oqilona ovqatlanish nazariyasi va ovqatlanish konsepsiyalari

DOC 77,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1708835600.doc oqilona ovqatlanish nazariyasi va ovqatlanish konsepsiyalari reja: 1. oqilona ovqatlanish nazariyasi 2. har xil mahsulot turini alohida iste’mol qilish konsepsiyasi 3. o`simlik mahsulotlarini iste’mol qilish konsepsiyasi oqilona ovqatlanish nazariyasi inson ovqat va havo bilan tirik, uning oziqa moddalari hisobidan unadi-o`sadi hamda jismoniy va aqliy faoliyat ko`rsatadi. shu sababli ham ovqatlanish masalasi butun insoniyatni tashvishga solib kelgan. tarixdan ma’lumki, ovqatlanish bilan ilmiy qiziqish tarixi eramizgacha iii-ii asrlarda yashab o`tgan qadimiy yunon mutaffakiri aristotel va qadimiy rim hakimi galen nomlari hamda bundan 1000 yil oldin yashab o`tgan yurtdoshimiz abu ali ibn sino va boshqa olim va mutafakkirlar nomlari bilan bog`langan. nooqilona ovqatlanishda iste’mol qilinadigan taom sog`liq, yaxshi kayfiyat, jismoniy kuch manbaidan kasalliklar manbaiga aylanib borishi mumkin. bugungi kunda ovqatlanish sohasida dunyo mamlakatlarida faoliyat ko`rsatayotgan olimlarning fikri bo`yicha sabablari ko`zga ko`rinib turmagan kasalliklarning 99% nooqilona ovqatlanishdan kelib chiqadi. shu sababli ham umumiy ovqatlanish korxonalarida va uy sharoitlarida aholining ovqatlanishini oqilona tashkil qilish …

tlarining asosan oqsillari, yog`lari, uglevodlari, ularning birlamchi moddalari hamda mineral moddalari, ularning tuzilishi va inson organizmidagi ahamiyati to`g`risida katta hajmda nazariy bilimlar shakllangan bo`lib, ular xix-xx asrlarda oqilona ovqatlanish bo`yicha ilmiy-tadqiqot va amaliy ishlarning intensiv ravishda olib borilishiga asos bo`ldi. xix asrning 80-yillarida taomlar tarkibida oqsillar, uglevodlar, yog`lar va mineral moddalardan tashqari organizm uchun eng muhim bo`lgan boshqa moddalar ham bo`lishi kerakligi to`g`risida rus olimi n.i. lunin tomonidan ilk bor fikr berilgandan keyin ilmiy izlanishlar natijasida vitaminlar to`g`risida qator ma’lumotlar olindi va 1912 yilda polshalik olim kazimir funk birinchi bo`lib tiamin vitaminini mahsulotlar tarkibidan ajratib oldi va uning xossalarini o`rgandi. yuqorida ko`rsatilganlardan tashqari xix asrning ikkinchi yarmida nemis fiziologi karl foyt organizmda uglevodlar va yog`larning shiddatli parchalanishi jismoniy ish bajarish bilan bog`liqligini tasdiqlaydi, mehnatning har xil intensivligida organizmning energiyaga bo`lgan talabini o`rgandi va birinchi bo`lib, bir kunlik taomda bo`lishi kerak bo`lgan oqsillar, yog`lar va uglevodlar miqdorlarini taklif qildi. u boshlagan …

qo`shdi. kengash tashabbusi bilan odessa, leningrad (hozirgi sankt-peterburg), xarkov, kiyev, voronej, novosibirsk, rostov-na donu va boshqa shaharlarda ilmiy-tadqiqot institutlari tashkil qilinib, ular faoliyatining asosiy yunalishlari aholi ovqatlanishining ilmiy asoslarini yaratishdan iborat bo`ldi. ovqatlanish bo`yicha butun ittifoq kengashining 1927 yildagi qarori asosida 1930 yilda birinchi bo`lib ovqatlanish bo`yicha markaziy davlat instituti tashkil qilindi va keyinroq esa u tibbiyot fanlari akademiyasi qoshidagi ovqatlanish institutiga aylantirildi. ilmiy -tadqiqot muassasalarining keng tarmoqda tashkil qilinishi ovqatlanish sohasida olamshumul ahamiyatga ega bo`lgan kashfiyotlar qilish va muhim ilmiy-amaliy muammolarni hal qilish uchun zamin bo`lib xizmat qiladi. o`tgan asrning birinchi yarmida sobiq ittifoq aholisi uchun ilk bor ovqatlanish me’yorlari ishlab chiqildi va urushdan keyingi tiklanish yillarida oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarishni rejalashtirishga asos qilib olindi. bundan tashqari taniqli rus fiziologi i.p. pavlov va uning shogirdlari tomonidan shartli reflekslar nazariyasining yaratilishi kuniga ovqatlanish sonini, vaqtlarini isbotlashda hamda qorin ochish va to`yish sezgilarining mexanizmini ochib berishda katta ahamiyatga ega bo`ldi. ta’m …

larni zararsizlantirishdagi roli tasdiqlandi. xx asrdagi yutuqlardan yana biri shu bo`ldiki, avval foydasiz, ya’ni ballast deb atalgan oziqa tolalarining (kletchatka, lignin, gemitsellyuloza va pektin moddalari) yo`g`on ichakning rak kasalligidan saqlanishida va taomlar hazm qilish organlarining me’yorida ishlashida g`oyat katta ahamiyatga ega ekanligi tasdiqlandi. turli mamlakatlar aholisi ovqatlanishining o`ziga xos xossalarini o`rganish shuni ko`rsatdiki, yo`g`on ichakning rak kasalligi ko`p miqdorda go`sht, yog` va yuqori darajada rafinatsiyalangan mahsulotlarni (shakar, oliy navli unlardan tayyorlangan nonlar va sh. o`.) iste’mol qiladigan odamlar o`rtasida juda ham tez uchrab turadi. bundan tashqari, ovqatlanish institutida 30 yil davomida va chet mamlakatlarda o`tkazilgan eksperimental materiallar shuni ko`rsatdiki, uglevodlar, oqsillar, yog`lar va vitaminlar hamda aminokislotalar va yog` kislotalari odam organizmi tomonidan o`zlashtirilishida bir-birlariga o`zaro ta’sir ko`rsatishadi. masalan, taomdagi uglevodlarning katta miqdori oqsillar, yog`lar va v1, v6 vitaminlarining ko`p miqdorda tushishini talab qiladi, shu bilan bir vaqtda taomda v1 vitaminining va o`simlik moylari miqdorining kamayishi oqsilga bo`lgan talabni pasaytiradi. buning …

hisobga oladigan oziqa moddalarining va energiyaning optimal fiziologik me’yorlari asoslandi va eng oxirgi varianti 1991 yilda tasdiqlandi. oqilona ovqatlanishni tashkil qilishning amaliy tomonini osonlashtirish maqsadida aksariyat oziq-ovqat mahsulotlarining kimyoviy tarkibi va energetik qiymatlari eksperimental usullar yordamida aniqlandi. bundan tashqari xx asrning 50-60 yillarida akademik a.m. ugolev tomonidan ingichka ichak hujayralari yuzasida taom hazm qilish (membrana yordamida) turi va oziqa moddalari nafaqat taomlar tarkibidan, yo`g`on ichak mikroorganizmlari faoliyati natijalarida ham qonga o`tishi tasdiqlandi. yuqorida keltirilgan ma’lumotlar asosida quyidagi ilmiy xulosaga kelish mumkin: xix va xx asrlar davomida qilingan kashfiyotlar hamda ilmiy izlanishlar natijalari aholining yoshini, jinsini, mehnat faoliyati turlarini, iqlim hamda ijtimoiy hayot sharoitlarini hisobga oladigan ovqatlanish nazariyasini to`liq shakllantirishga va uni yanada takomillashtirish uchun mezon bo`laoladi. birdaniga shuni aytish kerakki, oqilona ovqatlanish nazariyasi iste’mol qilinadigan taomlar tarkibida oziqa va biologik aktiv moddalarning miqdorlari va miqdoriy nisbatlari organizm talablariga mos kelishiga, barcha almashinmaydigan va organizm uchun zarur bo`lgan boshqa moddalarning bo`lishiga, …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "oqilona ovqatlanish nazariyasi va ovqatlanish konsepsiyalari"

1708835600.doc oqilona ovqatlanish nazariyasi va ovqatlanish konsepsiyalari reja: 1. oqilona ovqatlanish nazariyasi 2. har xil mahsulot turini alohida iste’mol qilish konsepsiyasi 3. o`simlik mahsulotlarini iste’mol qilish konsepsiyasi oqilona ovqatlanish nazariyasi inson ovqat va havo bilan tirik, uning oziqa moddalari hisobidan unadi-o`sadi hamda jismoniy va aqliy faoliyat ko`rsatadi. shu sababli ham ovqatlanish masalasi butun insoniyatni tashvishga solib kelgan. tarixdan ma’lumki, ovqatlanish bilan ilmiy qiziqish tarixi eramizgacha iii-ii asrlarda yashab o`tgan qadimiy yunon mutaffakiri aristotel va qadimiy rim hakimi galen nomlari hamda bundan 1000 yil oldin yashab o`tgan yurtdoshimiz abu ali ibn sino va boshqa olim va mutafakkirlar nomlari bilan bog`langan. nooqilona ovqatlanishda ist...

Формат DOC, 77,0 КБ. Чтобы скачать "oqilona ovqatlanish nazariyasi va ovqatlanish konsepsiyalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: oqilona ovqatlanish nazariyasi … DOC Бесплатная загрузка Telegram