пардаланган ва ноихтиёрий шарҳ уларнинг умумий ва фарқли томонлари

DOC 64.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1523984850_71211.doc пардаланган ва ноихтиёрий шарҳ уларнинг умумий ва фарқли томонлари режа: 1. пардаланган шарҳ: унинг ютуқ ва камчилик томонлари. 2. билвосита нутқ 3.муаммони аниқлаш шархнинг асосий хусусияти одатда, шарҳни ким ёзаётганлиги аниқ кўрсатилади. бундай ҳолатларда жавобгарлик умумий бўлади. газеталарнинг муаллифлик саҳифалари - муаллифнинг сурати билан биргаликда берилади, лекин муаллифни бу тарзда танитиш ноодатий ҳол. бундай ҳолатларда асосий қоида - бу муаллифнинг исми шарифи шарҳнинг ё юқори, ё пастки қисмида қия ҳарфлар билан берилади. газета шарҳлари эса ўша газета таҳририятининг нуқтаи назарини ифодалайди. масалан: барча республикамиз газеталарининг шарҳлари - ўша газетанинг шарҳларини ўз ичига олади. яъни муайян газета муҳаррирининг шарҳи ўша газета ҳайъатининг нуқтаи назарини ифодалайди. таҳририятнинг бу тарздаги шарҳларининг устунлиги шундаки, унда ҳеч бир ходим гоҳида тушунарсиз ёки қалтис фикрлари учун айбни ўзига олмайди. бу шу билан бирга алоҳида журналистнинг обрўга эга бўлиши эмас, балки газетанинг умум нуфузини ва имиджини оширишга хизмат қилади. ўқувчиларга ҳақиқий шарҳ нима-ю, янгилик ёки оддий …

содифий шарҳ чиқиб қолиши мумкин. зимдан ҳаракат қилиш ҳар иккала шарҳга ҳам тегишли . лекин ҳар иккаласининг ҳам йўналиши бир хил ва бир натижага олиб келади. танлаш, ахборот қиймати ва тегишлилик каби масалалар бошқа бобларда таҳлил этилади . бу ерда эса хабарни қандай ёзиш кераклиги ҳақида сўз кетаяпти. масалага ушбу нуқтаи назардан қараганда пардаланган ва ноихтиёрий шарҳларда эҳтиросларга бой ранг-баранг сўзлардан кенг фойдаланилади. бундай ҳолларда кўпинча истеҳзоли усулдан фойдаланишга ҳаракат қилинади. билвосита нутқ «деди»,”хабар берди”каби сўзлар - бетараф феъллар ҳисобланади. иқтибос сифатида келтирилган ушбу сўзлар бизни фақат хабардоргина қилади холос. репортёрлар кўпинча ушбу сўзларни бошқа синоним сўзлар билан алмаштиришга ҳаракат қилишади, лекин бошқа синоним сўзлар бетараф ҳолатни тасвирлаб бера олмайди. «иқрор бўлди» сўзи айбни тан олиш маъносида келса, «тасдиқлади» сўзи эса айтилганга ишонмасликни билдиради. масалан, «таъкидлади »сўзи иқтибос муаллифига ишонганликни билдиради. шу билан бирга, агар кимдир сизга ўз хатти- ҳаракатлари ёки қарорини тушунтирса ва бошқа асослар бўлмаса, сиз уни «ўзини …

қасд олиш б) ҳис туйғуларни англатиш в) эмоционал ҳаёжонни етказиш воситаси бўлиши мумкин эмас. шарҳда: а) ижтимоий аҳамиятга эга бўлган нимадир етказиб берилиши б) ишонарли аргументлар келтирилиши в) ахборотда муносиб танқид акс этиши г) муаллифни тинглаётган ўқувчига шарҳ тушунарли, равон тилда ёзилган бўлиши керак. ҳар бир материал: а) ўз услуби ва дастхатига эга бўлиши б) фактларга баҳо бериш ва таҳлил қилиш тартиб асосига қурилиши в) нигоҳ бирор мавзуга қаратилиши г) жонли янги ракурс, баъзан зиддиятли услубдан ифодаланиши д) ўқувчини мавзуга янгича нуқтаи назардан қарашига эришиш ж) ҳикоя қилиш эмас, кўрсатиб бериш е) фикрни ўқувчига қарши қуйиш эмас, мисоллар келтириш и) муаллиф тажрибасига эмас, мавзуга эътиборни қаратиши з) оҳангдаги узвий мутаносибликка амал қилиш (бирор оҳангни танланг ва охиригача шунга амал қилинг) муаммони аниқлаш шархнинг асосий хусусияти кимнидур нуқтаи назари ва сиёсий дастурининг қисқача ёзилиши оқибатида бир қанча муаммолар пайдо бўлади. «ислоҳотчи», «сулчи», «қатъий ислоҳот тарафдори», «қаттиқ қўл», “мўтадил”, “экстремист” каби аниқловчи …

и». қўллаб-қувватламаганларингиз эса «жиноят» қилишади. агар сизга намойишчилар ёқмаса унда «оломон» дейсиз, агар ёқса унда «халқ оммаси» ва ҳоказолар. сўзларни жуда эҳтиёткорлик билан ишлатишга тўғри келади.ҳатто сўзларнинг энг беозорини танлаганингизда ҳам барибир нотўғри таассурот қолдириши мумкин. шулардан келиб чиқиб шарҳлашда аввало муаммони аниқлаш муҳим ҳисобланади. 1муаммони аниқланг. сиз нимани муҳокама қилмоқчисиз ёки ҳал қилмоқчисиз? тушунтирилиши ёки изоҳланиши зарур бўлган бирор нарса борми? шарҳловчилар янгилик ёки ахборотни фақат қайта қолипга солиши шарт эмас. улар чўзилиб кетиши керак эмас, кўпинча қисқа ва лўндаси таъсирли чиқади. альтернативлар (имкониятлар) рўйхатини тузинг. муаммо мавжудлигини аниқлагандан сўнг, сиз ўз билим ва тажрибангизни, ўзингиздаги мавжуд манбаларни яхшилаб кўздан кечиринг ва иложи борича кўпроқ ечимларни ишлаб топинг. ҳар бир имкониятни кўриб чиқинг. ҳаммасини кўриб чиқмагунингизга қадар битта ечимда тўхтаб қолманг. альтернатив (имкониятларни) текширишга киришинг, уларнинг ҳар бирига танқидий нуқтаи назар билан қаранг. воқеликни текширишга тўғри (мос) келадими? альтернатив (имконият) дан тезликда воз кечиш ҳам мумкин. агар вазият тақозо …

сигагина суянса, улар янги ёки кенг маънода кўп нарса қила олмайди, уларнинг таҳлилий мақолалари жонсиз, моҳиятан саёз бўлиши мумкин ва айниқса агар уларнинг ўша масалага нисбатан билими тор бўлса. 5. таҳририят мақолалари - сиёсатдан кўра кўпроқ газетанинг услубини ифодалайди. бир газетанинг услуби бошқасиникидан фарқ қилади. 6. шарҳловчи бўлиш - цивилизацияга эришган ёки эришаётгант жамиятнинг қирраларини намоён этиш учун имкониятдир. бу зўравонлик ва фанатизмни ақл ва мулоҳазакорликка айлантириш имконини беради. шарҳловчи - жамият ва миллат равнақини таъминлашга ёрдам беради. шарҳлар - яхши газетанинг юраги ва қалби, жамиятнинг виждони бўлиши керак. шарҳ ва журналист шахси таҳлил муаммоси воқеликни англаш нуқтаи назаридан энг муҳимларидан бири ҳисобланади. таҳлил бутун нарсани қисмларга бўлиб ўрганишни тақазо этади. нарсаларнинг белгиларини билиш учун бутунни бўлишдан олдин ушбу белгилар нимадан иборат эканлигини ва қандай бўлакларга бўлиниш мумкинлигини англаш жуда муҳим. демак, таҳлил қилишдан олдин муаллиф бутун нарсанинг ўзини тўла англаб олиши зарур. буни илмий термин билан дедукция деб аталади. …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "пардаланган ва ноихтиёрий шарҳ уларнинг умумий ва фарқли томонлари"

1523984850_71211.doc пардаланган ва ноихтиёрий шарҳ уларнинг умумий ва фарқли томонлари режа: 1. пардаланган шарҳ: унинг ютуқ ва камчилик томонлари. 2. билвосита нутқ 3.муаммони аниқлаш шархнинг асосий хусусияти одатда, шарҳни ким ёзаётганлиги аниқ кўрсатилади. бундай ҳолатларда жавобгарлик умумий бўлади. газеталарнинг муаллифлик саҳифалари - муаллифнинг сурати билан биргаликда берилади, лекин муаллифни бу тарзда танитиш ноодатий ҳол. бундай ҳолатларда асосий қоида - бу муаллифнинг исми шарифи шарҳнинг ё юқори, ё пастки қисмида қия ҳарфлар билан берилади. газета шарҳлари эса ўша газета таҳририятининг нуқтаи назарини ифодалайди. масалан: барча республикамиз газеталарининг шарҳлари - ўша газетанинг шарҳларини ўз ичига олади. яъни муайян газета муҳаррирининг шарҳи ўша газета ҳайъатининг нуқта...

DOC format, 64.5 KB. To download "пардаланган ва ноихтиёрий шарҳ уларнинг умумий ва фарқли томонлари", click the Telegram button on the left.

Tags: пардаланган ва ноихтиёрий шарҳ … DOC Free download Telegram