бозор итисодиётининг мохияти ва белгилари

DOC 76,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1403162601_43592.doc бозор итисодиётининг мохияти ва белгилари режа: 1. бозор иктисодиётининг мохияти ва асосий белгилари. 2. бозор инфратузилмаси ва унинг унсурслари. 3. узбекистоннинг бозор иктисодиётига утишининг узига хос йули. 1 хозирги замон иктисодиёти бозор иктисодиётидир. ер юзидаги купгина мамлакатлар хар хил даражада ва узига хос хусусиятлар билан ривожланиб бормокда. бозор асосида товар — пул муносабатлари ётади. товар пул муносабатлари товар ишлаб чикариш, товарларни айир — бошлаш ва пул муомаласига хос муносабатларнинг яхлитлигидир. товар ишлаб чикаришга оид муносабатлар товарни яратишда моддий ва жрнли мехнат сарф этилиши, бу сарф — харажатлар жамият учун зарурий даражада булиши, товарнинг сифати ва нархининг мувофиклиги таъминланиши, индивидуал мехнат сарфлари зарурий даражада булиши, товарлар киймати мехнат унумдорлигига тескари пропорционал тарзда узгариши каби алокаларни билдиради. товар ишлаб чикарувчилар мустакил равишда, бозорга караб товарларни яратадилар, бозор талаби кондирилгандагина даромад топадилар. яратилган товарларни айирбошлаш сохасидаги муносабатлар сотувчи ва харидор уртасидаги эркин олдисотди муносабатларидир. турли товар ишлаб чикарувчилар бозорда айни бир вактда …
2
илинади. бозор иктисодиёти foj куп киррали ва мураккаб иктисодиётдир. унинг мохиятини англа: учун унга хос туб белгиларни яхлитликда олиб караш керак. белгилари шаклланиб улгурган, аралаш иктисодиётга айланга бозор иктисодиёти шароитида вужудга келади, бу эса хозирг энг ривожланган мамлакатларда аник куринади. бозор иктисодиёти эркин товар — пул муносабатларига acocлантан, иктисодий монополизмни инкор этувчи, ижтимоий мулжалга, ахолини ижтимоий мухофаза килиш йуналишига эта булп ва бошкарилиб (тартибланиб) турувчи иктисодиётдир. узига хос мулю муносабатлари, ижтимоий йуналишлари ва тартибланиб тури усуллари жихатидан бу тизим капиталистик иктисодиётдан ва тарихда мавжуд булган собик социалистик иктисодиётдан фарк килади, бозор иктисодиётининг куйидаги субъектлари мавжуд: а) иктисодий мустакил мулк эгаси ёхуд истеъмолчи булган айрим кишилар ёки гурухлар. буларга одатда ёлланиб ишловчилар, ер эгалари, капитал сохиблари, ишлаб чикариш воситаси эгалари киради. улар тадбиркорлик килмай, уз мулкидан даромад топади ёки ёлланиб ишлайди; б) фирма, корхона, хужаликлар, уларда банд булган тадбиркорлар. улар фойда олиш йулида мустакил иш юритадилар, ишлаб чикариш омилларини ишга соладилар; …
3
аклининг хукмронлигига йул берилмайди. ишлаб чикарувчи ёки истеъмолчи уз товарини ёки пулини узи билганича ишлатади. бозор иктисодиёти эркин булганидан у хар кандай иктисодий монополизмни инкор этади. бозор иктисодиёти шароитида узаро муносабатлар манфаатларни кузлаган холда урнатилади. иш юзасидан булган муносабатлар (шериклик) эркин шаклланади. турли ишлаб чикарувчилар бир — бири билан манфаатли алока урнатадилар. бозорда эса харидор билан сотувчи бир —бирини эркин танлайди. бозор иктисодиётида товар такчиллиги булмайди, шу сабабдан бозорда ишлаб чикдрувчи эмас, балки истеъмолчи (харидор) уз измини утказади, товар ва хизматларнинг сифатига ва нархига караб танлаб олиш имконига эга булади. бозор иктисодиётининг яна бир белгиси нархларнинг ли бераллашуви, яъни нарх — навонинг эркин ташкил топишидир. товарлар нархини давлат юк.оридан белгиламайди, нарх айрим ишлаб чикарувчи ёки истеъмолчи тазйики остида шаклланмайди. нарх бозордаги талаб ва таклифга караб, харидор билан сотув — чининг савдолашувига биноан юзага келади. бозор иктисодиёти мослашувчан ик,тисодий тизимдир. у шароит узгаришларига дархол жавоб беради, нима етишмаса, шуни дархол ишлаб …
4
анади, иктисодий юксалишлар билан бирга инкироз ва танглик хам пайдо булади. бозор иктисодиётининг х.ам, кандай иктисодиёт каби уз ривожланиши конунлари мавжуд. унга хос конунлар тизимини икки гурухга булиш мумкин: а) умумиктисодий, лекин бозор иктисодиётида хам амал килишда давом этган конунлар; б) факат бозор иктисодиётининг узига хос булган конунлар. бозор иктисодиётига хос булган туб белгилар секин — аста шаклланиб, пировард натижада яхлит иктисодий тизимни хосил этади. бозор иктисодиётига утиш xx асрга хос булган умумба i шарий, яъни умумжахон вокелигидир. халкаро тажриба kypj сатганидек, бозор иктисодиётига утишнинг уч шакли ёки moj дели мавжуд: 1) рарбий европа мамлакатлари ва бошка ривожланга мамлакатлар йули; 2) мустамлакачиликдан озод булиб, мустакил тараккиёк йулига утиб ривожланаётган осиё, африка ва лоти^ америкаси мамлакатлар йули. 3) шаркий европа мамлакатлари ва мдд мамлакатлар йули. юкорида кайд килинганидек, бозор иктисодиёти деганда! хозирги ривожланган мамлакатлардаги иктисодиёт тушунилади. тарихий нуктаи назардан бозор иктисодиётининг h тури мавжуд. биринчиси — асов ёки ёввойи бозор иктисодиёти] …
5
измат килувчи инфратузилма (транспорт, алока, омбор хужалиги, йул хужалиги, сув ва энергетикатаъминоти кабилар). улар бозор иктисодиётидан олдин хам мав. жуд булади. бозор иктисодиётига утиш даврида уларни тижо ратчилик йулига утказишга тутри келади, яъни улар яхши ишл пул топиш ва уз — узини молиялаштириш йулига утказилади; 2. товарлар ва хизматлар муомаласига, яъни савдо — сотик; ишларига хизмат килувчи инфратузилма (биржалар, сав, уйлари, аукционлар, тижоратчилик идоралари, реклама фир малари ва агентлари, давлатнинг савдо — сотик ва уларни на зорат килувчи муассасалар). тоталитар тизим шароитида маз кур инфратузилманинг купчилик унсурлари булмайди, шу боне дан улар ислохот йули билан яратилади; 3. молия — кредит муносабатларига хизмат килувчи инф ратузилма (тижорат банклари, уз —узини кредитлаш идоралар сурурта компаниялар, молия компаниялари, солик ундириш мах камалари, хар хил пул фондлари). улар хам ислохотлар жараё нида яратилади; 4. ахолига хизмат килувчи ёки социал инфратузилма (уй-жой, коммунал ва транспорт хизмати, маориф, маданият хамд сорликни саклаш муассасалари, ахолини ишга жойлаштири …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "бозор итисодиётининг мохияти ва белгилари"

1403162601_43592.doc бозор итисодиётининг мохияти ва белгилари режа: 1. бозор иктисодиётининг мохияти ва асосий белгилари. 2. бозор инфратузилмаси ва унинг унсурслари. 3. узбекистоннинг бозор иктисодиётига утишининг узига хос йули. 1 хозирги замон иктисодиёти бозор иктисодиётидир. ер юзидаги купгина мамлакатлар хар хил даражада ва узига хос хусусиятлар билан ривожланиб бормокда. бозор асосида товар — пул муносабатлари ётади. товар пул муносабатлари товар ишлаб чикариш, товарларни айир — бошлаш ва пул муомаласига хос муносабатларнинг яхлитлигидир. товар ишлаб чикаришга оид муносабатлар товарни яратишда моддий ва жрнли мехнат сарф этилиши, бу сарф — харажатлар жамият учун зарурий даражада булиши, товарнинг сифати ва нархининг мувофиклиги таъминланиши, индивидуал мехнат сарфлари зарурий дараж...

Формат DOC, 76,0 КБ. Чтобы скачать "бозор итисодиётининг мохияти ва белгилари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: бозор итисодиётининг мохияти ва… DOC Бесплатная загрузка Telegram