ahmad al- farg’oniyning hayoti

PPTX 3,5 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1731011175.pptx mavzu: ahmad al- fargâoniyning hayoti ix-xii asrlarda yashab ijod etgan oârta osiyo xalqlari va butun dunyo tabiiy-ilmiy fiqrlarning rivojlanishiga juda katta hissa qoâshgan buyuk mutafakkirlaridan biri ahmad ibn muhammad al-fargâoniy (798-865)dir. ahmad al-fargâoniy oârta asrlarda yashagan oârta osiyolik olimlar orasida buyuk astronom, matematik, geograf sifatida asosiy oârinni egallaydi. u asli fargâonaning qubo (hozirgi quva) shahrida tugâilib oâsib, oâzining datlabki maâlumotini shu erda oladi. al-fargâoniy oâtkir zehnli va qobiliyatli bola boâladi, u matematika, geografiya, mantiq, ilohiyot, falsafa, tilshunoslik sohalarini puxta egallaydi, husnixat sohasida suls va nash xatlarini chiroyli yozadigan boâladi. ahmad oâz davridagi arab, fors, turk va yunon tillarini oârganadi. ahmad al-fargâoniy (798-865) ahmad al-fargâoniyning 8 ta asari bizga maâlum boâlib, ularning hammasi astronomiyaga oiddir. ular quyidagilar: astronomiya asoslari haqida kitob, arabcha: âkitob fi usul imi annujumâ âusturlob bilan amal qilish haqida kitobâ âoyning yer ostida va ustida boâlish vaqtlarini aniqlash haqida risolaâ. âyetti iqlimni hisoblash haqidaâ âquyosh soatini yasash …

oshlab osiyo qitâasining eng sharqiy chekkasigacha, yaâni tinch okeanidagi yaponiya orollarigacha davom ettiradi. al-fargâoniyning tavsiflash usuli al-xorazmiyning tavsiflash usulidan farq qilib, u hindlarning anâanasiga asoslanadi. uning iqlimlar tavsifida 3-,4-,5-,6- va 7- iqlimlarning tavsifi diqqatga sazovordir. uchinchi iqlim sharqdan boshlanib, xitoy mamlakatning shimolidan, soâng hind mamlakatidan va soângra qobul va kermon viloyatlaridan oâtadi. toârtinchi iqlim sharqdan boshlanadi va tibetdan, soângra xurosondan oâtadiki, bunda xoâjand, ustrushona, fargâona, samarqand, balx, buxoro, xirot, amuya, marvarud, marv, saraxs, tus, nishopur shaharlari bor. undan soâng jurjon, qumis, tabariston, demovand, qazvin, daylam, ray, isfaxondan oâtadi. beshinchi iqlim sharqda yajuj mamlakatidan boshlanadi, soâng xurosonning shimolidan oâtadi, unda toroz shahri-savdogarlar shahri bor. navokat (navkat), xorazm, isfijob (sayram), turarband (oâtror-hozirgi aris) va ozayborjon, armiya (armaniston) viloyati, bardaâa (barda), nashava (naxchivan) shaharlari bor. oltinchi iqlim sharqdan boshlanadi va yajuj mamlakatidan oâtadi, soâng xazar mamlakatidan (shimoliy kavkaz va quyi volga boâyin), jurjon (kaspiy) dengizining oârtasidan kesib oâtadi va rum (vizantiya) mamlakatigacha boradi. …

shga ham oâz ulushini qoâshaydi. al-fargâoniy quyosh, oy, sayyoralar va yulduzlarning harakati va munosabatlarini oârganishda, osmonning kelajak manzarasini bilish uchun geometrik-kinematik usul qabul qilib olinishida usturlob (astrolyabiya) asbobining ahamiyati haqida, uning nazariyasini yaratadi. bu stereografik proeksiyalar nazariyasi edi. al-fargâoniyning bu kashfiyoti keyingi davr astronomik-matematik nazariyalarning barchasiga asos boâlib xizmat qiladi. al-fargâoniy yer ekvatorida quyosh ikki marta bahorgi va kuzgi teng kunliklarida zenitda boâlishini, osmon qutblari gorizont tekisligida yotishini, qutblarda kecha qishga, kunduz yozga 6 oydan teng boâlishlaririni ham koârsatib bergan. al-fargâoniy qohira yaqinidagi rauza orolida oâzining oâlchov ishlarini olib borgan, u nil daryosi gidrometerologik tabiatini aniqlab beruvchi nilometrni ham quradi, bu nilometr bugungi kungacha ishlab kelmoqda. ahmad al-fargâoniy tavalludining 1200 yilligini nishonlash toâgârisida aniq fanlar rivojiga beqiyos hissa qoâshgan ulugâ vatandoshimiz, qomusiy alloma ahmad al-fargâoniy ilmiy merosining xalqimiz maânaviy-madaniy hayotidagi oârnini, alloma tavalludining 1200 yilligi yuneskoning 1998-yildagi tadbirlari rejasiga kiritilganligini hisobga olib hamda uning merosini avaylab-asrash va avlodlarga toâla yetkazishga …

ishga kirishsin. 2. oâzbekiston respublikasi fanlar akademiyasi, madaniyat ishlari vazirligi, tashqi ishlar vazirligi, yozuvchilar uyushmasi, respublika âmaânaviyat va maârifatâ jamoatchilik markazi, yunesko ishlari boâyicha milliy komissiya, fargâona viloyati hokimligi birgalikda 1998-yilning oktyabr oyida âahmad al-fargâoniy ilmiy merosining jahon fani taraqqiyotida tutgan oârniâ mavzuida xalqaro konferensiya va tantanali bayram tadbirlarini tayyorlasinlar va oâtkazsinlar. 3. ahmad al-fargâoniy tavalludining 1200 yilligi munosabati bilan fargâona viloyatida quriladigan va taâmirlanadigan inshootlar roâyxatiâ 2-ilovagaâ muvofiq tasdiqlansin. 4. oâzbekiston respublikasi fanlar akademiyasi hamda fan va texnika davlat qoâmitasi ahmad al-fargâoniyning xorijiy davlatlardagi kutubxonalarda va fuqarolarda saqlanayotgan merosini aniqlash va toâplash uchun 1997-yildan boshlab maxsus arxeografik ekspeditsiyalar tashkil qilsin. 5. oâzbekiston respublikasi oliy va oârta maxsus taâlim vazirligi, xalq taâlimi vazirligi, oâquv yurtlariga ega boâlgan vazirliklar va idoralar 1997-1998-yillarda oâz tasarruflaridagi barcha turdagi taâlim muassasalarida ahmad al-fargâoniy oâquvlarini tashkil etsinlar. 6. oâzbekiston respublikasi fanlar akademiyasi va davlat matbuot qoâmitasi 1997â1999-yillarda ahmad al-fargâoniy asarlari va uning hayoti va ijodiga …

okino, publitsistika, musiqa asarlari uchun xalqaro tanlovlar eâlon qilsinlar. 8. âoâzbekkinoâ davlat-aksiyadorlik kompaniyasi 1998-yilda ahmad al-fargâoniy hayoti va ilmiy faoliyati haqida 2 qismli hujjatli, ilmiy-ommabop, publitsistik film yaratishni va uning xorijiy tillarga dublyaj qilinishini rejalashtirsin. 9. oâzbekiston pochta va telekommunikatsiyalar agentligi âoâzbek allomalariâ turkumida pochta markalari va konvertlar chiqarishni muntazam yoâlga qoâysin va uning birinchisini ahmad al-fargâoniy tavalludining 1200 yilligiga bagâishlasin. 10. ommaviy axborot vositalari ahmad al-fargâoniy hayoti va ilmiy faoliyatining jahon ilm-fani taraqqiyotidagi oârni va ahamiyatini, yubileyga tayyorgarlikning borishini keng yoritsinlar. image2.png image3.png image4.png image5.png image6.jpeg image7.png

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ahmad al- farg’oniyning hayoti"

1731011175.pptx mavzu: ahmad al- fargâoniyning hayoti ix-xii asrlarda yashab ijod etgan oârta osiyo xalqlari va butun dunyo tabiiy-ilmiy fiqrlarning rivojlanishiga juda katta hissa qoâshgan buyuk mutafakkirlaridan biri ahmad ibn muhammad al-fargâoniy (798-865)dir. ahmad al-fargâoniy oârta asrlarda yashagan oârta osiyolik olimlar orasida buyuk astronom, matematik, geograf sifatida asosiy oârinni egallaydi. u asli fargâonaning qubo (hozirgi quva) shahrida tugâilib oâsib, oâzining datlabki maâlumotini shu erda oladi. al-fargâoniy oâtkir zehnli va qobiliyatli bola boâladi, u matematika, geografiya, mantiq, ilohiyot, falsafa, tilshunoslik sohalarini puxta egallaydi, husnixat sohasida suls va nash xatlarini chiroyli yozadigan boâladi. ahmad oâz davridagi arab,...

Формат PPTX, 3,5 МБ. Чтобы скачать "ahmad al- farg’oniyning hayoti", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ahmad al- farg’oniyning hayoti PPTX Бесплатная загрузка Telegram