oʻzbekistonda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanishi tarixi

DOCX 10 pages 30.9 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 30.9 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

4. oʻzbekistonda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanishi tarixi 4.1. “avestoʻ va adabiy manbalarda ijtimoiy-pedagogik gʻoyalar. ijtimoiy pedagogika fani bundan 200 ming yil oldin ham mavjud boʻlgan. faqat unda bu fan pedagogikaning tarkibida boʻlgan. pedagogik sotsiologiya fanning ilk kurtaklari yevropa va osiyoda yozilgan. bu fan asosan 820-829-yillardan boshlab rivojlangan, albatta fan boʻlib emas. hozirda pedagogik sotsiologiya fan sifatida kiritilgan. pedagogik sotsiologiya fanining integratsiya tarmogʻi sifatida. har bir fan aniq bir haqiqatdan “oʻsib chiqadi”, uning aksini ifodalaydi. ilmiy bilimlar amaliy faoliyatidan uzilgan holda rivojlana olmaydi. aynan amaliyot istalgan fanning manbai hisoblanadi. boshqa tomondan, barcha amaliy faoliyat ham agar ilm-fan yutuqlariga asoslangan boʻlsa yanada samarali boʻladi. ijtimoiy pedagogikaning fan sifatida ham, amaliy faoliyat muhiti sifatida ham farqlaydilar, aslida ular bir-biri bilan oʻzaro bogʻliq. amaliy faoliyat – bu ijtimoiy pedagogikaning aniq bir bola yoki bolalar guruhi bilan olib boradigan ishidir. ijtimoiy pedagogika oʻquv fani sifatida ham oldinga chiqishi mumkin. oʻquv fani –bu umumtaʼlim yoki maxsus taʼlim …

2 / 10

savobli ishlar qilishi lozim deb yozilgan (xulq atvor). “avesto” ning katta qismi boʻlgan “yasna” larda inson kamolini koʻrsatuvchi axloq – odob mezoni ana shu uchlikda humata (gumata) – yaxshi fikr, hukta (gukta) – yaxshi soz va hvarsha (gvarshta) – yaxshi ishlarda ifodalanadi. “men yaxshi fikr, yaxshi soʻz, yaxshi ishga shon-shavkat bahsh etaman. men yaxshilikdan iborat qonunga shon-shavkat baxsh etaman” (“yasna”, 14), deyiladi. “avesto” tadqiqotchisi a.o.makovelskiy inson firi, soʻzlari va ishlariga ikki qarama -qarshi kuch: voxu mana (“ezgu fikr”) va apo mana (“yovoʻz fikr”) taʼsir koʻrsatadi deydi. barcha fikrlar, soʻzlar va ishlar ichida aslida ezgulik va yovuzlik yotadi. “yaxshi fikr” deganda ilohiy-qonun ruhidagi kishisiga mehribon boʻlish, muhtojlarga koʻmaklashishga, yovuzlikka qarshi kurashishga tayyor turish, kishilarni baxt-saodati uchun harakat qilish, ahillik va doʻstlik, totuvlikda yashashga intilish ruhidagi niyatlar va fikrlar musaffoligi tushunilgan. inson oʻz fikri hayolida boshqalarga hasad qilmasligi lozim. yaxshi niyatli kishi dargʻazab boʻlmaydi va boshqa jihatlarga berilmaydi. chunki bunday holatda inson …

3 / 10

dinning ahamiyati barkamol shaxs rivojlanishi masalalari va shu kabilar. sharq uygʻonish davri (9-11asrlar) qomusiy olimlari abu nasr al farobiy (873–1037) shunday ijtimoiy pedagogik gʻoyalarni aytib oʻtganlarki, bolani ayni goʻdaklik chogʻidanoq tarbiyalay boshlashning zarurati, shuningdek bolaning tarbiyasiga tabiat atrof — muhitning taʼsiri va boshqa fikrlar kabidir. 15-16 asrlarda markaziy osiyoda tabiatshunos-faylasuflari, tarixchi, shoir va rassom-musavvirlari oʻz ijodlarida ijtimoiy fanlarga alohida eʼtibor bilan qarab, tabiat sirlarini oʻrganishga intilganlar. bular qatorida nuriddin abdurahmon jomiy (1414-1492), jaloliddin davoniy( 1427–1502), alisher navoiy (1441–1501), xusayn voiz koshifiy (1440-1505) oʻz asarlarida inson aqli tafakkuri, uning qobiliyati, insonning alohida axloqiy hislatlari, insoniylik gʻoyalari, bolalar tarbiyasida umuminsoniy qadriyat hisoblanadi. shu jumladan, oʻzbek tilini asoschisi buyuk alloma, musiqachi, davlat arbobi, alisher navoiyning ijtimoiy pedagogik gʻoyalari, yuksak darajada insonparvarligi bilan ajralib turadi. u insonni butun koinotda, bu olamda eng oliy mavjudot deb hisoblagan. bolani esa oilaga quvonch ham baxt keltiruvchi muqaddas inʼom sifatida uyni yoritib yuboradi deb hisoblaydi. inson oʻz farzandigina …

4 / 10

im ahamiyatga molik. ular avvalo ijtimoiy izdan chiqib ketayotgan bolalarga yordam koʻrsatish, yaʼni bu allomalar ijtimoiy pedagoglar boʻlib, ular tashkil etgan maktablar shuningdek, boshqa pedagoglar tajribalariga tayanganlar. a.avloniy nomidagi x.g.chernishevskiy nomidagi bolalar tajriba maktablari va boshqa muassasalar ijtimoiy pedagogikaning amaliy manbai boʻlib hisoblanadilar. oʻrta osiyo qomusiy olimlarining ijtimoiy pedagogik gʻoyalari. ijtimoiy pedagogik gʻoyalar va nazariyalarning shakllanishida sharq uygʻonishi davri olimlarining asarlari beqiyos oʻringa ega. ular faoliyatining mohiyati shuki avval mavjud boʻlgan oʻsha davrni ijtimoiylashtirish usullari ilmiy asoslangan tizimi asosida toʻplanganligidadir. yetuk olimlarning faoliyat xarakteri-ilm bilan mashgʻul boʻlish ijtimoiy pedagogik qarashlarning mazmuniga oʻz taʼsirini koʻrsatdi. buyuk olim al-xorazmiy (783-850 y)ning asarlari yorqin didaktik xarakterga egadir. u savol-javob metodi orqali bilimlar qo‘lga kiritilishini, bu jarayonda shaxs boshqalar bilan munosabatlarga kiritilishini, jamiyatning faol aʼzosiga aylanishini taʼkidlagan. al-xorazmiy-farobiy, beruniy, ibn sino, ulugʻbek-kabi olimlar oʻz ilmiy va pedagogik faoliyatlarida rivojlantiruvchi, tarbiyalovchi va taʼlim beruvchi taʼsir kuchlarini oʻsib kelayotgan avlodga qaratish gʻoyasini tushunishgan va buni tadbiq …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "oʻzbekistonda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanishi tarixi"

4. oʻzbekistonda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanishi tarixi 4.1. “avestoʻ va adabiy manbalarda ijtimoiy-pedagogik gʻoyalar. ijtimoiy pedagogika fani bundan 200 ming yil oldin ham mavjud boʻlgan. faqat unda bu fan pedagogikaning tarkibida boʻlgan. pedagogik sotsiologiya fanning ilk kurtaklari yevropa va osiyoda yozilgan. bu fan asosan 820-829-yillardan boshlab rivojlangan, albatta fan boʻlib emas. hozirda pedagogik sotsiologiya fan sifatida kiritilgan. pedagogik sotsiologiya fanining integratsiya tarmogʻi sifatida. har bir fan aniq bir haqiqatdan “oʻsib chiqadi”, uning aksini ifodalaydi. ilmiy bilimlar amaliy faoliyatidan uzilgan holda rivojlana olmaydi. aynan amaliyot istalgan fanning manbai hisoblanadi. boshqa tomondan, barcha amaliy faoliyat ham agar ilm-fan yutuqlariga asoslangan boʻls...

This file contains 10 pages in DOCX format (30.9 KB). To download "oʻzbekistonda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanishi tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: oʻzbekistonda ijtimoiy pedagogi… DOCX 10 pages Free download Telegram