ўқувчи ҳали ўзлаштира олмайдиган нарсани ҳеч қачон ўргатма!

DOC 160,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1663787884.doc доим бирор расмий мақсадга ёки бир вақтда ҳам расмий ҳам моддий мақсад сари интил; бирор фан орқали, иложи бўлса ҳар томонлама ўқувчининг онгига таъсир қил, уни уйғот; билимни уқувга айлантир ва ўқувчини доим машғул бўлишга мажбур қил, токи у ихтиёрий ма доим бирор расмий мақсадга ёки бир вақтда ҳам расмий ҳам моддий мақсад сари интил; бирор фан орқали, иложи бўлса ҳар томонлама ўқувчининг онгига таъсир қил, уни уйғот; билимни уқувга айлантир ва ўқувчини доим машғул бўлишга мажбур қил, токи у ихтиёрий машғулотга айлансин режа: 1. ўқувчи ҳали ўзлаштира олмайдиган нарсани ҳеч қачон ўргатма! 2. ўқувчилар ўрганганини унутмаслигини ғамини еб бор! 3. юқоридаги каби шундай ҳоллар борки, бунда ёдлатиш, тарбиялаш ва таълим бериш эмас, балки инсонийлик, фуқаролик ва миллийликнинг умумий асосларини яратиш керак! 4. ўқувчини ишлашга, ишни севишга, иш билан бир тану бир жон бўлишга ўргат, токи у ўзини ишсиз тасаввур қила олмасин! 5. ўз ўқувчиларингни алоҳида ҳусусиятларини ҳисобга ол! …
2
аштириш ва тадқиқ қилиш, олган билимини яхшилик йўлида фойда келтиришга сарфлаш, келажак ҳаётда катта фойда беради. аммо, бу моддий мақсад ортга қўйилганлигини билдирмайди. ҳамма вақт ҳам битта моддий мақсадни ҳисобга олиш ярамайди. ўқувчи қанча ёш бўлса, унга куч-қувват бериш учун шунча кўп ҳаракат қилиш керак. ўқувчи қанча катта бўлса, унга борган сари ўзига лойиқ қийинроқ топшириқлар бериш керак, чунки у анча кучга тўлган, қўйилган масалани ҳал қилишига ишонса бўлади. агар ёш болага қийин топшириқлар берилса, у бола ҳали бундай нарсани қабул қила олмайди. шунинг учун барча бошланғич мактабларда формал мақсад қўйилади, юқори типдаги ўқув юртларида моддий мақсад қўйилади, чунки ундаги ўқувчилар элементар таълим поғонасдан ўтиб, куч-қувватга эга бўладилар. ривожлантирувчи мақсадни ҳеч қачон унутмаслик керак. ҳар қайси ўқув предмети университетда ҳам предмет сифатида ўрганилиши керак, фақат академияда (илмий-тадқиқот институтларида) предметни номаълум сирларни очишга интилиш керак. ақлий таълим жараёнини узун бир масофа деб қарасак, унинг бошида бошланғич синф ўқитувчиси турса, охирида академик …
3
им тўғридан тўғри ўзлаштирилувчи билимни эмас, уни қўллашни ҳам ўргатади. мактабда оғзаки гапириб бериш, мисол, масалалар ечиш шунга киради. аммо мактабларда ҳалигача оддий ёдлаш бор экан, формал таълимдан воз кечиб бўлмайди. имкон қадар чуқур билиш ва уни асосли ўзлаштириш ягона мақсадни ташкил қилади, улар ажралмас бир бутундир. демак формал таълимга, эски ёки янги тилларни, табиий фанлар ёки математикани алоҳида ўрганиш билан эмас, балки ҳамма даврлардаги асосий таълимий воситаларини асосли ўзлаштириш йўли билан, яъни бу предметларни комплекс ҳолда ўрганиш орқали эришилади. у предметларни турлари ёки миқдорига эмас, предметлар мазмунини ҳар томонлама ёритишдадир. ҳар бир таълим фақат билимли қилмасдан, балки маълумотли ҳам қилади. техника билан боғлиқ ташкилотларда масалан, химия заводлари ва фабрикаларида ходим модда ҳақида билимга эга бўлиши керак. бу ҳам билвосита таълим олишга ундайди. ҳар ҳолда бу ерда оддий мактабдан кўра химия фанига эътибор берилади. мактабдаги бирор предмет бўйича дарслик билан, унга доир қисқача маълумотномаларнинг мақсади турличадир. аммо асосий гап уларни …
4
ҳақиқий формал таълим бўлмайди, чунки у материалсиз мавжуд бўлолмайди. бундай тажрибани фойдаси йўқ, бунинг исботи учун айрим ёзувчилар ижодини кузатиш етарли, улар яхши ёзишни, гапиришни биладилар, аммо материал бўйича билимлари етишмайди, яъни ҳақиқий таълимга эга бўлиб, ундан моҳирона эркин фойдалана олиш етишмайди. иккинчидан, биз кўп томонлама қизиқтиришни тавсия этамиз. юқорида исботлаганимиздек, бутун инсоният ривожланишига нисбатан, ҳар бир одамнинг алоҳида ривожланиши бир томонлама бўлиши мумкин, кўп қирралиликни, ҳар томонламаликни эса бутун инсоният ичидан қидириш керак. аммо, бизнинг мақсадимиз бу бир томонламалик ҳақида гапириш эмас. бирор соҳада юксак ютуққа эга бўлмоқчи бўлган одам, ўз кучи, ғайратини шу соҳага йўналтириши керак демоқчимиз. аммо ҳамма кўп томонлама билим олишга ҳаракат қилиши керак. ўқитувчи ҳам шунга интилиши керак. шунинг учун у предметни ҳар томонлама ўрганиши керак, бир нарса устида турли-туман машқлар бажариш керак. кўп томонлик фақат хиллилик, кўп предметлилик ва кўп миқдорда мисоллар ечиш эмас, балки аниқ бир предметни турли усул билан баён этишдир. ўқитаётган …
5
никмани эмас, балки олинган билимларни бошқа билимларни эгаллаш, ҳаётий фаолиятда ишлатиш, ёзма ва оғзаки кўникмалар тушунилади. агар ўқувчииниг калласида дунёнинг билими бўлсаю, уни ишлатишни билмаса, ўқувчи учун бу жуда ачинарли ҳолдир. улар ҳақида бирор нарсаларни билади, аммо ҳеч нарса қила олмайди дейишади. бундай ачинарли бир томонламалик кўпинча эски мактабларда учрайди. ҳар томонлама билимга эга бўлган ўқитувчи ўқувчиларга ҳар томонлама таълим бериш учун доим элементар усуллар, имконият топа олади. бундай ўқитувчи қуруқ такрорлаш, ёдлаш йўлидан, бир қулоқдан кириб, иккинчи қулоқдан чиқиб кетадиган усуллардан воз кечади. ж.поль ўқитувчиларгат қарата айтганидек: «барча эшитиб, ўқиб олинадиган билимлар, тушуниб ёзиб олиш, гапириб беришга нисбатан икки баравар кам самара беради”. биринчиси аёлларга хос тарбия усулидир, иккинчиси кўпроқ эркакларга хос тарбия усули ҳисобланади, бунда куч-қувват, ўзига ишониш шаклланади. хар бир таълим тилни амалий ўрганишдан иборат эмас, балки нутқ ўстиришдан иборат бўлиши керак: «гапир, мен сени билиб олай!» қолаверса, юқоридаги қоидалар олинган ва олинаётган билимларни тушуниб олинган фикрлар …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"ўқувчи ҳали ўзлаштира олмайдиган нарсани ҳеч қачон ўргатма!" haqida

1663787884.doc доим бирор расмий мақсадга ёки бир вақтда ҳам расмий ҳам моддий мақсад сари интил; бирор фан орқали, иложи бўлса ҳар томонлама ўқувчининг онгига таъсир қил, уни уйғот; билимни уқувга айлантир ва ўқувчини доим машғул бўлишга мажбур қил, токи у ихтиёрий ма доим бирор расмий мақсадга ёки бир вақтда ҳам расмий ҳам моддий мақсад сари интил; бирор фан орқали, иложи бўлса ҳар томонлама ўқувчининг онгига таъсир қил, уни уйғот; билимни уқувга айлантир ва ўқувчини доим машғул бўлишга мажбур қил, токи у ихтиёрий машғулотга айлансин режа: 1. ўқувчи ҳали ўзлаштира олмайдиган нарсани ҳеч қачон ўргатма! 2. ўқувчилар ўрганганини унутмаслигини ғамини еб бор! 3. юқоридаги каби шундай ҳоллар борки, бунда ёдлатиш, тарбиялаш ва таълим бериш эмас, балки инсонийлик, фуқаролик ва миллийликнинг умум...

DOC format, 160,5 KB. "ўқувчи ҳали ўзлаштира олмайдиган нарсани ҳеч қачон ўргатма!"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.