алалия ва афазия нутқ камчиликларини коррекциялаш

DOC 50,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1361104318_41565.doc алалия ва афазия нутқ камчиликларини коррекциялаш www.arxiv.uz режа: 1. алалия хақида тушунча. 2. мотор алалия хақида тушунча. 3. сенсор алалия хақида тушунча. 4. афазия хақида тушунча. 5. мотор ва сенсор афазия. 6. афазия ва алалияни коррекциялаш. таянч сўзлар: (алалия мотор. сенсор. афазия. эмболофразия. эхололия.) алалия энг оғир нутқ нуқсонларидан бири хисобланади, бундай нуқсон пайтида бола тил орқали мулоқот воситасидан бутунлай ажралади: унинг нутқи мустакил ва логопед ёрдамисиз шаклланмайди. алалия нутқнинг йўқлиги ёки боланинг она қорнида ёки дастлабки ривожланиш босқичида нутқ шаклланишига қадар бош мия қобиғи нутқ доирасининг органик жарохатланиши ўзлуксиз ривожланмай қолишидир. алалия болаларда перифирик эшитиш ва артикуляцион аппаратнинг сақланган холда кузатилади. бундай омиллар улардаги нутқ ривожланиши учун ақлий имкониятларнинг мавжудлигидан далолатдир. нутқ бузилишининг шаклланиш сабаблари марказий нерв системасининг органик жарохатланиши билан боғлангандир. уларга қуйидагилар киради: бош миянинг жарохатланиши; туғруқнинг оғир кечиши; тез туғиш оқибатида мияга қон қуйилиши; боланинг она қорнида ривожланиш босқичида, туғруқ вақтида, шунингдек боланинг бир ёшгача …
2
бия масаласига нотўғри ёндашувлари ҳам сабаб бўлади. бундай нотўғри ёндашув уларнинг заиф болага хаддан ортиқ эхтиёткор, рахм-шафқатли муносабатда бўлишларида намоён бўлади. мотор алалияли болалар рухий жисмоний холатининг заифлашуви кўп толиқиш ва ишга қайишмаслик оқибатидда янада чуқурлашади. ташқи нутқнинг бузилиши шунингдек боғланишли нутқни мустақил талаффуз қилишнинг бирданига пасайиши мотор алалияли болаларнинг ҳарактерли белгисидир. бу пайтда болаларнинг фаол луғат бойлигини ўзлаштириш, нутқни грамматик жихатдан тўғри тузиш, товуш талаффузи ва сўзнинг бўғинли кўринишидан фойдаланиш борасидаги қийналишлари кузатилади. шундай қилиб алалиялик болалардаги нутқ холати жуда ҳам ранг-баранглиги билан тавсифланади ва у неврологик бузилишларнинг оғирлигига, нутқ мухити ва тарбиявий шароитга логопедик таъсир этишнинг вақти ва муддатига бошқа кўп холларда эса боланинг компенсаторлик имкониятларига боғлиқдир. мотор алалияли болалар нутқининг мазмунли томони бузилиши ўзоқ муддатли ва ўзлуксиз тузатиш ишлари олиб боришни талаб этади. бу нуқсон махсус ўқитишсиз тугатилмайди. тарбиячи мотор алалияси билан хасталанган болаларни логопед хузурига консултацияга юбориш керак. сенсор алалиядаги нуқсонларнинг бузилишида эшитиш тўлиқ сақланган холда …
3
арда болага намуна бўйича амалий машқлар бажаришни таклиф қилиш мақсадга мувофиқ бўлади. бундай пайтда боланинг дидактик материалга қандай мувофиқлашувини, тарбиячи ёрдамини қандай қабул қилишини, бошқа болаларга нисбатан тақлидини аниқлаш мухимдир. сенсор алалия амалиётда жуда кам учрашига карамасдан, бундай болаларга алохида эътибор бериш лозим. чунки фақат тегишли шароитларда ва ўзоқ вақтли тузатиш ишлари жараёнида мазкур нуқсонни қисман тузатиш ва болани нутқ ўстиришга ихтисослашган мактабда ўқитиш учун тайёрлаш мумкин. афазия марказий органик турга оид оғир нутқ бузилишлари қаторига киради. бу кўпроқ ёши ўтиброқ қолган кишилардаги мияда қон айланишининг бузилиши оқибатида пайдо бўлади. афазия нутқнинг тўлиқ ёки қисман йўқолиши, у одатда бош миянинг локал жарохатланиши натижасида юзага келади. афазия сабаблари нутқнинг шаклланган босқичида бош мия нутқ системасининг турли хил органик бузилишларидан иборатдир. афазия қуйидаги хасталикларнинг натижаси хисобланади: 1. бош миянинг оғир жарохатланиши. 2. миянинг яллиғланиши жараёни ва унда ўсмаларнинг пайдо бўлиши. 3. қон-томир касалликлари ва мияда қон айланишининг бузилиши. афазиянинг шакли, нуқсоннинг оғирлиги …
4
ар ва ўзуқ-юлуқ гапларни тўлиқ тушунмаган холда такрорлайди. мотор афазия билан хасталанган кишининг спонтан нутқи ундаги нутқ аъзолари заифлашувининг натижаси бўлиши мумкин, холбуки брока марказининг бузилишида сўзнинг товуш ва бўғин бузилишлари талаффуз қилиш имконияти чекланади. сенсор афазия болалар афазиясининг иккинчи шакли хисобланади. сенсор афазия даврида биринчи навбатда нутқни идрок этиш бузилади. шунинг учун нутқни тушунишда бола анча қийналади. афазия билан хасталанган бола нутқни эшитади. лекин нима хақида гапирилаётганини англамайди.нутқни идрок этишни бузилишининг турлича даражалари мавжуд бўлиб, бунга фақат ўз нутқини эмас, балки бошқа кишилар нутқни ҳам тушунмаслик киради. фонематик эшитишнинг бузилиши оқибатида сенсор афазия билан касалланган болалар ўз нутқи устидан назорат ўрнатиш имкониятини йуқотадилар. уларга тўғри нутқ фаолиятининг сақланиб қолишига хеч нарса тўсқинлик қилмаса ҳам бу нутқ қуйидаги сабабларга кўра мукаммал бўла олмайди: нутқни эшитиш орқали назорат қилишнинг йўқлиги; нутқни тушунишнинг бузилиши. сенсор афазия пайтида нутқнинг просодик томони бузилмайди, бундай пайтда болалар нутқи етарли даражада охангдор бўлади. тузатиш орқали таъсир …
5
лада турлича кечади. логопедик ишнинг барча даврларида ота-оналар, тарбиячилар, болага яқин кишиларнинг ёрдами керак бўлади: улар тиклаш ишларини давом эттиришлари, унинг устидан назорат ўрнатишлари, болада ўз кучига ишонч пайдо қилишлари лозим. машғулотларда орттирилган нутқ кўникмалари мустахкам бўлмайди ва тез унутилади, шунинг учун бутун ўқиш давомида ўзлаштирилган билимларни, кўникмаларни кўпроқ такрорлаш ва мустахкамлаш керак бўлади. фойдаланилган адабиётлар: 1. цветкова л,н. проблемы афазии и восстановительного обучение москва.1975 йил. 2. миронова. с.а. обучение и воспитание дошкольников с нарушением речи. москва. 1987 . 3. лурия а.р. травматическая афазия. москва 1974 йил. 4. левина.р.е. опыт изучения неговоряших детей алаликов. москва 1951йил. 5. п.м. пўлатова “олигофренопедагогика” тошкент 2005 йил. 6. в.с. рахманова “махсус педагогика” тошкент 2004 йил. 7.выготский.л.с. «проблема у отсталости» москва 1956 йил. 8.под ред. дульнева. г.м.»коррекционная роль обучения в школе»м.1971 й. 9. м. аюпова “логопедия” тошкент, 2007 йил.

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "алалия ва афазия нутқ камчиликларини коррекциялаш"

1361104318_41565.doc алалия ва афазия нутқ камчиликларини коррекциялаш www.arxiv.uz режа: 1. алалия хақида тушунча. 2. мотор алалия хақида тушунча. 3. сенсор алалия хақида тушунча. 4. афазия хақида тушунча. 5. мотор ва сенсор афазия. 6. афазия ва алалияни коррекциялаш. таянч сўзлар: (алалия мотор. сенсор. афазия. эмболофразия. эхололия.) алалия энг оғир нутқ нуқсонларидан бири хисобланади, бундай нуқсон пайтида бола тил орқали мулоқот воситасидан бутунлай ажралади: унинг нутқи мустакил ва логопед ёрдамисиз шаклланмайди. алалия нутқнинг йўқлиги ёки боланинг она қорнида ёки дастлабки ривожланиш босқичида нутқ шаклланишига қадар бош мия қобиғи нутқ доирасининг органик жарохатланиши ўзлуксиз ривожланмай қолишидир. алалия болаларда перифирик эшитиш ва артикуляцион аппаратнинг сақланган холда ку...

Формат DOC, 50,5 КБ. Чтобы скачать "алалия ва афазия нутқ камчиликларини коррекциялаш", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: алалия ва афазия нутқ камчиликл… DOC Бесплатная загрузка Telegram