уйғониш даври театри

DOC 122,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1527071281_71714.doc уйғониш даври театри режа: 1. италия театри 2. гуманист адиблар драматургияси 3. “маърифий комедия” 4. пастораль комедиа дель арте 5. испан театри 6. инглис театри 7. шекспир ижоди ғарбий оврўпо театр санъати ўйғониш ёки ренессанс даврида ўз тарихининг муҳташам палласига киради. бу давр театри хv-хvi асрлар бўсаҳасида италияда шакл топиб, сўнг испанияда “олтин даври” ни ўтайди ва, ниҳоят, англияда шекспир замонида ўз ривожининг камолот чўққисига кўтарилади. бу эски феодал тузум емирилиб, унинг ўрнида янги капиталистик жамият пойдевори қурилаётган давр эди. оврўпода йирик миллатлар ва миллий давлатлар таркиб топади, черковнинг кўп асрлик ҳукмронлик мавқеи заифлашиб, эркин ҳаёт сурури мавж уриб боради. иқтисодиёт, сиёсат, илм-фан, фалсафа, санъат, қисқаси, жамиятнинг ҳамма жабҳаларида қурилиш даври бошланди. театр оламида эса яна ҳам улканроқ ўзгаришлар рўй беради. мистерия томошалари лопе де вега ёки шекспир асарлари билан таққосланган бўлса, ўрта асрлар театри театр ижодининг уйғониш даврида юксак санъат сифатида тараққий топиши учун бир тайёргарлик поғонаси вазифасини …

умумбашарий эзгуликлар хаётга татбиқ этилаётгандек бўлиб туюлади. юнон ва рим донишмандларининг китобларининг антик санъат асарларида акс этириллган қадриятлар янги мафкура ва яшаш тарзи учун манба ва асос деб қабул этила бошлайди. бу давр ўрта асрлар исканжасида қолиб келган инсоннинг яратувчилик салоҳияти қайта уйғониши, жўш уришига шарт-шароит яратиб берганидан, у уйғониш даври, ақлзаковат даври деб аталадиган бўлди. янги давр кишилари эркин инсон ҳақида антик замонда шаклланган тушунчаларни худди ўзларига қаратилган ўгитлар тарзида қабул қилиб, ўз қарашларини ишлаб чиқдилар. ўзига мустақил, ақл-идрок сарвари бўлган инсон шахс ҳақидаги ғоя гуманистлар қарашларининг устувор ғоясига айланади. шундай заковатли ва фаол инсон ўрта аср кишисига кескин қарама-қарши қўйилди. жамоатнинг назарида энди аввалгидек зоҳид ва мутаасиблар эмас, балки кучли, эркин ва заковатли инсон шахси юқори шон-шараф кишисига айланади. инсонпарварлик идеалларининг черков ақидалари устидан ғолиб келиши улкан тарихий аҳамиятга эга бўлди. эркинлик ғояси ҳам худди шундай улкан тараққийпарварлик аҳамиятига молик эди. халқнинг крепостнойликка қарши кураши самараси ўлароқ туғилган …

разолатга қарши курашга даъват этишдан чекинмадилар. ренессанс драмасида ижобий қаҳрамон ўз қисматининг фожиона эканидан қатъи назар, охири ўз эзгу ниятларининг рўёбга чиқишига бўлган ишончни йўқотмади. улуғ санъаткорлар ҳар қандай тўсиқларни енгишга қодир халқнинг куч-қудратига комил ишонч билан қарадилар. улар ижодининг ҳаётбахшлиги ҳам шундадир. инсонга ва халққа бўлган шу ишонч даҳо санъаткорлар ижодида акс этган улуғ идеалларнинг банибашарга абадул-абад дахлдор бўлиб қолишини тайин қилиб берди. жаҳон саҳнасининг гаррик, тальма, кин, сальвини, росси каби улкан актёрларидан бошлаб бизга замондош бўлган моисси, гилгуд, оливье ва скофильдгачабарчаси ўзларининг шоҳона образларини уйғониш даврининг даҳоси шекспир фожиаларида яратдилар. шчепкин, мочалов, ермалова, южин сингари ажойиб рус актёрлари шекспир ва лопе де вега образларини илҳомбахш талқинчилари бўлдилар. а. остужев томонидан отелло образининг янгича талқини кўпгина миллий театрларда а. ҳидоятов (ўзбекистон), м. рисқулов (қирғизистон), а. қулмамедов (туркманистон), а. хорова (гуржистон), р. нарсесян (арманистон), к. карм (эстония), в. тхапсаев (осетия) ижроларида ўзининг кейинги ривожни топди. ёш истедод соҳиби санъатга қадам …

олда халқаро иқтисодий алоқалар соҳасида мустақил шаҳар давлатлар сифатида иштирок этади. хiv- хv асрлардан италияда савдо-сотиқ ва саноат ишлари қатори банк сармоячилиги соҳаси ҳам ривожланиб боради. бу соҳа тадбиркорлари, айниқса флоренция банкчилари бутун итанлиядаги пул олди-берди ишларини бошқарибгина қолмай, айни чоғда кўпгина оврўпо мамлакатлари ғазнасига ҳам ўз таъсирини ўтказиб келди. капиталистик муносабатларнинг ривожланиши буржуазиянинг сиёсий мавқеига таъсир этмай қолмади. илғор куч сифатида майдонга чиққан бу синф кенг халқ оммаси кўмагида помешчик-дворянлар ҳокимиятига қарши курашда ғалаба қилиб, юқори ижтимоий мавқеларини эгаллаб боради. лекин буржуазиянинг бу ғалабаси осонликча қўлга киритилгани йўқ. зулм ва зўрлик исканжасида қолган камбағал халқ оммаси йирик буржуазияга қарши кураш бошлайди. омма ғалаёнлари, айниқса, хiv асрнинг иккинчи ярмида кескин тус олади. 1343 йили флоренцияда қўзғалон кўтарилади, 1371 йили сиена ва перуджа шаҳарларида ғалаёнлар бўлиб ўтади. халқ ҳаракатидан ваҳимага тушган ҳукмдорлар республикачилик бошқарув усулидан воз кечиб, эркин шаҳарларни якка ҳокимликка асосланган монархияларга айлантирадилар. катта бойликка эга бўлган бужуазия сармоядорлари имтиёзли …

блар драматургияси италия гуманистлари комедия, трагедия ва пастораль соҳада илк намуналарини яратиш билан бутун оврўпа миқёсида драма ривожининг кейинги истиқболини белгилаб бердилар. комедия ва трагедия антик намуналарга тақлидан яратилган бўлса, пастораль жанри қадимгиларнинг буколика поэзияси асосида таркиб топди. италияда антик дарама намуналари дастлабки пайтларда соф илмий мақолаларда ўрганилган. плафт ва тереций, софокол ва еврипиднинг пьесалари аристотель, лукреций ва тацитларнинг рисолалари қаторида мутолаа қилинади. xiv-xv асрлар гуманистларини антик пьесаларнинг саҳнавийлик табиати қизиқтирмайди. шаҳар майдонларида ўхтин-ўхтин диний томошалар ташкил этилиб турилади. лекин илм аҳли уларни нодонлик ва жаҳолат белгиси тарзида қарши олади. гуманистлар қадимги мумтоз асарларга камоли эҳтиром билан қарб, уларнинг халқ даврасига олиб чиқилишини эп кўрмадилар. антик намуналарини ўз аслиятида ўқишга қодир нозик дидли билимдорларгина улардан баҳраманд бўлишга муносиб деб ҳисобланади. қадимги файласуфлар сингари италия гуманистлари ҳам очиқ ҳавода суҳбат ва мубоҳаса ўтказишни қоидага киритадилар. улар соя-салқин, сўлим гўшаларда ёки кўкаламзор ўтлоқлар бағрида руҳнинг абадийлиги ҳақида фикр-мулоҳазалар юритганлар ёки гораций, вергилийларнинг …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "уйғониш даври театри"

1527071281_71714.doc уйғониш даври театри режа: 1. италия театри 2. гуманист адиблар драматургияси 3. “маърифий комедия” 4. пастораль комедиа дель арте 5. испан театри 6. инглис театри 7. шекспир ижоди ғарбий оврўпо театр санъати ўйғониш ёки ренессанс даврида ўз тарихининг муҳташам палласига киради. бу давр театри хv-хvi асрлар бўсаҳасида италияда шакл топиб, сўнг испанияда “олтин даври” ни ўтайди ва, ниҳоят, англияда шекспир замонида ўз ривожининг камолот чўққисига кўтарилади. бу эски феодал тузум емирилиб, унинг ўрнида янги капиталистик жамият пойдевори қурилаётган давр эди. оврўпода йирик миллатлар ва миллий давлатлар таркиб топади, черковнинг кўп асрлик ҳукмронлик мавқеи заифлашиб, эркин ҳаёт сурури мавж уриб боради. иқтисодиёт, сиёсат, илм-фан, фалсафа, санъат, қисқаси, жамиятнинг ҳам...

Формат DOC, 122,5 КБ. Чтобы скачать "уйғониш даври театри", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: уйғониш даври театри DOC Бесплатная загрузка Telegram