pdf

PDF 257 pages 6.2 MB Free download

257 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 6.2 MB

File type PDF

Pages 257

Updated May 2026

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 257

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi xikmatov fazliddin xikmatovich, yunusov golib xodjayevich artikova farida yakubovna erlapasov narzikul baxramovich dovulov nurulla lapasovich daryolar gidrologiyasi o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi tomonidan 5141100 – gidrologiya (tarmoqlar bo‘yicha) yo‘nalishi talabalari uchun o`quv qo`llanma sifatida tavsiya etilgan toshkent – 2017 2 mazkur o‘quv qo‘llanma “gidrologiya (tarmoqlar bo‘yicha)” bakalavriatura yo‘nalishida o‘qitiladigan "daryolar gidrologiyasi" fani dasturi asosida tayyorlangan. qo‘llanmada tabiatda suvning aylanishi, bu jarayonda daryolarning o‘rni, daryolar morfologiyasi va morfometriyasi, daryolar oqimining hosil bo‘lishi, ularning suv rejimi, to‘yinish manbalari, daryo havzasi va o‘zanida kechadigan gidrologik jarayonlar, daryolar suv resurslari va ulardan samarali foydalanish kabi masalalar yoritilgan. o‘quv qo‘llanmadan “gidrologiya (tarmoqlar bo‘yicha)” yo‘nalishi bakalavrlari bilan bir qatorda, “gidrometeorologiya”, “suv omborlari gidrologiyasi”, “geografiya” yo‘nalishlari talabalari, magistrantlar, maxsus kasbhunar kollejlari o‘qituvchilari, gidrologiya sohasida izlanishlar olib borayotgan ilmiy xodimlar, mustaqil tadqiqotchilar ham foydalanishlari mumkin. taqrizchilar: safarov e.yu – mirzo ulug‘bek nomidagi o‘zmu “geodeziya va kartografiya” kafedrasi …

2 / 257

alnoe ispolzovanie. uchebnoe posobie prednyaznacheno bakalavram po napravleniyu «gidrologiya (po otraslyam)». ono takje mojet bit polezno dlya studentov napravleniy «gidrometeorologiya», «gidrologiya vodoxranilish», «geografiya», i dlya prepodavateley spetsialnix professionalnix kolledjey, nauchnix sotrudnikov i soiskateley, zanimayushixsya issledovaniyami v oblasti gidrologii. retsenzenti: safarov e.yu. – zav. kafedroy “geodezii i kartografii” nuuz imeni mirzo ulugbeka, doktor texnicheskix nauk, professor; shaxidov a.f. – professor tashkentskogo avtomobilno-dorojnogo instituta, doktor texnicheskix nauk, professor. the manual is prepared on the basis of a standart program of discipline "hydrology of the rivers" intended for bachelors in direction "hydrology (by branches)". problems of natural water cycle, rivers’ position in the process, morphology and morphometry of the rivers, river runoff formation and regime, sources of water feeding, hydrological processes at watershed and in channel, water resources and their rational use are discribed in the manual. the manual is intended to bachelors in “hydrology (by branches)". besides it can be useful for …

3 / 257

- gidrologiya qadimiy fanlardan hisoblanadi. boshqa fanlar kabi gidrologiya ham o‘ziga xos shakllanish va rivojlanish tarixiga ega bo‘lib, yangi eraning xvii asridayoq alohida fan sifatida e’tirof etilgan. hozirgi kunda “gidrologiya” keng qamrovli fan bo‘lib, gidrosferani, aniqrog‘i, uning tarkibiy qismlari okeanlar, dengizlar, daryolar, ko‘llar, muzliklar, yer osti suvlarini, ularning o‘ziga xos xususiyatlarini hamda har bir tashkil etuvchining o‘zaro va atrof tabiiy muhit bilan ta’sirlashuvi natijasida ro‘y beradigan hodisalar qonuniyatlarini o‘rganadi. ushbu qo‘llanmaning asosiy maqsadi ham gidrosfera va unda kechadigan jarayonlar qonuniyatlarini daryolar bilan bog‘liq holda o‘rganishga yo‘naltirilgan. mazkur o‘quv qo‘llanmani tayyorlashda mualliflarning mirzo ulug‘bek nomidagi o‘zbekiston milliy universitetida “gidrologiya”, “gidrometeorologiya”, “geografiya” yo‘nalishlari bo‘yicha tahsil oluvchi talabalariga “daryolar gidrologiyasi” va “umumiy gidrologiya” fanlaridan o‘qigan ma’ruzalari asos bo‘ldi. qo‘llanmani tayyorlash jarayonida undan o‘rin olgan har bir mavzu qayta ishlanib, o‘lkamiz daryolari gidrologik xususiyatlarini o‘zida aks ettiradigan misollar va yangi ilmiy ma’lumotlar bilan boyitildi. shu maqsadda oxirgi yillarda qo‘shni va uzoq xorijiy mamlakatlarda …

4 / 257

aryolar gidrologiyasi haqida umumiy ma’lumotlar, jumladan, fanning predmeti, maqsadi, vazifalari, rivojlanish tarixi, bo‘linishi, boshqa fanlar bilan aloqadorligi, tadqiqot usullari, 4 suvning tabiiy hamda kimyoviy xususiyatlari va, nihoyat, tabiatda suvning aylanishi, sayyoramizning suv balansi haqidagi fikrlar bayon etilgan. fanning maqsadi va vazifalaridan kelib chiqqan holda, qo‘llanmaning asosiy qismi daryolarni o‘rganishga bag‘ishlanadi. bu qismga tegishli mavzularda daryolar gidrologiyasiga oid asosiy tushunchalarni ta’riflashga, daryolar suv rejimi elementlarini kuzatish, o‘lchash hamda natijalarni qayta ishlash va umumlashtirishga, eng muhimi, to‘plangan gidrologik ma’lumotlarning ilmiy hamda amaliy ahamiyatiga alohida e’tibor qaratilgan. qo‘llanmada, gidrologiya sohasiga oid mavjud o‘quv adabiyotlaridan farqli ravishda, fanning asosiy tadqiqot obyekti – daryolarning shakllanishi, ularni belgilovchi omillar, daryolar morfologiyasi va morfometriyasi, daryo havzasining suv balansi, daryolarning suv rejimi va suv rejimi davrlari, to‘yinish manbalari, ularni miqdoriy baholash masalalari bayon etilgan mavzular keng yoritilgan. yuqorida qayd etilgan holatlarni hisobga olib, o‘quv qo`llanmaning 2-10 boblari prof. f.x.xikmatov va dots. g`.x.yunusov, 11-15 boblari prof. f.x.xikmatov va o`qituvchi …

5 / 257

gidrologlar, gidrotexniklar, gidromelioratorlar, gidrogeologlar uchun ham foydalidir. mualliflar qo‘llanmaning rasmiy taqrizchilari – mirzo ulug‘bek nomidagi o‘zmu “geodeziya va kartografiya” kafedrasi mudiri, texnika fanlari doktori, professor e.yu.safarovga hamda toshkent avtomobil yo‘llari instituti professori, texnika fanlari doktori a.f.shohidovga, shuningdek, norasmiy taqrizchi - toshkent irrigatsiya va melioratsiya instituti “gidrologiya va gidrogeologiya” kafedrasi mudiri, dotsent d.v.nazaraliyevga cheksiz minnatdorchilik izhor etadilar. ular tomonidan qo‘llanma qo‘lyozmasi haqida o‘z vaqtida bildirgan fikr va mulohazalar, taklif hamda qimmatli maslahatlar uning mazmunini yaxshilashga imkon berdi. 5 shu bilan birga, mualliflar o‘quv qo‘llanmani chop etishga tayyorlash jarayonida undagi chizmalar, jadval ma’lumotlarini rasmiylashtirishda ko‘rsatgan yordamlari uchun mirzo ulug‘bek nomidagi o‘zmu “quruqlik gidrologiyasi” (hozirgi gidrologiya va gidrogeologiya) kafedrasining o‘qituvchilari – k.r.raxmonov, d.m.turg‘unov hamda magistratura bosqichi talabalari – a.shodiyev, m.boboxonova, b.rapikovlarga tashakkur bildiradilar. mualliflar o‘quv qo‘llanmaning mazmunini yanada yaxshilash maqsadida bildirilgan fikr mulohazalarni mamnuniyat bilan qabul qiladilar. 6 i bob. “daryolar gidrologiyasi” fani, tadqiqot usullari, shakllanish tarixi va rivojlanish bosqichlari ushbu mavzuda …

Want to read more?

Download all 257 pages for free via Telegram.

Download full file

About "pdf"

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi xikmatov fazliddin xikmatovich, yunusov golib xodjayevich artikova farida yakubovna erlapasov narzikul baxramovich dovulov nurulla lapasovich daryolar gidrologiyasi o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi tomonidan 5141100 – gidrologiya (tarmoqlar bo‘yicha) yo‘nalishi talabalari uchun o`quv qo`llanma sifatida tavsiya etilgan toshkent – 2017 2 mazkur o‘quv qo‘llanma “gidrologiya (tarmoqlar bo‘yicha)” bakalavriatura yo‘nalishida o‘qitiladigan "daryolar gidrologiyasi" fani dasturi asosida tayyorlangan. qo‘llanmada tabiatda suvning aylanishi, bu jarayonda daryolarning o‘rni, daryolar morfologiyasi va morfometriyasi, daryolar oqimining hosil bo‘lishi, ularning suv rejimi, to‘yinish manbalari, daryo havzasi va ...

This file contains 257 pages in PDF format (6.2 MB). To download "pdf", click the Telegram button on the left.

Tags: pdf PDF 257 pages Free download Telegram