ijtimoiy iqtisodiy va siyosiy hayot sotsiologiyasi

DOC 98.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1584191254.doc ijtimoiy iqtisodiy va siyosiy hayot sotsiologiyasi reja: 1. shaxs jamiyat va ijtimoiy boshqaruv sotsologiyasi. 2. iqtisod sotsologiyasi va mehnat sotsologiyasi 3. jamoatchilik fikri sotsologiyasi, ta’lim sotsologiyasi. shaxs jamiyat va ijtimoiy boshqaruv sotsologiyasi. har qanday ijtimoiy tizimning bo’laqlari odamlar hisoblanadi. odamlarning jamiyatga kiritilishi turli birliklar orqali amalga oshiriladi, qaysini har bir aniq shaxs sotsial guruhlar, sotsial institutlar, sotsial tashkilotlar jamiyatda qabul qilingan qoida va qadriyatlar tizimini, ya’ni madaniyat orqali gavdalanadi. shunga muofik inson ko’p sotsial tizimlarga tortilgan bo’lib, ularning har biri unga tizimni shakillantiruvchi ta’sir ko’rsatadi. shunday qilib odam faqat sotsial tizimning bulagi bo’libgina qolmay, uning o’zi ham murkkab to’zilma bo’lgan tizimni aks ettiradi. sotsiologiya shaxsni barcha xilma-xilligi majmuida emas, ya’ni tabiat maxsuli sifatida emas, balki ijtimoiy munosabatlar yig’indisi, ya’ni jamiyat maxsuli sifatida qarab chiqadi. “jamiyatni islox qilish va yangilash bo’yicha ko’p qirrali faoliyatimiz markazida inson, suveren o’zbekistonning fuqarosi turadi. isloxotlarning mazmuni ayni har bir fuqaro o’z kobilyatini, o’z iste’dodini …

shash bo’lib antologiyaga oid holatni saqlab qoladi. demak, insoniyat o’ziga xos moddiy vokeylik sifatida mavjud bo’ladi. ammo, insoniyat o’z holicha mustaqil mavjud bo’lmaydi. aniq insonlar yashaydilar va harakat qiladilar. insoniyat alohida vakillarining mavjud bo’lishi “individ” tushunchasi bilan ifodalanadi. individ - bu insoniyat zotining yakka vakili, insoniyatning hamma sotsial va ruhiy jihatlarini idrokiy, irodasi, extiyojlari, manfaatlari va xokazolarning soxibi hisoblanadi. “individ” tushunchasi bu vaziyatda “aniq inson” sifatida foydalanadi. masalaning bunday quyilishida turli biologik omillar (yosh jihatlari, jinsiy mijozlarining o’ziga xos tomonlari), shuningdek, inson xayotiy faoliyatining sotsial sharoitlardagi tafovutlar belgilamaydi. insonni turli darajada yakka tarzda va tarixiy rivojlanishni aniq-tarixiy o’ziga xosligini aks ettirishda “individ” tushunchasi bilan bir qatorda “shaxs” tushunchasi ham qo’llaniladi. “shaxs” bir qator gumanitar fanlarning falsafa, ruxshunoslik, pedagogika va sotsiologiyaning o’rganish ob’ekti hisoblanadi. falsafa shaxsni faoliyat sub’ekti, ong va ijodiyot sifatida tutgan o’rni nuqtai-nazaridan qarab chiqadi. ruxshunoslik - shaxsni ruhiy jarayonlar, xususiyat, qobiliyat, iroda sifatlari va boshqa jihatlardan barqaror yaxlit …

irlaridan qat’iy metodologik ko’rsatmalar orqali farq qiladilar. insonning qaysi jihati shaxs tushunchasida namoyon bo’ladi? insonni 2-xil extiyoj mavjud: tabiiy va ijtimoiy. tabiiy - bu barcha biologik extiyojlar: ijtimoiy - mehnat faoliyati, ijtimoiy faollik, ma’naviyat va boshqa. shaxs bu insonning jismoniy tabiati emas, balki uning ijtimoiy sifatidir. shaxs extiyojlari uning manfaatlari orqali namoyon bo’ladi. manfaatlar esa uni maqsadli faoliyatga yo’llaydi. kishilarning ijtimoiy munosabatlari ularning xulklarida eng avvalo manfaatlar tarzida namoyon bo’ladi. bu esa o’z navbatida shaxs faoliyatining maqsadini, mazmunini va mohiyatini ifodalaydi. manfaatlarning maqsadga aylanishi shaxs faoliyati motivining oliy darajasidir. shaxs ijtimoiy mavqei uning tashqi hulqida ham, tashqi kiyofasida, yurish turishida va xatto muomalasida ham o’z ifodasini topadi. shaxsning ijtimoiy ro’li nazariyasida belgilangan va erishilgan ijtimoiy mavqelari o’zaro farqlanadi. belgilangan mavqe - bu shaxs xizmati va xatti-harakatidan qat’iynazar, jamiyat tomonidan belgilab qo’yiladi. shaxsning etnik kelib chiqishi, tug’ilgan joyi, oilasi, zoti va boshqalar shular jumlasidandir. erishilgan mavqe deganda, shaxsning o’z xatti-harakati, qobiliyati …

piga “yuqori” ko’r-ko’rona, so’zsiz bo’ysunish, dunyoqarashi tor, bir tomonlama, o’z mansabini saqlab kolish va yuqori mansablarga erishish yo’lida har qanday qabihlikdan kaytmaydigan, munofiklik kabi xususiyatlarga ega bo’lganlar kiritildi. bunday kishilarning shaxs xususiyatlari ular bajaradigan vazifasiga o’z o’rnini bo’shatib beradi. shaxs tipining bunday ko’rinishi xozirda ham jamiyat xayotini yangi sharoitda erkin rivojlanishiga to’sqinlik qilmoqda. shaxs faoliyati deganda, uning ichki va tashqi tendensiyalarining ijtimoiy xayotda namoyon bo’lishi xususiyatlariga aytiladi. ijtimoiy faollik insonning shaxs sifatidagi darajasining asosiy ifodasi bo’lib uning yuksak qadriyatli extiyojlarini qondirishlari va sifat ko’rsatkichdir. demak, ijtimoiy faollik shaxsning muhim sifatidir. shaxs faolligi deb uning xayotini boshqarish bilan, qadriyatlarini namoyon bo’lish xususiyatlariga aytiladi. ijtimoiy faollik insoning shaxs sifatidagi darajasining asosiy ifodasi bo’lib, uning yuksak qadriyatli extiyojlarini qondirish usuli va sifat ko’rsatkichidir. shu jihatdan shaxs faoliyati sotsiologiyada keng va kichik (tor) ijtimoiy darajalarda o’rganiladi. shaxsning bunday darajalarda o’rganilishi metodologik ahamiyat kasb etadi. jamiyat - kishilarning xayotiy faoliyatining tarixiy rivojlanish shaqli bo’lib, o’z …

ar majmuasi hamdir. sotsiologiya jamiyat to’g’risidagi ta’limot bo’lib, ijtimoiy tizimlar rivojlanishi va funksional qonunyatlari, harakatlantiruvchi kuchlarni o’rganuvchi fandir. u turli ijtimoiy hodisalar, jamiyat va tabiat o’rtasidagi aloqadorlikni, shuningdek, shaxs kishilarning ijtimoiy hulqi, uning elementlari va rivojlanish qonuniyatlarini o’rganadi. xozircha jamiyat xayotini sotsiologik jihatdan tatqiq qilish asosan, ikki yo’nalishda rivojlanib keldi. birinchi yo’nalish o.kontdan fransuz sotsiologi e.dyurkgeym orqali rivojlantirilgan amerikalik sotsiolog t.parsonslarning sotsiologik ta’limoti. bu yo’nalishda ijtimoiy tizim o’zgarishi tashqi kuchlar ta’siri orqali tushuntirilib, ko’proq psixologik omillarga e’tibor berilgan. ikkinchi yo’nalish: marksistik sotsiologik ta’limot bo’lib, unda ijtimoiy tizim ichki ziddiyatlar asosida ichki kuch ta’siri orqali tushuntirilib, materialistik mohiyatga ega bo’lgan moddiy munosabatlarning belgilovchi ro’liga asosiy e’tibor qaratilgan. har ikki ta’limot ham jamiyat xayotida muhim belgilarni o’zida mujassamlashtirgan. sotsiologik amaliyot funksional o’zgarishlarsiz, evolyutsiyasiz, revolyutsiya tushunchasi bilan, funksional munosabatlar taxlilisiz ijtimoiy tizimlar rivojlanishini faqat ziddiyat va konfliktlar orqali asoslashgan o’rinuvchi ta’limot jamiyat xayotini bir tomonlama o’rganishga olib kelishini ko’rsatmoqda. burjua sotsiologiyasi nomi bilan …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "ijtimoiy iqtisodiy va siyosiy hayot sotsiologiyasi"

1584191254.doc ijtimoiy iqtisodiy va siyosiy hayot sotsiologiyasi reja: 1. shaxs jamiyat va ijtimoiy boshqaruv sotsologiyasi. 2. iqtisod sotsologiyasi va mehnat sotsologiyasi 3. jamoatchilik fikri sotsologiyasi, ta’lim sotsologiyasi. shaxs jamiyat va ijtimoiy boshqaruv sotsologiyasi. har qanday ijtimoiy tizimning bo’laqlari odamlar hisoblanadi. odamlarning jamiyatga kiritilishi turli birliklar orqali amalga oshiriladi, qaysini har bir aniq shaxs sotsial guruhlar, sotsial institutlar, sotsial tashkilotlar jamiyatda qabul qilingan qoida va qadriyatlar tizimini, ya’ni madaniyat orqali gavdalanadi. shunga muofik inson ko’p sotsial tizimlarga tortilgan bo’lib, ularning har biri unga tizimni shakillantiruvchi ta’sir ko’rsatadi. shunday qilib odam faqat sotsial tizimning bulagi bo’libgina qolmay,...

DOC format, 98.5 KB. To download "ijtimoiy iqtisodiy va siyosiy hayot sotsiologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: ijtimoiy iqtisodiy va siyosiy h… DOC Free download Telegram