tillar makrooilasi

PPTX 18 pages 350.7 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 350.7 KB

File type PPTX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

powerpoint presentation oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi taqdimot mavzu: tillar makro oilasi 1. tillar makrooilasi: ta'rif va doirasi 2. asosiy farazlar va bahslar 3. lingvistik dalillar va tanqidlar reja: kirish kirish, tillar makro oilasining muhim qismi sifatida, bir nechta kichikroq tillar oilalarining potensial guruhlanishi bo'lib, bu guruhga 15 dan ortiq turli xil tillar kirishi mumkin. ba'zi lingvistlar kirish makro oilasini faqatgina gipotetik taklif deb hisoblashadi, chunki bu oilalarni bog'lash uchun etarli darajada aniq isbotlar mavjud emas, faqat 8% o'xshashlik topilgan. kirish makro oilasi g'oyasi tilshunoslikda munozarali mavzu bo'lib qolmoqda, sababi ba'zi olimlar bu gipotezani tasdiqlash uchun kamida 25 ta etimologik aloqalar bo'lishini talab qiladilar. tillar makro oilasi nima? tillar makro oilasi gipotezasi bir necha til oilalarini, masalan, turkiy, moʻgʻul, tungus-manjur, yapon va koreys tillarini birlashtiruvchi taklif etilgan yuqori darajadagi oiladir. bu makro oila gʻoyasi lingvistik dalillarga asoslanadi, jumladan, oʻxshash fonologik xususiyatlar, umumiy grammatik tuzilmalar va potentsial 100 …

2 / 18

3 / 18

fonologik rekonstruksiya orqali 15-35 ta proto-tovushlarni aniqlash, keyin ularning tarqalishi va o'zgarishini kuzatish, umumiy ildizni topishga qaratiladi. morfologik taqqoslash ushbu tahlil turli tillardagi so'z yasash usullarini, affikslarni (prefiks, suffiks) va ularning semantik vazifalarini aniqlashga yordam beradi, natijada 3-darajali o'xshashliklar topiladi. morfologik taqqoslashda so'zlarning shakllanishi, o'zgarishi va ularning grammatik ma'nolari 2 yoki undan ortiq tillarda solishtiriladi, masalan, kelishik qo'shimchalari va fe'l tuslanishlari. morfologik taqqoslashda grammatik kategoriyalar (son, jins, zamon) ifodalanishi 4 xil tilda o'rganiladi; masalan, o'tgan zamon shakllari va ularning qo'llanilishi. leksik taqqoslash leksik taqqoslashda 100 ta swadesh ro'yxati kabi standartlashtirilgan so'z ro'yxatlari orqali asosiy lug'atning o'xshashligi aniqlanadi, bu esa filogenetik munosabatlarni baholash imkonini beradi. morris swadesh tomonidan yaratilgan swadesh ro'yxati 100-200 ta so'zdan iborat bo'lib, u tillarning genetik aloqalarini aniqlash uchun leksikostatistika va glottoxronologiyada qo'llaniladi. leksik taqqoslashda, masalan, cognates (o'xshash shakl va ma'noga ega so'zlar) aniqlanadi, bu esa tillar o'rtasidagi umumiy ajdod tilidan meros bo'lib o'tgan so'zlar sonini baholashga yordam …

4 / 18

ʻida til oʻzgarishini hisobga olish muammolari mavjud. tillar makro oilasining tanqidi, koʻpincha, genetik maʼlumotlarning yetishmasligi, xususan, qadimgi dnk tadqiqotlari natijalari bilan bogʻliq dalillarning kamligiga asoslanadi. ayrim olimlar tillar makro oilasining asosiy tamoyillarini til oilalarining tipologik oʻxshashligiga haddan tashqari urgʻu berish, fonologik va morfologik rekonstruksiya usullarining yetarli emasligi deb hisoblaydi. alternativ nazariyalar tillar makro oilasi gipotezalarining muqobil nazariyalari, masalan, nostratik nazariya, turli tillar oʻrtasidagi ehtimoliy genetik aloqalarni 15000 yil oldin qidiradi. ba'zi olimlar, evrosiyo tillarining bir necha guruhlarini o'z ichiga olgan evro-osiyo til makro oilasi g'oyasini ilgari suradilar, bu esa tillar makro oilasining muqobili bo'lishi mumkin. tillar oilalarining shakllanishiga ta'sir qiluvchi til kontaktlari va qarz olish kabi omillar tillar makro oilasi nazariyasining asosiy e'tiroz nuqtasi sifatida 20-asrda ko'rib chiqildi. lingvistik rekonstruksiya muammolari uzoq tarixga ega boʻlgan tillarni rekonstruksiya qilishda, 5000-10000 yil oldingi davr uchun ishonchli maʼlumotlar olish qiyin, chunki fonetik oʻzgarishlar juda katta boʻladi. maʼlum bir tillar oilasiga oid boʻlmagan soʻzlarni …

5 / 18

ortiq tillarining kelib chiqishi va aloqalarini tushunishga yordam beradi. xulosa xulosa tilshunoslikda ba'zan 'nostratik' yoki 'boreal' kabi katta til oilalarini taklif qiladigan gipotetik superoilalarga ishora qiladi, lekin isbotlanmagan tarixiy aloqalarni o'z ichiga oladi. xulosa tillar makrooilasi faraziga ko'ra, 6000 yildan ortiq vaqt oldin mavjud bo'lgan proto-tillar tilidan kelib chiqqan bir necha til oilalarini o'z ichiga oladi. ba'zi tilshunoslar xulosa makrooilasining mavjudligiga shubha bilan qarashadi, chunki uzoq masofadagi til oilalarining genetik aloqalari haqida ishonchli dalillar topish qiyin. e'tiboringiz uchun rahmat image1.png

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tillar makrooilasi"

powerpoint presentation oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi taqdimot mavzu: tillar makro oilasi 1. tillar makrooilasi: ta'rif va doirasi 2. asosiy farazlar va bahslar 3. lingvistik dalillar va tanqidlar reja: kirish kirish, tillar makro oilasining muhim qismi sifatida, bir nechta kichikroq tillar oilalarining potensial guruhlanishi bo'lib, bu guruhga 15 dan ortiq turli xil tillar kirishi mumkin. ba'zi lingvistlar kirish makro oilasini faqatgina gipotetik taklif deb hisoblashadi, chunki bu oilalarni bog'lash uchun etarli darajada aniq isbotlar mavjud emas, faqat 8% o'xshashlik topilgan. kirish makro oilasi g'oyasi tilshunoslikda munozarali mavzu bo'lib qolmoqda, sababi ba'zi olimlar bu gipotezani tasdiqlash uchun kamida 25 ta etimologik aloqalar bo'lishini ...

This file contains 18 pages in PPTX format (350.7 KB). To download "tillar makrooilasi", click the Telegram button on the left.

Tags: tillar makrooilasi PPTX 18 pages Free download Telegram