orfografiya

PPTX 15 стр. 289,2 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 15
akademik litseylarning 1-kurslari uchun ona tili fanidan tayyorlangan taqdimot andijon davlat universiteti axborot tizimlari va texnologiyalari akademik yozuv fanidan yangiboyev nazirjonning taqdimoti reja: 1. orfografiya bo`limi va uning o`rganish obyekti 2. yozuv tamoyillari 3. fonetik hodisalar va ularning turlari mavzu : fonetik hodisalar. orfografiya tilshunoslikning orgografiya bo`limi adabiy tilning yozma shaklini, to`g`ri yozuv qoidalarini (imlo qoidalarini) o`rganadi. lotinchada “orfos”- to`g`ri, “grafos”-yozaman , degan ma’noni anglatadi orfografiya tamoyillari imlo qodalari quyidagi tamoyillarga – prinsiplarga asoslanadi: 1. morfologik yozuv 2. shakliy yozuv 3. fonetik yozuv 4. tarixiy-an’anaviy yozuv 5. farqlash yozuvi morfologik yozuv - so`z asosi va qo`shimchalarini aynan yozish demakdir. bunga ko`ra so`z va uning qismlari talaffuzidan qat’i nazar asliga ko`ra yoziladi, ya’ni asosga qo`shimcha qo`shilishi bilan so`z tarkibida tovush o`zgarishi kuzatilmaydi. so`z va qo`shimcha aslan qanday bo`lsa, shunday yoziladi: fe’lning zamon va shaxs qo`shimchasi qanday eshitilishi va talaffuz qilinishidan qat’i nazar, doim –di shaklida yoziladi: ket+di = ketdi,borib+di = boribdi. …
2 / 15
shakllari ; hozirgi zamon sifatdoshini yasovchi –ur shakli : yulduzlar o`tiga bardosh berurman , fazolar taftiga toqat qilurman kabi. –mu so`roq yuklamasi: sevgini tortib bo`lurmu kabi . farqlash (differensiyalash) yozuvi talaffuzda bir-biridan aniq farqlanmaydigan yoki o`zaro farqi deyarli sezilmaydigan darajaga kelib qolgan so`z yoki qo`shimcha yozuvda maxsus qoida bilan ajratilib yozilishi farqlash yozuvi deyiladi. masalan, davo-da`vo, sher-she`r , sur`at-surat; yerli-yerlik kabi fonetik yozuv bu yozuv qoidasiga ko`ra so`z o`zak-negizida birorta fonetik hodisa kuzatiladi. fonetik hodisalarga asosga qo`shimcha qo`shilishi bilan yuz beradigan tovush tushishi, tovush almashishi, tovush orttirilishi hodisalari kiradi. tovush tushishi bunga ko`ra asosga qo`shimcha qo`shilishi natijasida asosda unli yoki undosh tovush tushib qoladi. masalan: past, sust so`zlariga –ay fe’l yasovchi qo`shimchasi qo`shilsa tovush tushadi: pasay, susay. ikki, olti, yetti kabi sonlarga jamlovchi son qo`shimchasi qo`shilsa (-ov, -ala, -ovlon) asosdagi i unlisi tushib qoladi: ikkov, yettalasi, oltov. tovush orttirilishi bunda asosga qo`shimcha qo`shilishi bilan asos tarkibida undosh tovushlar orttiriladi: achi, …
3 / 15
q tovushlari bilan tugagan so`zlarga qo`shilsa, asos yoki qo`shimcha tarkibida tovush almashadi: tekkuncha, terakka,chiqqani, buloqqa, oqquncha. oxiri –k,-q tovushlari bilan tugaydigan so`zlarga egalik qo`shimchasi qo`shilganda asos tarkibidagi jarangsiz tovush jarangli tovushga almashadi: buloq+i-bulog`i, yurak+i-yuragi, tilak+i-tilagi, bilak+i-bilagi. lekin idrok, huquq, mashq, park, kabi so`zlarga egalik qo`shimchasi qo`shilsa. tovush almashishi yuz bermaydi: idroki, mashqi, huquqi, parki kabi. fonetik hodisalar haqida ma`lumot bering t/r fonetik hodisa nomi ta`rifi misol 1 fonetik yozuv 2 fikr, saodat, auditoriya 3 so`zlar asliga ko`ra yoziladi 4 tarixiy-an‘anaviy yozuv 5 so`zlar talaffuzga ko`ra yoziladi 6 sog`gan, eggan, pedagogga e’tiboringiz uchun rahmat image1.png /docprops/thumbnail.jpeg
4 / 15
orfografiya - Page 4
5 / 15
orfografiya - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "orfografiya"

akademik litseylarning 1-kurslari uchun ona tili fanidan tayyorlangan taqdimot andijon davlat universiteti axborot tizimlari va texnologiyalari akademik yozuv fanidan yangiboyev nazirjonning taqdimoti reja: 1. orfografiya bo`limi va uning o`rganish obyekti 2. yozuv tamoyillari 3. fonetik hodisalar va ularning turlari mavzu : fonetik hodisalar. orfografiya tilshunoslikning orgografiya bo`limi adabiy tilning yozma shaklini, to`g`ri yozuv qoidalarini (imlo qoidalarini) o`rganadi. lotinchada “orfos”- to`g`ri, “grafos”-yozaman , degan ma’noni anglatadi orfografiya tamoyillari imlo qodalari quyidagi tamoyillarga – prinsiplarga asoslanadi: 1. morfologik yozuv 2. shakliy yozuv 3. fonetik yozuv 4. tarixiy-an’anaviy yozuv 5. farqlash yozuvi morfologik yozuv - so`z asosi va qo`shimchalarini aynan yoz...

Этот файл содержит 15 стр. в формате PPTX (289,2 КБ). Чтобы скачать "orfografiya", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: orfografiya PPTX 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram