulbozor qorako’l, qizilkir massividap shaharlar paydo bolish shart-sharoitlari . zarafshon daryosi tez oquvchi tog’ daryosi bo’lib, o’zi bilan ko’p loyqa keltirgan. buning natijasida buxoro vohasining o’rni loyqa bilan to’lib borib, sekin —asta tekislikka aylangan. shu jixatdan nil vodiysining paydo bo’lish jarayonlari aynan bizning vohamizda qaytarilgan. misr nilning farzandi bo’lganidek buxoro vohasi ham zarafshon daryosining xosilasidir. sekin —asta aholi ko’chib kelgan va xo’jalik rivoj...

PPTX format, 1014.2 KB. To download "buxoro vohasi shaharlari", click the Telegram button on the left.

Tags: buxoro vohasi shaharlari PPTX Free download Telegram