tizimli yondashuv umumilmiy metodologiya sifatida

DOC 110,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1706115401.doc tizimli yondashuv umumilmiy metodologiya sifatida reja: 1. tabiat va jamiyatga tizimli qarashlarning shakllanishi 2. t. parsonsning funktsional jamiyat tizimi 3. tizim va tizimli yondashuv nazariyalarining asosiy tushunchalari 4. tizimli yondashuv va ijtimoiy qonunlar 5. tizimli va kompleks (majmuaviy) yondashuvlar tabiat va jamiyatga tizimli qarashlarning shakllanishi tizim (lotincha systema – qismlardan tarkib topgan birlik) bu bir – biri bilan munosabatda bo'lgan, o'zaro aloqador va ma'lum bir butun birlikni paydo qiluvchi elementlar yig'indisidir. xosligini namoyon etadi. funktsinallashuv qonuniyatlarini va kapitalistik jamiyat rivojlanishi yo'nalishini belgilab beradi. tizimli yondashuv bilish jarayonining universal vositasidir: har qanday voqea-xodisalarga tizim sifatida qarash mumkin, garchi ilmiy tahlilning har qanday ob'ekti ham bunga muhtoj emas. tizimli metod murakkab dinamik butunliklarni bilish va yaratishda tengi yo'q metoddir. 1972 yildayoq faylasuflar “o'rganilayotgan ob'ektlarga tizimli-strukturali yondashuv xozirgi vaqtda umumilmiy tamoyil maqomiga ega bo'lib bormoqda: barcha maxsus fanlarda ularning rivojlanganlik darajasi va ichki ehtiyojlaridan kelib chiqqan holda tizimli yondoshuvdan foydalanadi”. (v.s tyuxtin.) …
2
– 1882) turlarning kelib chiqishi nazariyasini ishlab chiqdi. biologiya va qishloq ho'jaligi amaliyoti ma'lumotlarini tizimli umumlashtirgan holda ingliz tabiatshunos olimi tirik tabiatning tabiiy tanlov yo'li bilan evolyutsion rivojlanishi to'g'risidagi xulosaga keldi. buyuk rus ximigi d. i. mendeleev (1834 – 1907) davriylik qonunini kashf qildi, va uning asosida ximiyaviy elementlarning davriy tizimini yaratdi. mendeleevning qonuni nafaqat aloqalarni, balki ximiyaviy elementlarning real o'zgarishlarini ko'rsatadi va noorganik moddalarning rivojlanishi qonuni hisoblanadi. elementlar tizimi asosi sifatida atom yadrosining zaryadi olingan, elementlarning xususiyatlari va tizimda egallagan o'rni unga bog'liqdir. bu kashfiyotlar g. spenser sotsiologiyasida qo'llanila boshlandi. u jamiyatga 3 ta organlar tizimidan iborat bo'lgan bir butun organizm sifatida qaraydi: 1. ta'minlovchi; 2. taqsimlovchi;.3. idora etuvchi (regulyativ). jamiyatga tirik tabiatdagi kabi evolyutsiya qonun – qoidalari, moslashuv, differentsiatsiya va integratsiya qonun – qoidalari xosdir. marksizm bir butun rivojlanuvchi tizimlarni ilmiy tafakkur etishning falsafiy va metodologik asoslarini shakllantirdi. tizimlilikning dialektik – materialistik tamoyili ob'ektga bir butunlik xususiyatlari bilan …
3
enti sifatida ishlab chiqishga marksizm ko'p hissa qo'shgan. k. marks jamiyatning tirik tabiatdan farqli o'ziga xos tizimlilik xususiyatlarini ochib bergan. bu o'ziga xoslik shundan iboratki, insonlar sotsial tizimlarni yaratuvchi, ishlab chiqaruvchi omillar hisoblanadilar. k. marks 2 ta xususiyatni ajratib ko'rsatadi: tabiiy va ijtimoiy. ijtimoiy xususiyatlar inson tomonidan yaratilgan, mehnat faoliyatida va ilmiy faoliyatda mujassamlashgan xususiyatlardir, aynan ilmiy faoliyat jamiyat elementlarini birlashtiradi va ijtimoiy tizim xususiyatlarining o'ziga xosligini namoyon etadi. bu 2 xususiyat – jamiyatni tizimli tahlil etishning asosidir.k. marks o'zining ijtimoiy iqtisodiy formatsiyalar to'g'risidagi ta'limotida ijtimoiy tizimlarning tarixiy tiplarini ajratishda tizimli yondashuvdan foydalanadi: ibtidoiy – jamoa, quldorlik, feodal, kapitalistik va sotsialistik. bunday ajratishda ishlab chiqaruvchi kuchlar (insonlar, mehnat qurollari, xom – ashyo) va ishlab chiqarish munosabatlari (ayirboshlash, iste'mol qilish, taqsimlash) yig'indisidan tashkil topgan moddiy ne'matlarni ishlab chiqarish usullari asos bo'lib xizmat qildi. ishlab chiqarish usuli – bu bazisdir, undan siyosiy ustqurma, ijtimoiy psixologiya va ijtimoiy ong shakllari (din, huquq, falsafa, …
4
maboynida bilish jaraenining universal vositasiga aylandi. zero, ushbu yendashuv murakkab dinamik jaraenlarni bir butunlida anglashda tengi yuq metodologiyadir. o'rganilaetgan ob'ektlarga tizimli yendashuv hozirgi vaqtda umumilmiy tamoyil maqomiga ega bo'lib bormoqda: barcha maxsus fanlarda ularning rivojlanganlik darajasi va ichki ehtiejlaridan kelib chiqqan xolda tizimli yendashuvdan foydalanada, - deb ta'kidlanligi ushbu yendashuvning ilm-fan dunesida ommalashaetganligi belgisi. shuning deb, tizimli yendashuvni asosiy tushunchalarni ochib berish kerakligini ifodalaydi. tizim – ob'ekt, maqsadga erishish uchun zarur va yetarli bo'lgan vazifalarni amalga oshirish, uni bir-biri bilan maqsadga muvofiq tarzda joylashgan elementlar majmuasi bilan ta'minlanadi. tizimli yondashuv - bu fanda murakkab tashkillashgan ob'ektlarni shakllantirish uslublarini ishlab chiqish vazifasini bajaruvchi nazariy-metodologik yo'nalishdir. tizimli yondashuvning qo'llanishi ob'ektning asoslarini, struktura tiplarini, munosabatlar ierarxiyasini, shuningdek ob'ektdagi funktsional, sababiylik va boshqa bog'liqliklar va aloqalarni topishni taqazo etadi. tizimlilik tamoyili shuni anglatadiki, tizim va uni tashkil etuvchi qismlarning o'zaro hatti-harakatlari qonuniyatlari asosida o'rganilgan ob'ektiv voqelik jarayonlari integral xususiyatlar va qonuniyatlarga ega bo'lgan mustahkam …
5
m; ijtimoiy jarayonlar – bu qismlarning o’zaro aloqasi; tizim – chekli, ya’ni u o’zining yaxlitligi va chegaralarini saqlab turadi, degan xulosalarga asoslangan edi. aynan shu xulosalarga asoslangan holda jamiyatni o’z-o’zini nazorat qiluvchi va muvozanatga tomon intilish tendensiyasiga ega organik tizim sifatida ko’ruvchi funksional nazariyalar yuzaga keladi. organizmga o'xshab o'zini o'zi ta'minlaydigan tizim sifatida jamiyat asosiy ehtiyoj va ehtiyojlarga ega bo'lib, ularni qondirish yashash uchun zarurdir. bunday tizimning sotsiologik tahlili uning qismlarining funktsiyalarini o'rganishga qaratilgan bo'lishi kerak, bu tizimning ehtiyojlarini qondirishdir. tizimlar ularning omon qolishini (muvozanatni) ta'minlash uchun ma'lum turdagi tuzilmalarga ega bo'lishi kerak. ushbu fazilatlarning jamiyatda qanchalik o'ziga xos xususiyati borasida munozaralar bo'lib o'tdi. ushbu g'oyalarning asoschilari e. dyurkgeym, b. malinovskiy, a.r. radkliff-braun ularning rivojlanishiga hissa qo'shdi. e. dyurkgeym ushbu muammolarni sabab va funktsiya o'rtasidagi bog'liqlik nuqtai nazaridan tahlil qildi. ijtimoiy hodisani o'rganayotganda sabab va funktsiyani ajratish kerak, sabab funktsiya hosil qiladi va funktsiya bajaradi. ijtimoiy (jamiyat) mavjudligining asosiy sababi …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tizimli yondashuv umumilmiy metodologiya sifatida"

1706115401.doc tizimli yondashuv umumilmiy metodologiya sifatida reja: 1. tabiat va jamiyatga tizimli qarashlarning shakllanishi 2. t. parsonsning funktsional jamiyat tizimi 3. tizim va tizimli yondashuv nazariyalarining asosiy tushunchalari 4. tizimli yondashuv va ijtimoiy qonunlar 5. tizimli va kompleks (majmuaviy) yondashuvlar tabiat va jamiyatga tizimli qarashlarning shakllanishi tizim (lotincha systema – qismlardan tarkib topgan birlik) bu bir – biri bilan munosabatda bo'lgan, o'zaro aloqador va ma'lum bir butun birlikni paydo qiluvchi elementlar yig'indisidir. xosligini namoyon etadi. funktsinallashuv qonuniyatlarini va kapitalistik jamiyat rivojlanishi yo'nalishini belgilab beradi. tizimli yondashuv bilish jarayonining universal vositasidir: har qanday voqea-xodisalarga tizim sifati...

Формат DOC, 110,5 КБ. Чтобы скачать "tizimli yondashuv umumilmiy metodologiya sifatida", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tizimli yondashuv umumilmiy met… DOC Бесплатная загрузка Telegram