уйғониш даври. xiv-xvi асрлар европада илмий билимлар ривожида янги давр

PPTX 92.9 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1746096207.pptx /docprops/thumbnail.jpeg уйғониш даври. xiv-xvi асрлар европада илмий билимлар ривожида янги давр уйғониш даври. xiv-xvi асрлар европада илмий билимлар ривожида янги давр режа: xiy-xy асрларда италияда илк уйғониш ва гуманизм. ғарбий европанинг буюк гуманист ёзувчилари ва уларнинг илм-фан ривожига қўшган ҳиссалари. мавзуга оид таянч тушунча ва иборалар: гуманист, уйғониш, янги замон, черков, буюк географик кашфиётлар, ихтиролар, мануфактура, буржуазия. xv аср охиридан европанинг пешқадам мамлакатларида тушкунликка юз ўгирган феодал тузумга қарши кураш авж олиб кетди: одамлар онгида ҳам ўзгариш юз берди. сабаби ғарбий европада юз берган алохида маданий ва тафаккурий тараққиёт даври “ренессанс” атамаси дастлаб италиядаги маданий –маънавий юксалиш (xiv – xvi асрлар) га нисбатан қўлланилган уни ўрта асрлар илк турғунлигидан янги даврга ўтиш босқичи деб бахолаганлар. ренесанснинг асосий аломатлари тафаккурда ва илму ижодда догматизм, жахолат ва муаасибликни ёриб ўтиб инсонни улуғлаш, унинг истеъдоди, ақлий – фикрий имкониятларини юзага чиқариш: антик даври (юнон-рум) маданиятига қайтиб, уни тиклаш, бойитиш: черков схлоастикасидан қутулиб, …

кембриж университетлари, испаниядаги саламанк ва италиядаги неаполь университетлари европадаги энг қадимий университетлар эди. xy асрда университетлар сони тез кўпўйди. 1500 йилда бутун европада 65 та университет бор эди. ўрта аср университети фани схоластика деб аталарди. схоластиканинг асосий хусусияти бирон бир янгилик яратиш эмас, балки христиан динини мазмунини тушунтиришдан ибора эди. xyi асрда гуманизм узил-кесил умумевропа маданий ҳаракатига айланиб, ўрта аср схоластикасига жуда қаттиқ зарба етказди. ғарбий европада юз берган алоҳида маданий ва тафаккурий тараққиёт даври. “ренессанс” атамаси дастлаб италиядаги маданий манавий юксалиш (xiv – xvi асрлар) га нисбатан қўлланилган, уни ўрта асрчилик турғунлигидан янги даврга ўтиш босқичи деб баҳолаганлар. ренессанснинг асосий аломатлари тафаккурда ва илмий ижодда догматизм жахолат ва мутаносибликни ёриб ўтиб, инсонни улуғлаш (гуманизм) унинг истеъдоди, ақлий фикрий имкониятларини юзага чиқариш, антик давр (юнон - рум) маданиятига қайтиб, уни тиклаш, бойитиш: черков схоластикасидан қутулиб, адабиёт ва санъатда дунёвий гўзаллик, хаёт тароналарини қизғин куйлаш, инсон эрки, хурфикрлилик учун курашиш. бунинг …

475-1564) бўлиб, у ўзининг «довуд» ҳайкалини яратди. буюк арбоблардан яна бири рассом рафаэль(1483-1520) унинг энг машҳур асари «сикст мадоннаси» дир. бу асар ғоят кучли муҳаббат билан суғорилган.уйғониш даврининг буюк санъаткорлари кишиларни ҳозир ҳам қойил қолдираётган нодир асарлар яратдилар. кўпгина гуманист ёзувчилар феодал тартибларни ва черковни қаттиқ қораладилар. шундай ёзувчилардан бири инглиз ёзувчиси томас мор (1478-1535) бўлиб, у ўзининг «утопия» асари билан машҳур. асарда адолатли тузумни таърифлайди. улуғ ёзувчи вильям шекспир (1564-1616)нинг бутун ҳаёти театр билан боғланган эди. у трагедиялар, комедиялар ва тарихий драммалардан иборат 37 та пьеса ҳамда кўп шеърлар ёзган. шекспирнинг «ҳамлет», «отелло», «қирол лир», «ромео ва жульетта» трагедиялари билан машҳур. испан гуманист ёзувчиси мигель сервантес (1547-1616) нинг «дон кихот» асари билан машҳур. бу асар дунёдаги ёвузлик ва адолатсизликка қарши фидокорона курашга чорловчи романи турли мамлакатлардаги кишиларнинг севимли китоби бўлиб қолди. йирик сиймо флоренциялик данте алигьери эди. «дўзах», «машҳар» ва «жаннат» уч қисмли поэмаси билан машҳур. ктиоб босишнинг ихтиро …

лидилар. (л. ариосто, а. полициано, н. макиавелли ва б). испанияда уйғониш давридаги театр ривожи м. сервантес ва лопе де вега, англияда у. шекспир ижоди билан боғлиқдир. уйғониш даврида театр санъати профессонал омиллари кучайди. драматургия ва актёрлик санъати назарияси қарор топди, илк театр бинолари қурилди. уйғониш даври меъморчилиги қадимги анъаналарни ўзлаштириб, уни янги мазмун билан бойитди. янги меъморий қурулмалар вужудга келди. кўп қавтли уйлар, янги қиёфадаги жамоат бинолари қад кўтарди. бинони ташқи ва ички томонларини безаш, кенгликни ташкил этиш борасида ҳам муайян ютуқларга эришилди. бу ўзгаришлар италиянинг флоренция, пиза, сиена, геноя, милан айниқса венеция шахарларида жуда сезиларли бўлди. улкан бинолар, ғоят катта гумбазли ва бир нечта устунли сарой ва ибодатхоналар қурилди, айниқса флоренциялик меъморлар антик меъморлик анъаналари ва ордер тизимидан унумли фойдаланди. бу анъаналарни ўрта аср италиялик меъморлик теҳникаси ютуқлари, маҳаллий қурилиш ҳом ашёлари ва конструкциялари билан уйғунлаштириб, ренессанс меъморлиги услубини яратдилар. девор сатхи текислигининг яхлитлигига эътибор кучуйди, меъморлик мужуссам чизиқли …

уйғониш даври. xiv-xvi асрлар европада илмий билимлар ривожида янги давр - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "уйғониш даври. xiv-xvi асрлар европада илмий билимлар ривожида янги давр"

1746096207.pptx /docprops/thumbnail.jpeg уйғониш даври. xiv-xvi асрлар европада илмий билимлар ривожида янги давр уйғониш даври. xiv-xvi асрлар европада илмий билимлар ривожида янги давр режа: xiy-xy асрларда италияда илк уйғониш ва гуманизм. ғарбий европанинг буюк гуманист ёзувчилари ва уларнинг илм-фан ривожига қўшган ҳиссалари. мавзуга оид таянч тушунча ва иборалар: гуманист, уйғониш, янги замон, черков, буюк географик кашфиётлар, ихтиролар, мануфактура, буржуазия. xv аср охиридан европанинг пешқадам мамлакатларида тушкунликка юз ўгирган феодал тузумга қарши кураш авж олиб кетди: одамлар онгида ҳам ўзгариш юз берди. сабаби ғарбий европада юз берган алохида маданий ва тафаккурий тараққиёт даври “ренессанс” атамаси дастлаб италиядаги маданий –маънавий юксалиш (xiv – xvi асрлар) га нисбата...

PPTX format, 92.9 KB. To download "уйғониш даври. xiv-xvi асрлар европада илмий билимлар ривожида янги давр", click the Telegram button on the left.

Tags: уйғониш даври. xiv-xvi асрлар е… PPTX Free download Telegram