falsafa fanining ijtimoiy ahamiyati

DOCX 6 стр. 23,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 6
falsafa fanining ijtimoiy ahamiyati asatullayev inomjon abobakir o‘g‘li farg‘ona davlat universiteti dotsenti, falsafa fanlari doktori (dsc) yusupbekova ifodaxon umidjon qizi farg‘ona davlat universiteti tarix fakulteti falsafa yo‘nalishi 1-bosqich talabasi annotatsiya ushbu maqola falsafa fanining jamiyat hayotidagi o‘rni va ahamiyatini chuqur tahlil qilishga bag‘ishlangan. falsafa nafaqat nazariy bilimlar tizimi, balki ijtimoiy taraqqiyotning muhim omili sifatida ko‘rib chiqiladi. maqolada falsafaning amaliy, tahliliy va qiyosiy jihatlari batafsil yoritilgan bo‘lib, qadimgi davrdan zamonaviy jamiyatgacha bo‘lgan tarixiy davrlar hisobga olingan. falsafaning dunyoqarashni shakllantirish, ijtimoiy muammolarni hal etish va inson kamolotiga xizmat qilishdagi roli asosiy e’tibor markazida. kalit so‘zlar: falsafa, ijtimoiy ahamiyat, dunyoqarash, amaliy falsafa, tahliliy yondashuv, qiyosiy tahlil, jamiyat taraqqiyoti, axloqiy qadriyatlar. klyuchevie slova: filosofiya, sotsialnoe znachenie, mirovozzrenie, prakticheskaya filosofiya, analiticheskiy podxod, sravnitelniy analiz, razvitie obshestva, eticheskie tsennosti. keywords: philosophy, social significance, worldview, practical philosophy, analytical approach, comparative analysis, societal development, ethical values. annotatsiya [footnoteref:1] [1: . islomov m. falsafa va jamiyat taraqqiyoti. – toshkent: …
2 / 6
al progress. the practical, analytical, and comparative aspects of philosophy are thoroughly explored, taking into account historical periods from antiquity to the contemporary era. primary focus is placed on philosophy's role in shaping worldview, addressing social issues, and contributing to human perfection. the total volume is approximately 4000 words, written in a formal academic style. kirish falsafa insoniyat tafakkurining eng qadimgi va eng muhim shakllaridan biri bo‘lib, u jamiyatning ma’naviy-axloqiy asoslarini shakllantirishda, ijtimoiy munosabatlarni tartibga solishda va inson kamolotiga erishishda bebaho rol o‘ynaydi. “falsafa” atamasi yunoncha “philosophia” – donolikka muhabbat degan ma’noni anglatadi. bu fan nafaqat borliq va bilimning umumiy qonuniyatlarini o‘rganadi, balki jamiyatdagi o‘zgarishlarni tushunish, bashorat qilish va yo‘naltirish vositasi sifatida xizmat qiladi.[footnoteref:2] [2: rahmonov a. postmodern davrda ijtimoiy ong va falsafa. – samarqand: ilm ziyo, 2020.] zamonaviy dunyoda, globallashuv, texnologik inqilob va ijtimoiy ziddiyatlar kuchaygan sharoitda falsafaning ijtimoiy ahamiyati yanada ortmoqda. jamiyatning barqaror rivojlanishi, axloqiy qadriyatlarning saqlanishi, inson …
3 / 6
ar o‘rtasida solishtirish) jihatlari batafsil yoritiladi. tarixiy davrlar – qadimgi sharq va g‘arb, o‘rta asrlar, uyg‘onish davri, yangi va zamonaviy davrlar hisobga olingan holda chuqur tahlil qilinadi. maqola falsafaning jamiyat uchun nafaqat nazariy, balki amaliy ahamiyatini isbotlashga qaratilgan.[footnoteref:3] [3: al-forobiy. fozil odamlar shahri. – toshkent: o‘zbekiston, 1999.] asosiy qism falsafaning amaliy jihatlari: jamiyat hayotiga bevosita ta’siri falsafaning amaliy ahamiyati uning jamiyatdagi real o‘zgarishlarga ta’sir etish qobiliyatidadir.qadimgi davrda falsafa davlat boshqaruvi va axloqiy normalarni belgilashda asosiy vosita bo‘lgan. masalan, konfutsiy ta’limoti xitoy jamiyatini ming yillar davomida boshqargan bo‘lsa, platonning “davlat” asari ideal jamiyat modeli sifatida g‘arb siyosiy falsafasiga asos solgan.o‘rta asrlarda falsafa din bilan uzviy bog‘langan holda ijtimoiy tartibni saqlashga xizmat qilgan. al-forobiy “fozil odamlar shahri” asarida ideal jamiyatni tasvirlab, adolat va ilmga asoslangan davlat modelini taklif etgan. bu g‘oyalar o‘rta osiyo jamiyatida keng tarqalib, ma’naviy barqarorlikni ta’minlagan.yangi davrda falsafa ijtimoiy inqiloblarga turtki bo‘lgan. lokk, russo va volterning g‘oyalari fransuz inqilobiga, …
4 / 6
millatchilik, axloqiy tanazzul) aniqlaydi va ularga qarshi kurash usullarini taklif etadi. falsafaning tahliliy jihatlari: ijtimoiy hodisalarni chuqur o‘rganish falsafaning tahliliy ahamiyati uning jamiyat hodisalarini chuqur tahlil qilish qobiliyatidadir. dialektika va mantiq vositalari orqali falsafa ijtimoiy ziddiyatlarni ochib beradi. gegelning dialektikasi tarixni “aqlning rivojlanishi” sifatida tahlil qilib, jamiyat o‘zgarishlarining ichki qonuniyatlarini ko‘rsatgan. xx asrda frankfurt maktabi (horkhaymer, adorno, markuze) kapitalistik jamiyatni tanqidiy nazariya yordamida tahlil qilib, “madaniyat industriyasi” va “bir o‘lchovli inson” kontseptsiyalarini taklif etgan. bu tahlillar zamonaviy ijtimoiy muammolarni (masalan, iste’molchilik madaniyati) chuqur ochib bergan.postmodern falsafa (fuko, derida) hokimiyat va bilim aloqasini tahlil qilib, jamiyatdagi diskurs va hokimiyat mexanizmlarini fosh etgan. fuko “intizom va jazo” asarida zamonaviy jamiyatni “panoptikum”ga qiyoslab, nazorat mexanizmlarini tahlil qilgan.o‘zbekiston kontekstida falsafiy tahlil milliy o‘zlik va globallashuv ziddiyatlarini o‘rganishda muhim. jadidlar (mahmudxo‘ja behbudiy, abdurauf fitrat) falsafiy tahlil orqali mustamlaka zulmiga qarshi kurashgan. bugungi kunda esa falsafa ijtimoiy tarmoqlar va axborot urushlari muammolarini tahlil qilmoqda. falsafa tahliliy …
5 / 6
va sxolastika (foma akvinskiy) o‘rtasidagi qiyos ilmiy-ratsional yondashuvning umumiy ekanligini ko‘rsatadi. uyg‘onish davrida sharq (navoiy) va g‘arb (dante, shakespeare) gumanizmi inson markazligini ta’kidlagan.yangi davrda marksizm va liberalizm qiyosi ijtimoiy sinf va individual huquqlar o‘rtasidagi ziddiyatni ochib bergan. zamonaviy davrda esa sharq (o‘zbekiston, xitoy) va g‘arb (aqsh, yevropa) modellari qiyosida milliy qadriyatlar va globallashuv muvozanati muhokama qilinmoqda.o‘zbekiston falsafasini qiyosiy tahlil qilsak, al-forobiyning “fozil odamlar shahri” va platonning “davlat”i o‘rtasidagi o‘xshashlik adolatli jamiyat ideali ekanligini ko‘rsatadi. jadidlar va yevropa ma’rifatchilari (volter, russo) o‘rtasidagi qiyos esa maorif va erkinlik g‘oyalarining umumbashariyligini tasdiqlaydi. qiyosiy tahlil falsafaning universal va milliy xususiyatlarini ochib, jamiyatlar o‘rtasidagi muloqotni rivojlantiradi. zamonaviy jamiyatda falsafaning ijtimoiy ahamiyati xxi asrda falsafa postindustrial jamiyat, sun’iy intellekt, ekologik inqiroz va pandemiya kabi muammolarga javob izlamoqda. yuval hararining “homo deus” asari insoniyat kelajagini falsafiy tahlil qiladi. o‘zbekistonda esa falsafa “yangi o‘zbekiston” strategiyasida milliy taraqqiyotning falsafiy asoslarini shakllantirmoqda. falsafa zamonaviy jamiyatda axloqiy yo‘lboshchi vazifasini o‘taydi: u …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 6 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "falsafa fanining ijtimoiy ahamiyati"

falsafa fanining ijtimoiy ahamiyati asatullayev inomjon abobakir o‘g‘li farg‘ona davlat universiteti dotsenti, falsafa fanlari doktori (dsc) yusupbekova ifodaxon umidjon qizi farg‘ona davlat universiteti tarix fakulteti falsafa yo‘nalishi 1-bosqich talabasi annotatsiya ushbu maqola falsafa fanining jamiyat hayotidagi o‘rni va ahamiyatini chuqur tahlil qilishga bag‘ishlangan. falsafa nafaqat nazariy bilimlar tizimi, balki ijtimoiy taraqqiyotning muhim omili sifatida ko‘rib chiqiladi. maqolada falsafaning amaliy, tahliliy va qiyosiy jihatlari batafsil yoritilgan bo‘lib, qadimgi davrdan zamonaviy jamiyatgacha bo‘lgan tarixiy davrlar hisobga olingan. falsafaning dunyoqarashni shakllantirish, ijtimoiy muammolarni hal etish va inson kamolotiga xizmat qilishdagi roli asosiy e’tibor markazida. kal...

Этот файл содержит 6 стр. в формате DOCX (23,5 КБ). Чтобы скачать "falsafa fanining ijtimoiy ahamiyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: falsafa fanining ijtimoiy ahami… DOCX 6 стр. Бесплатная загрузка Telegram