хозирги даврнинг долзарб глобал-социал муаммолари

DOC 156.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1354625222_40561.doc ҳозирги даврнинг долзарб глобал-социал муаммолари www.arxiv.uz режа: 1. жамият ва хозирги давр глобал-социал сиёсий муаммолари. 2. социал хаётнинг ривожланиши ва умумжахон муаммоларининг янада кескинлашуви. 3. социал хаёт ва глобал социал муаммоларининг хал килиниш интернационал характери. 4. глобал муаммоларни хал этишда социал окимларнинг хиссаси. социал жамият, умумий жамиятнинг энг мухим, асосий сохаси булиб, жамият таркибида булади. жамият-бу инсонларнинг ишлаб-чикариш, иктисодиёт, ижтимоиёт муносабатлари, мафкуравий, сиёсий тизими билан табиат борлигини бирлаштирадиган яхлит табиий-тарихий бирликдир. социал, яъни ижтимоий жамият эса бу турли хил социал гурухлар, элементларнинг узаро алокалари, муносабатлари, ишлаб чикариш кучлари, тараккиёти, истеъмоли ва таксимоти тизимлари, сиёсий, иктисодий, ижтимоий бошкариш системаларининг табиат саховатларидан кенг, узлуксиз фойдаланадиган мавжуд яхлит бирлигидир. социал жамият уз тараккиёт тарихий жараёнида умумжахон ахамиятига молик глобал муаммоларни келтиради ва келтирмокда. бу муаммолар асосан саноатнинг-индустриянинг зур бериб ривожланиши, ахоли усиши, ер ости ва усти табиий бойликларидан вахшиёна фойдаланиши, жамиятда инсоний рухий тангликнинг вужудга келиши каби муаммо ва хоказолардир. бу глобал …
2
кучайишига сабаб нима ва уларнинг бир-биридан фарки нимада? дастлаб шуни айтиш керакки, бу муаммолар ва социал хаётга умуман ер шаридаги хамма инсониятга богликдир. инсоният келажагига ва тараккиётига бевосита боглик булиб ижтимоий тузумидан катъий назар хамма миллатлар, халклар, давлатларга баббаравар таалуклидир. шу сабабли бу муаммоларни хамма баббаравар, биргаликда килишини талаб этади. шунинг учун хам бу муаммолар глобал (умумжахон) муаммолари дейилади. 1. глобал муаммоларнинг кескинлашиш сабаблари ва социал хаёт глобал муаммоларга: урушнинг олдини олиш, хом ашё, энергетик ресурслар, экология, озик-овкат, демографик, космос ва жахон океанлари бойлигини тинчлик максадларда, тинч йул билан хал килиш, куп мамлакатларнинг иктисодий колоклигига куплашиб бархам бериш, энг хавфли касалликларни (спид ва бошка), орол муаммоларини тугатишдан иборатдир. улар ичида энг хавфли ва огир проблема бу уруш ва тинчлик проблемасидир. бу глобал муаммолар кескинлашувининг сабабларидан энг мухими у хам булса социал-иктисодий, илмий-техника характерига эга булганлигидир. социал-иктисодий характердаги сабабларга нима киради? ишлаб чикариш-бу нафакат ишлаб чикариш кучлари, технология балки ундан фойдаланиш …
3
атли кучга айланмаган эди. масалан, биргина кичик мисолни келтирайлик: - инсоният ер карини ковлаб бойлик олиш учун тупрокни аралаштиришининг бир йиллиги, бир йил ичида юз бераётган хамма ер кимирлашлар-вулканларнинг кучидан 3 марта ортик махсулотларни вужудга келтирмокда. инсоният бутун энергиядан (ер шаридаги мавжуд хамма энергиядан) карийб 10,9 квт доимий харакатдаги энергияга эгадир. бу албатта куёш энергиясининг ерга таркатаётган энергиясидан нихоятда пастдир. куёшнинг ерга бераётган энергияси 10,23 квтдир. аммо ердаги энергия инсон фойдаланаётган мавжуд энергия сувдаги, ер усти тупрокидаги, атмосферадаги ва океанлардаги ошиб тушмокда бу албатта хавфлидир; - инсоният шу билан, атом ташмачилари булиб колмокда. атом энергияси миллион йиллар давомида ер карида тупланиб колган атомни дахшатли равишда фойдаланилмокда ва уни биосфера катламигача таркатмокда. бу жараён куз илгамас равишда юз бермокда: ун йиллар давомида углерод, темир, мис, цинк ва бошка ер ости химик элементлар кони вахшийларча фойдаланиб, куз илгамас холатда тез химиявий бирлашмалар тарзида таркалмокда, хаво ифлосланмокда. натижада инсоният фаолияти янги элементлар концепциясини …
4
ва х.к. умуминсоний муаммолардир. улардан энг мухими: 2. ресурслар муаммоси энг мухими инсоният нормал яшаши учун нормал хаёт мавжуд булмоги керак. бунинг учун моддий ер соти, ер усти ресурслари етарли булмоги зарур. аммо ана шу ресурслардан купчилиги узининг охирги чегарасига келиб колган. шу билан бу ресурслардан бир текисда фойдаланиш йукдир. а) айрим мамлакатларда минглаб гектор хосилдор ерлар каррозияга учрамокда, йирик-йирик урмонлар йук килинмокда, дарё хавзалари захарланмокда, бошкаларида эса бу бойликларга хам инсон кули тегмаганлари хам бордир. бу эса ердаги биосфера мувозанатини бузиб юбормокда. бу энг мухимлари ер соти бойликларининг вахшийларча фойдаланишидир. собик совет олимларининг хисоби буйича ердан кишлок хужалигига маданиятлари учун 1,5 млд.гектор ердан, яъни умум ернинг 10-11 фоизини (курикликдаги) фойдаланмокда. инсоният умуман курикликнинг яйлов ва утлок усимликлар дунёси билан бирга 25-30 фоизидан фойдаланиш зарур булган махсулотли урмонлар билан 50-55 фоизидан фойдаланмокда. умуман курикликдаги умуми ернинг карийб 60 фоизини махсулсиз ёки кам ярокли ер булиб колмокда. хосилдор ерлардан инсоният вахшийларча …
5
хисоб китобларга асосланиб, олимлар куйидаги таклифни айтмокдалар: · алюмин (иккинчи кайта ишлаш ресурсларисиз) – 570 йил; · темир – 250 йилга, кургошин – 19 йилга; · цинк-рух – 23 йилга, олово-калайи – 35 йилга; · мис – 29 йилга етади ва хоказолардир. айрим хисоб китобларга асосан инсоният хамма металлар запасини 2500 йилгача; шу жумладан: - свинец (кургошин), цинк (рух), олово (калайи), олтин, кумуш ва платина, никель, вольфрам, мис эса 2000-2100 йилларгача; - марганец, кобальт, алюминий ва бошкаларни 2100-2200 йилларгача етади деб прогноз килмокдалар. аммо бу хисоблар пессимистик рухдаги прогнозлар булмай хакикатга якиндир. г) яна энг огир глобал проблема у хам булса, энергетик ресурслардир. бу тушунарли, чунки бирорта иктисодий тараккиёт, биронта мамлакатнинг харбий куч кудратининг усиши ва мустахкамланиши, биронта атроф-мухитни химоя килиш, биронта кишлок хужалигини ривожлантириш энергетикасиз мумкин эмасдир. бу энг огир проблема булиб, хозир хатто «энергетик кризис» терминлари ишлатилмокда, бу хакикатдир. буни кандай тушунмок керак? - 70 йилларгача энергиядан фойдаланишнинг …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "хозирги даврнинг долзарб глобал-социал муаммолари"

1354625222_40561.doc ҳозирги даврнинг долзарб глобал-социал муаммолари www.arxiv.uz режа: 1. жамият ва хозирги давр глобал-социал сиёсий муаммолари. 2. социал хаётнинг ривожланиши ва умумжахон муаммоларининг янада кескинлашуви. 3. социал хаёт ва глобал социал муаммоларининг хал килиниш интернационал характери. 4. глобал муаммоларни хал этишда социал окимларнинг хиссаси. социал жамият, умумий жамиятнинг энг мухим, асосий сохаси булиб, жамият таркибида булади. жамият-бу инсонларнинг ишлаб-чикариш, иктисодиёт, ижтимоиёт муносабатлари, мафкуравий, сиёсий тизими билан табиат борлигини бирлаштирадиган яхлит табиий-тарихий бирликдир. социал, яъни ижтимоий жамият эса бу турли хил социал гурухлар, элементларнинг узаро алокалари, муносабатлари, ишлаб чикариш кучлари, тараккиёти, истеъмоли ва таксимо...

DOC format, 156.0 KB. To download "хозирги даврнинг долзарб глобал-социал муаммолари", click the Telegram button on the left.