turkistonda sovet hokimiyatiga qarshi qurolli qarshilik harakati

DOC 1 page 77.0 KB Free download

1 page

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 77.0 KB

File type DOC

Pages 1

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 1

3-mavzu. turkistonda sovet hokimiyatiga qarshi qurolli qarshilik harakati (2 soat ma'ruza) reja 1. istiqlolchilik harakatining boshlanishi va uning sabablari. 2. farg'ona vodiysida sovetlarga qarshi qurolli harakat va uning mohiyati. 3. qurolli qarshilik harakatining butun turkiston mintaqasiga yoyilishi. 4. buxoro va xorazmdagi qurolli muholifat harakati. 5. sovetlarga qarshi qurolli kurashning engilishi va uning sabablari. tayanch so'z va iboralar: sovet rejimi. istiqlolchilik harakati, qurolli qarshilik harakati. turkiston muhtoriyati, farg'ona vodiysida istiqlolchilik harakati, “bosmachilik”. kichik ergash, katta ergash, madaminbek, shermuhammadbek, muvaqqat farg'ona hukumati, qo'rboshilar, qo'rboshi qurultoylari. “milliy ittihod”, “milliy istiqlol” tashkilotlari. amir olimxon, ibroximbek, “islom lashkarboshisi”, sharqiy buxoro, junaidxon. 1. turkistonda oktyabr to'ntarishidan keyin sodir bo'lgan voqealar jarayoni shuni ko'rsatdiki, bolsheviklar o'rnatgan sovet rejimi o'lka xalqlariga nafaqat mustaqillik, hatto milliy muhtoriyatni ham ravo ko'rmadi. mustaqillik osonlikcha qo'lga kiritilmasligini tushunib etgan milliy vatanparvarlar qo'liga qurol olib bolsheviklar va bosqinchi qizil armiyaga qarshi qurolli harakat boshladilar. biroq sovet rejimi va kommunistik mafkura hukmronligi yillarida ularga …

2 / 1

lan bir qatorga qo'yildi. o'zbekiston respublikasi mustaqillikka erishganidan keyin “bosmachi” yorlig'i yopishtirilgan ota-bobolarimizning muborak nomlari qayta tiklandi va ularning haqiqiy qiyofalari milliy istiqlolchilar sifatida namoyon bo'ldi. sovetlarga qarshi qurolli harakat turkiston muhtoriyati hukumatining tor-mor qilinishi bilan boshlandi. zotan bu bu davrda turkistonda vujudga kelgan ijtimoiy-siyosiy vaziyat sovet hokimiyatiga qarshi qurolli harakat boshlanishini muqarrar qilib qo'ygandi. shu bilan birga bu harakatning boshlanishi uchun muhtoriyatning tor-mor qilinishi bilan birga boshqa bir qator jiddiy sabablar ham bor edi. birinchidan, 1917 yilda sodir bo'lgan oktyabr to'ntarishi natijasida hokimiyatni qo'lga olgan bolsheviklar tomonidan ilgari surilgan kommunistik mafkura turkiston xalqlari uchun mutlaqo yot tushuncha edi. mahalliy aholi bu g'oyani avval boshdanoq o'ziga singdira olmadi va unga qarshi turdi. ikkinchidan, sovet hukumati o'rnatilgan dastlabki davrda hokimiyatni boshqarishga mahalliy xalq vakillari jalb qilinmadi, ularning milliy g'ururi, haq-huquqi inkor qilindi. turkistonda bolsheviklar tomonidan o'rnatilgan sovet rejimi chor rossiyasi mustamlakasiligining yangi shakli ekanligi o'sha dastlabki kunlardanoq oshkor bo'lgan edi. uchinchidan, …

3 / 1

ida boshlangan edi. bu harakatning asosiy harakatlantiruvchi kuchi dehqonlar, chorikorlar, mardikorlar, hunarmandlar va kosiblar bo'lgan. turkiston respublikasi rahbarlaridan birining e'tirof etishicha, unga asosan dehqonlar va hunarmandlar qatnashgan. ularga shahar aholisining aksariyat qismi – o'ziga to'q badavlat oilalarning vakillari, savdogarlar, islom dini arboblari hamda ba'zi boylar ham qo'shildi. harakat qatnashchilari safida oq-qorani tushungan savodxon kishilar – ziyolilar ham ko'pchilikni tashkil qilar edi va ular jadidlar orasidan etishib chiqqan turkiston munavvvarlari edi. bir so'z bilan aytganda ular safida xalqning barcha tabaqasiga mansub kishilar bor edi. dastlabki qurolli guruhlarning tashkil topishi kichik ergash (taxminan 1885-1918) va katta ergash (taxminan 1880-1921) ning nomlari bilan bog'liq. 1918 yil 27 fevralda qo'qon atrofidagi bachqir qishlog'ida bo'lgan janglarning birida kichik ergash shahid bo'lgach, uning o'rniga katta ergash farg'ona vodiysida bolsheviklar rejimiga qarshi ozodlik bayrog'ini ko'taradi. qo'qon uezdidagi harakatning dastlabki tayanch nuqtasi bachqir edi. 1918 yil mart oyining oxiriga kelib katta ergashning nomi farg'ona vodiysi aholisi o'rtasida juda …

4 / 1

fodasini topgan bo'lib, unda islom shariati qonun-qoidalari asosidagi milliy davlat barpo qilishdan tortib, milliy demokratik tartibdagi mustaqil davlat tuzishgacha bo'lgan g'oyalar mujassamlashgan edi. turkiston mintaqasidagi mazkur harakatning muhim xususiyati shundaki, bu harakatda maqsadlar va vazifalar qanday bo'lishidan qat'iy nazar boshdan oxirigacha bir ustivor g'oya – turkistonning milliy mustaqilligi yotadi. bu harakat goh kuchayib, goh pasayib turishiga qaramay, unda ishtirok etuvchilarning tarkibi o'zgarib turishi va ikkilamchi manfaatlar o'rtada turganligi hamda ob'ektiv va sub'ektiv omillar kuchlar muvozanatiga salbiy ta'sir qilishiga qaramay, harakatning asosiy maqsadi turkiston mustaqilligi bo'lib qolaverdi. turkistondagi bu harakatning uyushgan bir shaklda namoyon bo'lishida qo'rboshilar ko'rsatgan g'ayrat-shijoatni alohida ta'kidlab o'tish kerak. qo'rboshilar harakatning harbiy rahbarlari bo'lib, ular o'z jangovarliklari bilan mashhur edilar. o'z vaqtida farg'ona vodiysida kichik ergash, katta ergash, madaminbek, shermuhammadbek, nurmuhammadbek, muhiddinbek, islom polvon, yormat maxsum, samarqand viloyatida ochilbek, bahrombek, buxoro respublikasida ibrohimbek, mulla abduqahhor, anvar posho, salim posho, davlatmandbek, fuzayl maxsum, xorazm respubikasida junaidxon kabi qo'rboshilar bu …

Want to read more?

Download all 1 pages for free via Telegram.

Download full file

About "turkistonda sovet hokimiyatiga qarshi qurolli qarshilik harakati"

3-mavzu. turkistonda sovet hokimiyatiga qarshi qurolli qarshilik harakati (2 soat ma'ruza) reja 1. istiqlolchilik harakatining boshlanishi va uning sabablari. 2. farg'ona vodiysida sovetlarga qarshi qurolli harakat va uning mohiyati. 3. qurolli qarshilik harakatining butun turkiston mintaqasiga yoyilishi. 4. buxoro va xorazmdagi qurolli muholifat harakati. 5. sovetlarga qarshi qurolli kurashning engilishi va uning sabablari. tayanch so'z va iboralar: sovet rejimi. istiqlolchilik harakati, qurolli qarshilik harakati. turkiston muhtoriyati, farg'ona vodiysida istiqlolchilik harakati, “bosmachilik”. kichik ergash, katta ergash, madaminbek, shermuhammadbek, muvaqqat farg'ona hukumati, qo'rboshilar, qo'rboshi qurultoylari. “milliy ittihod”, “milliy istiqlol” tashkilotlari. amir olimxon, ibroxim...

This file contains 1 page in DOC format (77.0 KB). To download "turkistonda sovet hokimiyatiga qarshi qurolli qarshilik harakati", click the Telegram button on the left.

Tags: turkistonda sovet hokimiyatiga … DOC 1 page Free download Telegram