сиёсий карашларнинг вужудга келиши ва ривожланиши

DOC 86,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1404459697_53463.doc сиёсий қарашларнинг вужудга келиши ва ривожланиши режа: 1. сиёсий қарашларнинг шаклланиши ва ривожланишининг объектив шарт-шароитлари. 2. қадимги дунё, ўрта асрлар ва ўйғониш давридаги сиёсий қарашлар.ўрта осиёда сиёсий ҳаёт ва сиёсий қарашларнинг ривожланиши. 3. xx аср сиёсатшунослигининг асосий йўналишлари. сиёсий қарашларнинг шаклланиши ва ривожланишининг объектив шарт-шароитлари. жамият ҳаётида рўй берадиган ҳар бир ўзгариш маълум бир тарихий шароитнинг маҳсули ҳисобланади. “политология” фанида ўрганиладиган масалалар ҳам турли тарихий шароитларда рўй берган. бу ўзгаришларни илмий-назарий жиҳатдан ўрганиш зарурлиги “политология”нинг фан сифатида вужудга келишида муҳим аҳамиятга эга бўлган. “политология” фанининг вужудга келиши ва ривожланишидаги дастлабки тарихий шароит – бу давлатнинг пайдо бўлишидир. давлатнинг пайдо бўлиши билан жамиятнинг сиёсий ҳаёти ва сиёсий муносабатлари шаклланиб борди. давлат бу муносабатларни йўлга қўйиш ва уларни тартибга солиш жараёнида жамиятнинг сиёсий намоёндасига айланиб борди. давлатнинг вужудга келиши каби, сиёсий партиялар ва ташкилотларнинг вужудга келиши ҳам жамиятнинг сиёсий ҳаётида рўй берган муҳим сиёсий ўзгаришлардан бири бўлган эди. сиёсий партияларнинг вужудга …
2
шларнинг ривожланиши. “политология” фанининг вужудга келиши ва ривожланишида сиёсий қарашларнинг роли ва аҳамияти бениҳоят каттадир. бу қарашларда жамиятнинг сиёсий ҳаётида рўй берган воқеа- ходисалар, ўзгаришлар ва уларга билдирилган муносабат у ёки бу даражада ўз аксини топган. дастлабки сиёсий қарашларнинг пайдо бўлиши эрамиздан аввалги ш минг йилликнинг охири ва 1 минг йилликнинг бошларига тўғри келади. бу даврда қадимги ҳиндистон ва хитойда дастлабки қулдорлик давлатлари пайдо бўлган. ўша пайтларда бу давлатларда олиб борилган сиёсатнинг айрим масалалари “ману қонунлари”, “махобхорот” сингари асарларда баён қилинган. хитойлик мутафаккир конфуцийнинг таълимотида ўз ифодасини топган. конфуцийнинг фикрича, оламдаги ҳамма мавжудот сингари инсоннинг тақдири ҳам самовий қудратга боғлиқ, шунинг учун одамларнинг “олийжаноблиги” ёки “тубанлиги”, “олий”, “паст” табақага мансублигини ўзгартириб бўлмайди. давлатни конфуций катта оила сифатида талқин қилади. конфуций акс эттирган ижтимоий-сиёсий табақаланиш, кишиларнинг тенгсизлик принципига асосланган: қора кишилар, олий, катта кишиларга бўйсунишлари лозим. оддий халқ давлатни бошқаришдан бутунлай четлаштириб қўйилган. эрамиздан олдинги п асрга конфуцийлик хитойда расмий мафкура …
3
демократияга давлатнинг монархия шаклини қарама-қарши қўяди ва бундай давлатни доно ва ақлли файласуф олимлар бошқариши зарур деган ғояни илгари суради. афлотун сингари арасту ҳам давлат ва давлат бошқарувининг хилма-хил шаклларини асослаб беришга ҳаракат қилган. у ўзининг “политика” асарида давлат шакллари ва давлат бошқарувининг олтита тўрини биринчи марта асослашга ҳаракат қилади ва уларни икки гуруҳга бўлиб кўрсатади. биринчи гуруҳга давлатнинг монархия, аристократия, политика шаклларини киритади ва буни давлат бошқарувининг энг маъқул турлари деб таърифлайди. иккинчи гуруҳга – зўрлик, олигархия, демократия шаклларини киритади ва давлат бошқарувининг номаъкул шакллари сифатида таърифлайди. афлотун ва арастунинг шогирдларидан бири бўлган цицерон ўзининг “мунозаралар”, “давлат ҳақида” сингари машҳур асарларида давлат жамиятдаги барча фуқароларнинг манфаатларини ҳимоя қилиш тўғрисида муҳим фикрларни илгари суради. “политология” фани масалаларини ишлаб чиқиш ва ривожлантириш ишига ўрта асрлар ва ўйғониш даврларида /арбий европа ҳамда америкада яшаган кўплаб мутафаккир-олимлар, давлат ва жамоат арбоблари ҳам муносиб ҳисса қўшганлар. “политология” фанининг ривожланишига италияда николо макиавелли (1468-1527), англияда …
4
амиятнинг сиёсий ҳаёти ва сиёсий муносабатларига доир қарашларда қонунларнинг кучига ва унинг аҳамиятига катта аҳамият билан қарайдилар. жумладан: ж.локк “қаердаки, қонунлар кучли бўлса, бундай жойда амалдаги эркинликка эришилади” - дебди. ж.лонкнинг бу масаладаги қарашлари кейинчалик т.пейни, т.жефферсон каби америкалик машҳур мутафаккир-олимларнинг сиёсий қарашларида ҳам тўла акс этади. улар монархия бошқарувини батамом рад этиб, демократик сайловларга асосланган республика бошқарувини қўллаб-қувватладилар. т.жефферсоннинг бу масаладаги қарашлари кейинчалик ақшнинг миллий мустақиллик деклорациясига асос қилиб олинганлиги бу мутафаккирнинг сиёсий қарашлари мамлакат ҳаётида қанчалик катта роль ўйнаганлигини амалда тасдиқлайди. хiх асрда сиёсий қарашларнинг ривожланишига буюк инглиз мутафаккири и. бентам (1748-1832) муҳим ҳисса қўшган эди. у бу замондошлари орасида биринчи бўлиб сиёсатни либераллаштириш, капиталистик муносабатларни эркин ривожлантириш, давлатнинг иқтисодиётга аралашмаслиги ҳамда давлат муассасаларини демократиялаш ғоясини илгари сурди. хх асрда “политология” ни фан сифатида асослаб беришда ганс жоҳам моргенату, жеймс розенау, з.бзежинский, раймон арон, морис дюверже, макс вебер сингари кўплаб америкалик ва /арбий европалик политолог-олимларнинг хизматлари бениҳоя катта …
5
фурқат, аҳмад дониш, бердак, сатторхон, беҳбудий каби ўнлаб етук мутафаккирлар ва давлат арбоблари жуда катта ҳисса қўшганлар. уларнинг асарларида “политология” фанининг хилма-хил масалалари тўғрисида кўплаб илғор ғоялар илгари сурилган. айниқса, фаробийнинг жамоалар ҳақидаги таълимоти, навоийнинг адолатли шоҳ тўғрисида қарашлари ва энг муҳими, амир темурнинг давлатни идора этиш қоидалари баён қилинган. “темур тузуклари” асари ижтимоий-сиёсий фикримиз тарихида ўчмас из қолдирди. буларга қўшимча равишда, ўзбек маърифатпарварлари ва жадидчиларининг сиёсий муносабатларини ўргатишга бўлган интилишлари ҳамда шу ҳақдаги ғояларини ҳам айтиб ўтиш муҳимдир. 2.3. xx аср сиёсатшунослигининг асосий йўналишлари. xx асрнинг йигирманчи йилларидн бошлаб сиёсий ҳаёт муаммоларга бўлган илмий-амалий қизиқиш кенг кўламда авж олиб кетди. сиёсий хокимият ва унинг фаолият йўналишлари, сиёсий тизим ва унинг таркибий қисмлари, сиёсий маданият ва унинг турлари - кўринишлари, жаҳон сиёсати ва халқаро ташкилотлар масалалари жиддий илмий изланишлар, тадқиқ ва таҳлил объекти бўлиб қолди. сиёсий хокимиятнинг тузилиши - амал қилиши жараёнларини сиёсатшуносликда биринчи таҳлил қилганлардан бири америкалик толкотт парсонс …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "сиёсий карашларнинг вужудга келиши ва ривожланиши"

1404459697_53463.doc сиёсий қарашларнинг вужудга келиши ва ривожланиши режа: 1. сиёсий қарашларнинг шаклланиши ва ривожланишининг объектив шарт-шароитлари. 2. қадимги дунё, ўрта асрлар ва ўйғониш давридаги сиёсий қарашлар.ўрта осиёда сиёсий ҳаёт ва сиёсий қарашларнинг ривожланиши. 3. xx аср сиёсатшунослигининг асосий йўналишлари. сиёсий қарашларнинг шаклланиши ва ривожланишининг объектив шарт-шароитлари. жамият ҳаётида рўй берадиган ҳар бир ўзгариш маълум бир тарихий шароитнинг маҳсули ҳисобланади. “политология” фанида ўрганиладиган масалалар ҳам турли тарихий шароитларда рўй берган. бу ўзгаришларни илмий-назарий жиҳатдан ўрганиш зарурлиги “политология”нинг фан сифатида вужудга келишида муҳим аҳамиятга эга бўлган. “политология” фанининг вужудга келиши ва ривожланишидаги дастлабки тарихий ш...

Формат DOC, 86,5 КБ. Чтобы скачать "сиёсий карашларнинг вужудга келиши ва ривожланиши", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: сиёсий карашларнинг вужудга кел… DOC Бесплатная загрузка Telegram